Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

fornicatꝰ eēt aliqͣ. et poſtea ille idē. vellet ꝯtrahē cuꝫſorore illiꝰ quē fornicarieꝯgnouit ī facie eccl̓ie illiꝰ ſac̄dotis. ncc̄e hr̄et ſacerdos illli ꝯtractui ꝯſētire: et ita mortalit̓ peccae̓t vt videt̉. eos poſſet repellē: eo nonpoſſꝫ pct̄m alteriꝰ denudare. Itē vt vult Bern̄. qd̓ ꝓpt̓caritatē īſtitutū ē ē ꝯtra caritatē obẜuādū. qd̓ ē ꝓpt̓ſacr̄m īſtitutū ē ꝯtra ſacr̄m obẜuādū. ſꝫ celatio ſiue ſigillatio ꝯfeſſioīs īſtituta ē ꝓpt̓ ſacr̄m: ē obẜuādumꝯtra ſacr̄m. ſcꝫ ꝯtra mr̄imoniū. reuelāda ē confeſſio nefiat īceſtuoſū malū. Iteꝫ bonū cōitatis p̄ferat̉ bonoſingularis ꝑſone. occultatio pct̄i cedat ī bonū illiꝰdeliquit: denudatio v̓o in bonū totiꝰ cōitatis. vr̄ in tali articl̓o: denudatō hēat eꝗtatē et occultatō iniꝗtatē. ſic̄iniquū ē bonū ſingularis ꝑſone defēdere in detrimētumcōitatis. caſus poſſꝫ talis. ſi aliꝗs ꝑpetraſſet homicidiū et illud hoīcidiū īponeret̉ alicui cōitati ab aliqͦ principe intēderet ip̄aꝫ cōitatē deſtruere ꝓpt̓ illd̓ hoīcidiū.cui ſi īnoteſcēt aliqͣ ſingularis ꝑſona illud homicidiūcōmiſiſſet: ꝑceret cōitati. Itē ſi aliꝗs ꝯfeſſus cuidā ſac̄doti eēt pct̄a ſua. et int̓ illa cōfeſſus eēt hereſim de peniterēt. īmo ꝓpoīt ī odiū eccl̓ie īficiet qͦſcūꝫ poterit īficere. vidr̄ ſacerdos debeat reuelae̓ ꝯfeſſionē illā ne alhe retico corrūpāt̉. Pret̓. hec celatio cōfeſſioīs pͥuatāhꝫ vtilitatē tm̄: ſcꝫ ad ſacr̄m pnīe. reuelatio d̓o cōfeſſioīshꝫ publicā vtilitatē. Pret̓. ſic poſito ita hereſis illafit ꝯͣ oīa ſacr̄a. ſꝫ p̄ferēda ē publica vtilitas pͥuate: melius ē reuelae̓ illā ꝯfeſſionē ꝙͣ celare. It̄ aliꝗ canonici delicētia ſui decam ꝯfeſſi ſūt alicui bono viro pct̄a ſua. ſcꝫhomicidie et bigamīe facti ſūt irregulares. poſtmod̓volūt ꝓmoueri ad ſacros ordīes. vidr̄ ī hoc cāu dꝫ ille audiuit ꝯfeſſionē illas reuelae̓ decano. hoc em̄ expedit ip̄is canonicis hoc impediēt̉ ne peccent mortalit̓ſuſcipiēdo ordīes. Itē ī correctōe fraterna dr̄ proditor crimīs illud reuelat bono viro pt̄ ꝓdeſſe et ob. ergo decanꝰ ſit talis: ei reuelādū ē pct̄ꝫ canonicoꝝvt ꝓſit eis corrigēdo. Itē aliꝗs decanꝰ ſcit ꝯfeſſionēquedā de canoīcis ſuis hoīcidā. et talis inſtāter petit ille canonicꝰ ꝓmoueat̉ ī ſacerdotē: hēat p̄bēda ſac̄dotalē et eccl̓ia hēat paucos ſacerdotes. vr̄ ī cāu dcanꝰ tenet̉ mittē ad ordīes: aut dice̓ qͣre mittit. ſꝫtenet̉ mitte̓: qꝛ peccae̓t mortalit̓. ſciat irregularēergo tenet̉ dicē̓ qͣre mittat. et ita tenet̉ ī cāu reuelaēꝯfeſſionē. Cōtra. pe. diſ. vj. ſacerdos. vbi dr̄. Sacerdos an̄ oīa caueat ne de his ei ꝯfiteāt̉ pct̄a ſua alicui recitet ea cōfeſſus ē. ꝓpinꝗs exͣneis neqꝫ abſitaliqͦ ſcādalo. ſi fecerit dānat̉. et oībꝰ diebꝰ vite ſueignomīoſus ꝑegrinādo ꝑgat. Itē. iij. q. vij. ſacerdos