Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

tas. Pret̉. illa erant niſi p̄ꝑatōnes quedā quibꝰ interim ꝑuuli receperūt ꝯſolatōꝫ: quouſqꝫ ſtatus ꝑfectus daret̉: in quo ꝑfecta darent̉ ſacr̄a. his etiā addenduꝫ ē ſacramētuꝫ terminabile ē duabꝰ de cauſis. cauſa vna ē ſucceſſio ꝑfectioris ſiue efficacioris. hac terminabūtur ſacr̄a noue legis. Alia eſt ceſſatio indigētie adueniente ſtatu ꝑfectiori. ſicut erit in fine ſeculi qn̄ ceſſabūt ſacramēta noue legis. vn̄ ſimpl̓r termīabilia ſunt ſacr̄a noue legis. tn̄ illa rōne termīabilia erant ſacram̄ta veteris legis: ſacr̄a legis nature. Membrū ſeptimūOnſequent̓ querit̉ de numero ſacram̄torūnoue legis. Prīo querit̉. v. vnū ſufficiat autrequirūt̉ plura. Scd̓o. dato plura reqrūtur: in numero debēt Articulus primꝰUerit̉ pͥmo. vtꝝ vnū ſacr̄m ſufficiat: an plura reqͥrunt̉. plura requirant̉ videt̉: vt hēt̉a mgr̄o in. iiij. ſent̉. j. diſ. Contͣ peccati vulnera ſacram̄toꝝ deus remedia inſtituit. ſꝫ vt dic̄ hiero.ſanat oculū qd̓ ſanat calcaneū. Igit̉ ẜm diuerſitatē morIboꝝ reꝗrūt̉ medicine diuerſe. ſꝫ ſunt diuerſa genera morboꝝ: qꝛ eſt morbꝰ culpe peneeꝫ vtriuſqꝫ eſt morbusContͣ. xp̄i paſſio ſuffimultiplex. igit̉ ⁊cͣ. qd̓ ꝯcedimꝰciens fuit ad deletionē omīs culpe pene. igit̉ illd̓ ſacramentū ſcꝫ altaris qd̓ eſt repn̄tatiuū illius paſſiōis: ē ſufficiens remediū ꝯtra om̄e vulnus .ſ. culpe pene. ſacͣmentū altaris ſit repn̄tatiuū paſſionis habet̉ Luc̄. xxij.Hoc eſt corpꝰ meū qd̓ vobis tradet̉ ⁊cͣ. Iteꝫ ī ſacramēto eukariſtie dat̉ xp̄s in quo ē plenitudo gr̄e. qꝛ ibi resſignificata eſt plenitudo gr̄e ſufficit ad delendū oēꝫ culpam penā. igit̉ ⁊cͣ. Iteꝫ ex gr̄a in virtutibꝰ eſt habilitatio potētie ad oꝑa meritoria: ex gr̄a ſacram̄ti eſt ſanatio earundē. ſꝫ habilitatōꝫ ꝯcomitat̉ ſanatio. igit̉ ſic̄ habilitata vna potentia habilitat̉ altera: qꝛ hꝫ vnā virtuteꝫ hꝫ omēs. ſanata vna potentia ſanat̉ alia. ſꝫ vno ſacramēto vna ſanat̉ potētia. igit̉ exercitio vniꝰ ſacr̄i ſanātur omēs potētie. ita vnū ſacr̄m ſufficit ad omēꝫ ſanationē. Iteꝫ baptiſmꝰ delet originale actuale penaꝫdebitā vtriqꝫ. qd̓ pꝫ ex. ſi baptizatꝰ ꝗs diſcederet ſtatim euolaret ad celū. igit̉ ſacramto baptiſmi confert̉ ple remediū qꝛ culpe pene que impediūt ſalutē. hocſolū ſacr̄m ſufficit. Itē vna gr̄a eēntial̓r loquēdo ſuffic̄ad ſaluteꝫ: vt illa que gratum facit. ſꝫ effectus ſacramentieſt a gr̄a ſiue ip̄a gr̄a. igit̉ vnū ſacr̄m dꝫ ſuffice̓. Itemquare dedit dn̄s vni ſacr̄o effectus oīm. videt̉ ſicꝯueniētius feciſſet: qꝛ tūc eſſet euidētior diuina potētia ſiue virtus maior hoīs libertas. Euidētior potentia: ꝗafacilior eēt oꝑatio. facilitas .n. oꝑatōis maioris potentieindiciuꝫ eſt. Maior eēt hoīs libertas: qꝛ tot oneraret̉ſarcinis neqꝫ tot ſubijceret ſe