Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

on: igitur confitendū eſt vnū non confitendo alia. ItēNaum .j. ꝯſurget duplex tribulatio. et alia lr̄a dīc.iudicabit deꝰ bis in idip̄m. ſi iſte confiteat̉ quedā pct̄a etquedā retineat. ſacerdos de cōfeſſis pnīam iniūgat condignā. cōfitens totā illā faciat: non puniet̉ a deo in futuro illis. Aliter eniꝫ conſurgeret duplex tribulatō. itavidet̉ deus remittit huic pcta cōfitet̉ alia non remittat. Item ſuꝑ illud Ioh̓. viij. Qui ſine pct̄o eſt pͥmo mittat in eaꝫ lapidem. Aug. dīc. erāt in mortali: ſꝫ venialiaerant eis dimiſſa cerimonias. Ex ptꝫ venialia qn̄qꝫdimittunt̉ dimiſſis mortalibus. ſꝫ venialia ſunt maioris fortioris inherentie ꝙͣ mortalia: igitur vt videt̉ vnuꝫmortale qn̄qꝫ dimittit̉ alio dimiſſo. igit̉ expedit dolē etcōfiteri de vno: et ſi ſit dolor cōfeſſio de alio. Itē duplex eſt modꝰ ſeꝑatōis fideliū ab eccīa. vnꝰ ē vinculū culpe: aliꝰ ē vinculū excoīcationis. Sꝫ exn̄te aliqͦ ſeꝑato abeccl̓ia vinculo multiplici excoīcatōis. licitū eſt ip̄m reconciliare eccl̓ie ꝑticl̓arit̓ .i. abſolutōeꝫ ab vno vīculo: licet recōciliet̉ vl̓r abſolutōeꝫ ab om̄ibꝰ. eadeꝫ rōne vt videtur ſi ꝗs fuerit ſe ꝑatus ab eccl̓ia multiplici vincl̓o culpe multiplicis. pōt recōciliari eccl̓ie ꝑticl̓arit̓ abſolutionē ab vno vinculo culpe: licet recōciliet̉ vl̓r .i. abſolutōeꝫ ab om̄i. Iteꝫ dicit greg. pluit dn̄s ſuꝑ vna ciuitatē ſuꝑ aliā pluit. eandē ciuitatē ex ꝑte ꝯpluit exꝑte arida reliquit: ille ꝗꝓximum odit ab alijs vicijs ſecorrigit. ẜm remittunt̉ ei pct̄a de ꝗbꝰ penitet: alijsremiſſis de quibꝰ penitet: ita valet diminuta cōfeſſio Iteꝫ luc. xvij. vbi loꝗtur de mūdatōe decē leproſoꝝ dicitquedā glo. Quiſꝗs heretica pͣuitate vel gentili ſuꝑſtitōnevel iudaica ꝑfidia. vel fraterno ſciſmate dei gr̄aꝫ mūdatus fuerit. neceſſe ē vt ad eccīaꝫ veniat: colorēqꝫ fidei vnuꝫalijs ſil̓em on̄dat. ex hac glo. videt̉: pct̄a occulta ſuntꝯfitenda. vnd̓ in fine glo. dr̄. cetera vicia dn̄s in ꝯſcīa ſeip̄m corrigit ſanat. Contra. Aug. quedā impietas infidelitatis ē. ab illo iuſtꝰ iuſticia ē: dimidiā ſꝑare veniam. Ex pꝫ vnū pct̄m non dimittit̉ ſine alio. igit̉ ſi addimiſſionē pct̄i reꝗͥrit̉ ꝯfeſſio: eſt vnū ꝯfitendū ſine alioſiue ſine alijs. Iteꝫ de pe. diſt. iij. Sūt plures qͦs peccaſſepenitet: ſꝫ oīno. ſeruates ſibi quedā in ꝗbꝰ delectantur aduertētes dn̄m ſil̓ mutū ſurdū a demonio liberaſſe. qd̓ docet nos nunꝙͣ niſi de om̄ibꝰ ſanari. Item eodeminfra. nunꝙͣ aliquē ſanauit quē oīno liberauit. totū em̄hoīem ſanauit in ſabbato: qꝛ et corpꝰ ab infirmitate ani ab om̄i cōtagione liberauit. indicās penitētes oportere illis dole̓ de om̄i crimīe orto in aīa in corꝑe. Iteꝫ ſine amore d̓i nullꝰ vnꝙͣ gr̄aꝫ inuenit: ſꝫ eſt in mortali nullꝰ reſerpct̄o hoſtis