vtſapiēs et medicꝰ ꝑfectꝰ pͥmū ſua pct̄a dilue̓ ſciat poſteaaliena detege̓ ſanae̓ et publicae̓. Itē exͣ li. v. pe.et remiſ. Oīs vtriuſqꝫ ſexꝰ. ibi dr̄ caueat oīa de v̓bo autſigno alio qͦuis aliqͣtenꝰ ꝓdat pct̄orē. Itē nullū ſecretū ē denudādū. ī denudatōe ꝓditio apparēt. ẜm qd̓hēt̉. xxij. q. v. de forma fidelitatis vbi dr̄. de forma fidelitatis ē ſecretū de nudae̓. qꝛ illi ꝓdūt ſecreta alicꝰẜm leges capite puniūt̉. ſꝫ qd̓ in ꝯfeſſiōe reuelat̉ ſecretūē. reuelat illd̓ reatū īcurrit decapitatōnis ſpūalis. ſcꝫſeꝑatōis a ſuo capite ē xp̄c. Rn̄ſio. ꝯfeſſio ſcr̄alisnullo ē reuelāda. nullo cāu. nulla. huiꝰ ml̓tiplex ē. Una ē ꝯgruitatis. ſcꝫ talis. ẜm ī vna ꝑſona diſtīguit̉ duplex īterior exterior: diſtīguit̉ duplex fo. ſcꝫ īteriꝰ qd̓ ē ꝯſcīe. foꝝ attēdit̉ ꝙͣtū ad ea habida ſūt qͣi ꝯſiliū ſecretū. et exteriꝰ qd̓ ē exꝑiētie. foruꝫattēdit̉ ꝙͣtū ad ea deducēda ſūt ī malū. vn̄ ſic̄ duplexfoꝝ ꝯgrua diuiſiōe ē diſtīctū: ſic eōgruit illd̓ qd̓ ē foro iteriori. ſcꝫ cōſcīe: deducat̉ ī foꝝ exterioris exꝑientie. qd̓ fieret ſi pct̄m cōfeſſū reuelaret̉. Alia ē honeſtatis qꝛ qd̓ ī cōfeſſiōe dicit̉ ſecretū ē. ſecretū autē occultarehoneſtū ē: qꝛ ad fidelitatē ꝑtinet. vt hēt̉. xxij. q. v. vbi dr̄.Qui dn̄o ſuo fidelitatē iurat: iſta ſex dꝫ ſꝑ ī mēoria hr̄eincolumē. tutū. honeſtū. vtile. facile. poſſibile. Incolumene ſit in damnū ſcꝫ ſuo dn̄o de corꝑe ſuo. tutum ne ſit eiin damnū ex ſecreto ſuo. honeſtū ne ſit ei ī damnū de poſſeſſionibꝰ. facile vel poſſibile ne id qd̓ dn̄is ſuis leuit̉ facere poterat faciat eis difficile: ne ve id qd̓ poſſibile eratreddat eis īpoſſibile. Alia ē tentōis ſiue ncc̄itatis. qꝛꝓhibitū ē ne ꝗs alteriꝰ reuelet cōfeſſionē vt ex ſupͣdictispꝫ. Alia ē vtilitatis. ſcꝫ amor cōfeſſioīs: et ne reddat̉cōfeſſio odioſa. Si em̄ ſacerdotes alioꝝ cōfeſſiōꝫ reuelarēt: odirēt īmo abhorrerēt hoīes ſacr̄m cōfeſſioīs. Adillud qd̓ prīo obijcit̉ ꝯtra. dd̓m tētio qn̄ꝫ ē ex obligatōe iuris poſitiui. qn̄ꝫ ex obligatōe iuris nat̉alis. cuꝫergo dicit ꝗlibꝫ magis tenet̉ ad ꝓpriā vtilitatē ⁊cͣ. dicēdū ē verū de tentōe ꝙͣtū ad ius poſitiuū. Cōesem̄ ꝑſone vt ſacerdotes iudices ꝙͣtū eſt de tentōe iurispoſitiui ad multa tenēt̉: ſūt alijs vtiliora ꝙͣ ſibi. Scd̓ꝫaūt obligatōꝫ iuris nat̉alis forte plꝰ tenet̉ ꝗs ad ꝓpriaꝫvtilitatē ꝙͣ alteriꝰ. ſic̄ ẜm dictamē nat̉e plꝰ diligit homoꝓpriū bonū ꝙͣ alteriꝰ. Scd̓m ergo tentōꝫ obligatōis prime. plꝰ tenet̉ ſacerdos celare delictū cōfitētis ip̄e cōfitens. ẜm obligatōꝫ ſecūde tentōis plꝰ cōfitēs ꝙͣ ſac̄doſꝫ qꝛ ſacerdos obligatōe iuris poſitiui tenet̉ ad celādūaudiuit ī cōfeſſiōe ſacr̄ali ſil̓r obligatōe iuris nat̉e .