Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

nec vinū ſolū pōt. Iteꝫ calix dn̄i eſt aqua ſola vinūſolū: niſi vtrūqꝫ miſceat̉. qūo nec corpus dn̄i pōt farina niſi vtrūqꝫ adunatū fuerit copulatuꝫ vniꝰ comꝑage ſolidatū. Ecce primo dicit in ſanctificando cali aqua ſola pōt offerri: ſicut nec vinū ſolū. poſt dicit.Calix dn̄i eſt vinū ſolū: ſicut nec corpꝰ dn̄i pōt eſſe farina. Ex his duobꝰ pōt argui ſic. Ex aqua pōt confici ſanguis xp̄i. igit̉ nec ex vino. Similit ex alia ſimilitudine. ex farina ſine aſperſione pōt cōfici corpꝰ xp̄i. igit̉nec ſanguis ex vino ſine aqua. Iteꝫ aut xp̄us inſtituitaquā aut. Si primū: igit̉ vt videt̉ nccͣio eſt apponenda: de nccītate ſacr̄i. Si: tūc temeraria p̄ſumptioneapponit̉ ab eccīa romana. Iteꝫ dn̄s inſtituit ſacr̄mꝙͣtū ad materiā ꝙͣtum ad formā. ſꝫ tam hec ꝙͣ illa ē ſinequa pōt eſſe ſacr̄m. ſꝫ aqua eſt de materialibꝰ. igit̉ ⁊cͣ. Iteꝫ qd̓ ſignat aliꝗd qd̓ eſt de ſacr̄o principal̓r in ſacramēto iſto: eſt de eiꝰ nccītate. ſꝫ vnio aque cuꝫ vino ſigͣtaliquid qd̓ eſt de nccītate hꝰ ſacr̄i .ſ. vnionē membroꝝ cucapite. ſi hoc: pōt confici ex vino ſi ponit̉ ſine aqͣ:cum appoſitio aque ſit de nccītate ſacr̄i. Contra. ingiin. iiij. ſent̉. di. xj. Si quis intendēs introduce̓ hereſimobliuione aut ignorantia aquā p̄termiſit: videt̉ irritueſſe ſacr̄m. ſꝫ ille grauiter eſt corripiendus. grecoꝝ eccleſia dicit̉ apponere aquā. ad hꝰ ꝓbatōꝫ introducitpriani de cōſe. di. ij. Scriptura. Si quis de anaucͣteꝫ Cynoſtris ignorant̉ vel ſimpl̓r obſeruaueritteceſſoribꝰqd̓ nos dn̄s facere exemplo magiſterio docuit: pōt ſimplicitati eiuſdeꝫ indulgētia dn̄i veniā ꝯcedi. nobis v̓o pōt ignoſci: qui nūc amoniti inſtructi ſumꝰ: vt cali dn̄i vino mixtū ẜm dn̄s obtulit offeramꝰ. Iteꝫnihil eſt de nccītate hꝰ ſacramēti material̓r qd̓ remanet neqꝫ ẜm ſub̓am neqꝫ ẜm accn̄s. ſꝫ aqua eſt talis. ⁊cͣ. Iteꝫ nec videt̉ eſſe de ꝯgruitate nec ſit cōgruū apponat̉: qꝛ hoc ſacr̄m eſt rei hn̄tis omēꝫ ſaporis ſuauitateꝫ. aqua aūt eſt inſipida. ⁊cͣ. Rn̄ſio. ſi apponat̉aqua: nihilominꝰ ꝯſecratū eſt. Ad illud Cypriani qd̓ vnū ſolū pōt ⁊cͣ. Rn̄det Inno. dicēs. p̄dicuntū ſolū poſſe offerri: determīari debet. qꝛ recipit exceptōneꝫ hoc modo. pōt niſi fiat ſimpl̓r vel ignorant̉.vel pōt .i. debet: quia dicit̉ poſſe fieri qd̓ de iure fit. fere ideꝫ dicit mgr̄ in ſent̉. Uult igit̉ dicere illud verbū Cypriani pōt: ſimpl̓r intelligit̉: ſꝫ determinatōe. quia pōt niſi ex ſimplicitate vel igtia fiat. Si .n. fieret cauſa introducēdi hereſim: īex aqua igit̉ ſola vel ex ſimila vel granis nullo ꝯficipōt. ex vino ſolo pōt eo modo