dei ē. talis ꝯſequit̉ veniam:uans aliqd̓ pct̄m inuenit veniā de alio. IRn̄. ad dd̓meſt eſt diminuēda ꝯfeſſio. īmo integra dꝫ eſſe nec alit̓eſt ſalutaris. Eccͣi. xxxv. Salutare ſacrificiū ē attende̓datis: diſcede̓ ab iniꝗtate. vn̄ cōfeſſio dimidiata nonvalet ad remiſſionē alicꝰ pct̄i. em̄ remittit dn̄s vnū pct̄ꝫſine alijs. vt pꝫ ex dictis aucͣtibꝰ. remiſſio pct̄i ſit infuſionē gr̄e v̓tutū. gr̄a ꝯpatit̉ ſecū aliqd̓ pct̄m neqꝫ v̓rPre. v̓tutes ſunt vicijs oppoſite ꝯnexe ſunt. vn̄ hꝫ vnāhꝫ om̄es. Ad qd̓ obijcit̉. ſi qꝛ mala facimꝰ mali ſumus: ⁊cͣ. dd̓m non ſeꝗtur. qꝛ mali a nobis poſſumuseſſe et ſumꝰ: boni nequaꝙͣ. Un̄ Marci. x. Nemo bonꝰ niſiſolus deꝰ. Glo. ꝗ̄ ſolus: ſꝫ alij ip̄m boni. Ad id qd̓ obr̄ ſi affirmatio eſt affirmatōnis ⁊cͣ. dd̓m affirmatiodr̄ affirmatōis dupl̓r. vel in eſſendo: vel in ꝯcludendo.ẜm p̄miſſe ſunt cauſe ꝯcluſionis: et ſic licet affirmatō ſitcauſa affirmatōnis: negatio tn̄ eſt cauſa negatōnis inipſo. ſꝫ in ꝯtrario: et ſic bene tenet hic. Si em̄ qꝛ mala facimus mali ſumꝰ. qꝛ mali ſumꝰ mala facimꝰ: ſiue ꝗamali deſinimꝰ mala deſinimꝰ face̓. Sed ẜm affirmatiodr̄ eſſe affirmatōnis in eſſendo: negatō negatōnis. vthr̄e pulmonē eſt reſpirādi et hr̄e pulmonē eſtreſpirandi. Dd̓m eiuſdē extenſiōis dꝫ eſſe affirmatio etnegatio ꝙͣtuꝫ ad tp̄s ꝯſignatū. verbigr̄a. dicimꝰ qꝛ facimus mala mali ſumꝰ. qꝛ hec dicio facimꝰ: ꝯſignificat pn̄sconfuſum. vnde copulat actū ꝯſignatū pn̄ti ꝯfuſo. ſimiliter in negatiua. vt dicit̉. qꝛ facimꝰ maluꝫ mali ſumus. ſic negatio eſt cauſa negationis. qꝛ tūc ē ſenſus. ꝗanec nūc malū facimꝰ: nec nūc nec aliqͦ pn̄ti mali ſumꝰ.Uel pōt aliter dici ſicut dīc glo. ſuꝑ illud Ro. vij. qd̓ eniꝫoperor intelligo. dimittē bonū et facere malū ſunt partes opinari maluꝫ. dicit̉ em̄ larga acceptōne ꝯſueta locutione etiā ille oꝑari malū: dimittit bonū. ẜm hūc modūſumendi oꝑari .ſ. coīter: verū eſt quia malū facimꝰ maliſumus. ẜm em̄ iſtū modū malū facit bonuꝫ ad qd̓ tenet̉omittit. ſumat̉ aūt eodē modo in negatiua facere vt ſit ſenſus. qꝛ facimꝰ malum neqꝫ ꝯmittendo neqꝫ omittendo:mali ſumus. Sꝫ hoc pōt dice̓ ꝗ̄ confitet̉ vnū pct̄maliud confitēdo. qꝛ cōfeſſio debeat eſſe integra: quivnum pct̄m ꝯfitet̉ et aliud celat: omittit qd̓ facere deberet. Ad aliud qd̓ obijcit̉. cōfiteri pct̄m eſt bonū nec contrahit bonitateꝫ ⁊cͣ. dd̓m verū eſt. qꝛ eſt bonū in genereNec ſit bonū in genere hꝫ ex cōfeſſione alteriꝰ pct̄i: ſedin caſu ꝓpoſito ꝯformat̉ inordinata volūtate cōfitentis.