ſ. neſit ꝓditor ſecreti ſui cōmiſſi. fortiori rōe tenet̉ ad celādūſibi cōmiſſū ꝙͣ peccans ad celādum qd̓ ē ab eo ꝑpetratū Ad aliud dd̓m. ſacerdos vel ep̄s ī officio iſto ſꝑ ē loco dei. vn̄ diſtīguit̉ ī ſacerdote loco dei abeſſe locoep̄i. vn̄ ep̄us licētiat aliquē ad audiēdas cōfeſſiōes ponēdo loco ſui: poīt loco dei. et ſacerdos pt̄ referre qd̓ audit ī ꝯfeſſiōe niſi ſoli deo et ep̄o. qꝛ ep̄uspoſuit loco ſui vt ē ep̄us: ſꝫ vt ip̄e erat loco dei. et ideopoſtꝙͣ iſtū poſuit loco dei: dꝫ pct̄a ꝯfitētis niſi ſoli d̓oreuelae̓. qꝛ ſi reuelae̓t poſtea ep̄o: reuelaret ep̄o tandeo. ſꝫ potiꝰ tāꝙͣ hoī. qꝛ ep̄s neſciret id vt deꝰ. ſꝫ potiꝰ vt. Argumētū aūt ꝓcedit ac ſi ſacerdos rōe alterius ſitloco ep̄i: rōe alteriꝰ loco dei ī cāu ꝓpoīto. qd̓ ē veꝝ. vn̄ valꝫ argum̄tū. Ad illd̓ qd̓ obr̄. nihil dꝫ obligarealiquē ex ſeꝗt̉ īcōueniēs ⁊cͣ. dd̓m ad obligatōeꝫ fit ꝯfeſſionē nullū ſeꝗt̉ īcōueniēs. qꝛ celatio pct̄i facta īfeſſiōe facit ſacerdotē magis ſciētē ad poſſit illucdice̓ ꝙͣ an̄: cōfeſſionē nihil ſciat ſic̄: ſꝫ ſolūmō ſic̄deꝰ. Ad illd̓ qd̓ obr̄. ex ſeꝗt̉ īcōueniēs. dd̓m veeēt ſi talis occultatio poſſꝫ denudari. ſꝫ qꝛ pt̄ denudari ſit occultatio dei. ſic̄ nullū dicit̉ īcōueniēs qꝛ deꝰ reuelat delicta pct̄oꝝ: ſic nullū dd̓m ē ſeꝗ incōueniēs ex f ſacerdos celat pct̄a ꝯfitētiū. vn̄ ſi p̄ſtiterit iuramētū⁊cͣ. ſecue̓ pt̄ dice̓ neſcio nec ꝑiurat qꝛ iuram̄tū obligatillū ad deū: niſi qd̓ nouit vt vt deꝰ. qꝛ ſupͣ deū nll̓sē. vn̄ nullo p̄cepto obediētie nullo iuram̄to vel ꝑiculo dꝫ illd̓ dice̓. Ad illud qd̓ obr̄ de ꝯtractu inceſtuoſo.dd̓m nulla rōe dꝫ ſacerdos cōfeſſionē auditā detegereſꝫ dꝫ ei ꝯfeſſus ē diſuadere. nec ꝯtrahat ꝑſona tali.Si aūt nullo velit ceſſare. ſꝫ inſtāter petat mr̄imoniū celebret̉: differat quātū pt̄. Si aūt oportꝫ fiat velꝓpt̓ ſcādalū ppl̓i vel ꝓpt̓ coactionē ſuꝑioris. ꝯſiliū ē vt faciat vicariū. vt cōtrahēs occulte cōfūdat̉: ꝓpt̓ criminis horrorē et vt illi horror incutiat̉. ſi tn̄ ille ī ꝑſonappria faciat: credo peccet dūmō vltra ſe offeratſꝫ qͣſi coactꝰ hoc faciat. Poſito aūt ep̄us excōicet oēsillos ſciūt. qͣre debeat hic mr̄imoniū et non indcāt. dꝫ ſacerdos iſtā formidare excōicatōꝫ: qꝛ ip̄e neſcit vt ſed vt deus. ad quē extendit̉ excōicatio hec Ad illud qd̓ obijcit̉. ꝓpter ſcādalū inſtitutū ē ſacramētū obſeruādū. dd̓m verū ē. ſꝫ hoc hꝫ locū hicqꝛ ſi ille reuelet ꝯfeſſionē vt impediat mr̄imoniū illicitifacit ꝯtra ſacramētū pnīe qd̓ eſt maiꝰ malū ꝙͣ illd̓ maluꝫillicitū. Qd̓ em̄ dr̄ qd̓ ꝓpt̓ ſacr̄m inſtitutū ē: ē ꝯtraintelligēdū ē in eodē gene̓. ꝓpter aūt ſacr̄m pnīe ꝯfeſionis vt ſit amabile īſtitutū ē: ne ſigillū ꝯfeſſioīs infringat̉. vn̄ nulla rōne infringēdū ē: vt malū in maiore honeſtate obſeruet̉. Ad illud qd̓ obijcit̉. bonum cōitatisdebet p̄ferri bono ſingulari ꝑſone ⁊cͣ. dicendū occultatio ꝯfeſſioīs tm̄ ē bonū ꝯfitētis. ſed etiā bonū omniū