quo dictū eſt. Sꝫ eſt nepeccatū irremiſſibile apponere aquā. ſicut videt̉ velleCyprianus qui dicit. nobis pōt ignoſci ⁊cͣ. Rn̄ſio. ſicut eſt potentia prima: potētia facilis. ſil̓r qn̄qꝫ negat̉potētia prima .i. potētia ſimpl̓r. qn̄qꝫ potentia facilis: ſicut hic. vnde nobis pōt defacili .i. ſine graui pnīaignoſci. Ad hoc qd̓ obijcit̉. vtꝝ dn̄s appoſuerit aquaꝫvel. dd̓m dn̄s appoſuit. Ad illud qd̓ arguit̉. Sꝫdn̄s appoſuit: neceſſe eſt apponēda. Dicendū dn̄s inſtitnendo appoſuit omīa que erant de neceſſitate efficacie ſignificatōis. vnde hec appoſitio eſt nccͣia ꝙͣtū ad efficaciā ſacr̄i: eſt tn̄ nccͣia ꝙͣtum ad plenitudineꝫ ſignificationis. Ex hoc ptꝫ rn̄ſio ad illud. quedā materialiaſunt nccͣia ad plenitudineꝫ efficacie. ꝙͣtum ad hāc plenitudineꝫ eſt aqua de nccītate ſacr̄i. Quedā ſunt materialia nccͣia ad plenitudinē ſignificatōnis: ſic eſt aquade plenitudine. dominꝰ aūt appoſuit aquā tanꝙͣ congruūꝓpter ſignificatōꝫ expreſſiorē: tanꝙͣ nccͣiuꝫ ſimplicit̓. Ad aliud quod obijcit̉. illud qd̓ ſignat aliꝗd qd̓ ē deneceſſitate ſacr̄i ⁊cͣ. Dicēduꝫ vnio membroꝝ corporismiſtici ſignificat̉ in vino: vt s. tactum eſt. ꝯn̄s vnio illoꝝ cum capite. quia ſignificant̉ vt a cephala: ſed potius vt vnita. Expreſſius tn̄ ſignat̉ hec vnio aquaꝫ admixtā. Aqua .n. ſignat ppl̓m. adiūctio illius vino ſignat vnioneꝫ ppl̓i cum capite. Per vinuꝫ ſignat̉ corpusxp̄i verū corpus miſticū. lꝫ ſignificet vnioneꝫ mēbro- cum capite: tn̄ eſt de neceſſitate ip̄ius ſacram̄ti. ꝗa hec vnio ipſo vino ſignat̉. Eſt tn̄ ꝙͣtum ad expreſſaꝫ ſignificatōꝫ plenam. hec .n. expreſſio eſt de nccītate: ſꝫde cōgruitate. Ad aliud quod obijcit̉. eſt de congruitate: qꝛ inſipida eſt ⁊cͣ. Dicendū ex hoc congruitatem hꝫ: quia ſignificat ppl̓m qui eſt inſipidus. ſapidusefficit̉ vnioneꝫ cum xp̄o qui eſt dei ſapīa.. coꝝ.. ſicutaqua miſcet̉ vino.Nembrū ſeptimūOnſequenter querit̉. ſi pōt cōfici ex om̄i genere vini. vtpote ex vino de moris: de frumento. Et hoc on̄dit̉ hoc. aq̄ cuiuſcūgeneris ſint ſiue ſint amare ſiue dulces ſue fontiū ſiue viaꝝ ꝯueniūt ſacr̄o baptiſmatis: in illispōt baptizari. A ſimili videt̉ omne genus vini competat huic ſacramento. Pret̉. in aliquibꝰ terris neqꝫ creſcunt vinee nec vinū de vite pōt ad illas tranſferri. itaexquo lꝫ ꝯficere ſub ſpecie panis niſi ſil̓r cōficiat̉ ſubſpecie vini: nunꝙͣ ibi cōſecraret̉ hoc ſacr̄m niſi poſſitfici ſub ſpecie alterius generis vini ꝙͣ de vite. qd̓ eēt magnū ꝑiculū viatoribꝰ illius terre: inſufficiēter eēt illisꝓuiſum a dn̄o in illis que ſunt ad ſalutē. Iteꝫ ꝓuiſuꝫeſt a dei ſapīa ſacr̄m baptiſmatis celebret̉ in materiacōmuni ꝓpter excuſatōꝫ paupeꝝ. Sil̓r videt̉ ꝯueniatdiuine ſapīe cuiꝰ ꝓuidentia ſubuenit̉ vtiliter iſti ſacͣmento ordinate fiat in materia cōmuni que ab omnibꝰ haberi poſſet. Pret̉. videt̉ maxīe cōgruere ſanguisficiatur ex vino de frumēto: ſicut congruit caro conficiat̉ de pane de frumēto. In vino .n. de frumēto ēibi ſubſtantia frumēti eſt ſubſtantia aque: ſicut ī pane deeodeꝫ. Unde ꝙͣtum ad congruitatē ſignificatōis ꝓprietates alias: videt̉ potiſſime cōueniat ſanguini conficide vino hmōi. Rnſio. ſicut panis de quo conficiturdebet eſſe de frumento: ſic vinuꝫ debet eſſe de vite. Quiaxp̄us comꝑauit ſe frumento: cum ait Io. xij. Niſi gͣnumfrumenti ca. in ter. mor. fu. ip. ſo. manet. Et viti dixit.Ego ſum vitis vera Io. xv. Pret̓. non ſolum ratiōe quadn̄s comꝑauit ſe viti ſolūmodo conficit̉ ex vino de vite: ſꝫquia ipſe dominus ſolūmodo de hoc genere vini cōfecit.vnde de conſe. di. ij. c. in ſacramēto: dicit̉ ſic. In ſacram̄to corꝑis ſanguinis domini nihil amplius offeratur ꝙͣquod ipſe dominus tradidit. hoc eſt panis vinū aq̄ mixtum. nec amplius ī ſacrificijs offeratur ꝙͣ de vuis frumentis. tum ratione comꝑationis: tum rōne confectionis dominice ſolūmodo de vino tali cōficiendum ē. Alieauteꝫ rationes. tacte ſunt. Ad illud quod pͥmo obijcitur dd̓m. omīs aqua naturaliter eſt eiuſdem ſpecieicum alia: ſolum differunt accn̄te. ſic eſt de vino. Ad aliud quod obijcit̉. maximū periculum eſſet aliquibus viatoribus ſi non poſſit confici ex omni gene vini: quia penitus defraudati eſſent beneficio huius ſacramenti. Dicendū ſi forte caſus ſuppoſitus accideret: dominus aliter ꝓuideret incolis illius terre. virtus .n. domini non eſt alligata ſacramentis. ſemꝑ .n. ꝓuideret illis ſufficienter in neceſſarijs ad ſalutem. Uel poteſt diciſine preiudicio. non eſt aliqua terra fidelium ad quaꝫnon poſſet tranſferri vinum ſaltem viciatum de quoſit confici. Ad aliud quod obijcit̉ de cōmunitate. īdum non ſolum neceſſitas eſt hic attendenda ſed ꝯgruitas. Pret̉. ſacramentū baptiſmatis eſt ſacramentū neceſſitatis. hoc auteꝫ ſacramentū nequaꝙͣ. ꝓpter quodeſt ſimile. Ad illud quod obijcitur de vino de frumento. Dicendum non eſt de illo conſecrandum ꝓpter rationes predictas. ſcꝫ ꝓpter comꝑationeꝫ dominicaꝫ inſtitutioneꝫ. Item lꝫ conueniret de eo conficeret̉ ꝓptercongruentiam ſignationis: non tamen conueniret ꝓptercongruentiam ꝓprietatum. ꝓpter quas congruit conficiatur de vino vitis. quia has magis aſſimilatur ip̄i ſignato cuius eſt ſignum. Cuius ratio multiplex eſt. Unaeſt que habetur ab Yſaac de dietis ꝑticularibꝰ. Uinū bo