ſic diminuendo cōfeſſionē maliciā ſuā tegere intendit qd̓ ēvicij ſiue pct̄i hipocriſis. de pe. diſ. v. quedā. Ad alid̓ qd̓obijcit̉. ꝯcurrentibꝰ pluribꝰ modis corꝑalibus bn̄ curat̉egrotꝰ ab vno licet ab alio ⁊cͣ. dd̓m eſt ſil̓e de medicina corꝑali ſpūali. medicina em̄ ſpūalis ꝙͣtuꝫ ad culpam ē gr̄a eſt eēntialis medicina oīm ſpūaliū morborū. v̓tutes quaꝝ ē ꝯnexio indiſſolubilis. vn̄ gr̄a. virtꝰ nullum pct̄m ſecū patiunt̉. ſic ē de medicina corꝑali. neqꝫem̄ vna ē oīm morboꝝ curatiua. neqꝫ om̄s inſeꝑabilit̓ ſūtnexe. ꝓpter qd̓ pōt dari aliqͣ medicina curatiua vniꝰ morbi et alteriꝰ. Ad illud qd̓ obijcit̉. luxurioſus auarfit ꝓdigus manet tn̄ luxurioſus ⁊cͣ. dd̓m vt ſupͣtactū eſthabitꝰ pct̄i actꝰ pct̄i qn̄qꝫ deſinit: manēte deformitate macula pct̄i in aīa vulne̓ infixo in pct̄o. vn̄ dici poteſt manēte luxuria in aliqͦ. pōt eſſe trāſitꝰ ab habitu ꝓdigalitatis in habitū auaricie. deſinit eſſe in iſto tam actꝰ ꝙͣhabitꝰ ꝓdigalitatis: ſꝫ vulnꝰ qd̓ infixit actus ꝓdigalitatisremanet in aīa: donec ſanet̉ gr̄am. Ad illud Naum. j. iudicabit deꝰ bis in idip̄m. dd̓m intelligit̉ vbi aliplenarie ſatiſfecit in pn̄ti de pct̄is: ſed iſte pnīaꝫ iniūca ſacerdote impleuit in mortali pct̄o non ſatiſfecit in aliqͦqꝛ eſt ſatiſface̓ niſi in caritate vt dicet̉ in ſeq̄ntibꝰ. etpter deꝰ nouit mēſuras pct̄oꝝ puniet iſtum in foro ſuoetiā pct̄o qd̓ ꝯfeſſus ē. Pret̉. qꝛ hmōi ꝯfeſſio ficta ē: fictioaūt vtilitate tollit ſacr̄i. aūt hec cōfeſſio ē ficta. pꝫ. qꝛ ētriplex fictio. vnꝰ modꝰ ē qn̄ credit articulos ſꝫ infidelisaccedit. Scd̓us modꝰ ē qn̄ bn̄ credit valēt ſacr̄a: diffidittn̄ de ſacr̄o vt de cōfeſſiōe vel aliqͦ tali. credēs ſibivaleat. Terciꝰ modꝰ ē. ꝙͣuis bn̄ credat ſacr̄ꝫ ſibi valeat: tn̄ quedā pct̄a retinet quoꝝ recordat̉. ficta aūt ꝯfeſſionulla ē: ſic̄ nec fictꝰ acceſſus ad alia ſacr̄a. Ad aliud qd̓obijcit̉. qn̄qꝫ remittit̉ veniale remiſſo mortali. dd̓mſine p̄iudicio eſt verū. qꝛ taꝫ veniale pct̄m ꝙͣ mortalerōne culpa ē opponit̉ gr̄e gratū facienti aliqͦ ẜm aliquā driam gr̄e. ꝓpter qd̓ delet̉ niſi gr̄aꝫ. quō opponitur tactū eſt ſupͣ: vbi actū eſt de pct̄o veniali. Ad ilid̓ qd̓dicit Augꝰ. venialia erāt iudeis dimiſſa cerimonias.dicendū venialia dicunt̉ illa omiſſa in lege oblibant ad mortē. Eſt igit̉ ſenſus ſoluēdo cerimonias inctas a lege ſoluta fuerūt ab illis quibꝰ omiſſis puniuit lex morte. vel venialia dicunt̉ irregularitates qͣs īcurrerunt quandoqꝫ ex tranſgreſſione alicuius ritus legalisa quibus abſoluebantur per cerimonias ẜm leges ſtatutas. Ad aliud qd̓ obijcit̉ per ſil̓e de abſolutōe a vinculoexcōīcatōnis. dd̓m ſecꝰ ē de vinculo excoīcatōis vincūlo culpe. Culpa em̄ q̄libet obligat ad penā eternā. vn̄ quacunqꝫ culpa manēte indignus ē ligatus illa vita eterna.Un̄ et culpe et ſatiſfactōnes a ſeinuicem dependēt. nec abſoluit̉ quis ab vno niſi abſoluatur ab om̄ibus. nec ſatiſfaciat vno niſi ſatiſfaciat oībꝰ .i. ſatiſfaciat vnolēs ſatiſface̓ alijs. ſic ē de vincl̓is excoīcatōis. qͦꝝ ſatiſfactōes ſeꝑate ſūt: qꝛ nec vīcl̓a nec ſatiſfactōes a ſeīuicē d̓-