creaturis. qd̓ maxīe videretur ꝯueniēs temꝑe gr̄e. tempꝰ .n. gr̄e eſt libertatis. Reſponſio. vnū ſacr̄m ſufficit: ſꝫ plura reꝗrūt̉. Ad obiectū ꝯͣ dd̓m. lꝫ in ſacr̄o altaris ſit xp̄s totus īquo eſt plenitudo gr̄e. tn̄ ꝗa eſt ibi quo ad effectū plenitudinis .i. vt influat ẜm ſuā pleītudinē: ncc̄ia ſunt aliaſacr̄a quibꝰ habeant̉ ſpāles effectus gr̄e. vt enī dicit Hu.Corpus ſanguinē xp̄i credimꝰ eſſe ſacr̄m gratie ſpālis.Pret̉. ſꝫ repn̄tet paſſiōꝫ xp̄i: tn̄ ꝓpter ē vt eo fiant īſuſcipiente omīa remedia recipit ex bn̄ficio paſſiōisſꝫ ea vel illud ſolū que vel qd̓ ē inſtitutū a dn̄o. Ad aliud dd̓m. lꝫ habilitatōꝫ ꝯcomitet̉ curatio: tn̄ curatōquelibꝫ dico nccͣio: ſꝫ illa que eſt a morbo culpe mortal̓pene illi annexe. Adultus .n. baptizatꝰ habilis ē ad oꝑavirtutū lꝫ ſit curatus ꝙͣtū ad morbos. quoꝝ remediaſunt alia ſacramēta etiā poſt ꝯmiſſionē venialiuꝫ. Adaliud dd̓m. baptiſmus ꝓprie ſe eſt remediuꝫ ꝯͣ culpaꝫ originaleꝫ penā illius que eſt carentia viſiōis dei.Non .n. delet̉ actuale ſola virtute baptiſmi. īmo oportetadultū ꝯtritū accedere ad baptiſmū. vn̄ pnīa eſt ꝓprie remediū ꝯtra actuale mortale. Pret̉. etſi deleat culpaꝫ originalē actualeꝫ penā debitā illis .ſ. carentiā viſionisdei penam ſenſibilē: nihilominꝰ remanēt alie pene nondelete que cooꝑant̉ ad lapſuꝫ in actuale que delēt̓. ꝯtraquas alia ſacram̄ta ſunt remediū. Un̄ baptiſmus habet effectū oīm ſacramentoꝝ ꝓpter qd̓ alia ſunt neceſſaria. Ad aliud dd̓m. lꝫ gratia vna in eēntia ſufficiatad ſalutē: nihilominꝰ qꝛ corpus qd̓ corrumpit̉ aggrauataīam. ix. Sap̄. miſera corruptio homīs frequēter impellente natura corrupta: patit̉ lapſuꝫ multiplicē immortaleꝫ venialeꝫ. nccͣia eſt homī pluralitas ſacram̄torumſcꝫ qua releuet̉ a lapſu immortale veniale: ſuffulciatur miſera corruptio hoīs ne labat̉. Licꝫ igit̉ vna ſola gratia in eſſentiā gratificet̉ deo. vnde ſi decederet ſaluaret̉: ita gratia vnita ſufficeret ad ſalutē: nihilominꝰꝓpter multiplicē hoīs miſeriā lapſum miſerie: ncc̄ia eſtilli multiplex reꝑatō: ita multitudo ſacr̄oꝝ. Ad alid̓dd̓m: cauſe prime reꝝ eſt ſolūmodo vt ſua potentiares ſint: ſꝫ eius bonitatis ē vt bone ſint eiꝰ ſapīe vt valde bone ſint. aūt valde bone ſint hn̄t ex ordinat.in numero. Un̄ gen̄. j. Uidit deus cuncta fecerat erātvalde bona. vn̄ lꝫ manifeſtaret̉ diuina potētia euidētiusſi vni ſacramēto eſſet collata virtus generalis curādi: nihilominꝰ hoc deꝑiret aliꝗd bonitati ordinis reruꝫ quemaxime eſt ex ordinatōne reꝝ in numero. Iteꝫ qꝛ qd̓ ſanat oculū ſanat calcaneū: vt dicit hiero. maxime congruit diuine ſapīe morbo differēti multiplici ſubuenireremedio. Itē diuine bonitati ꝯgruit ẜm modū vtilioremipſi curando ſubuenire. melius aūt ſubuenit̉ illi multiplici remedio ꝙͣ vnico: ꝓpter maiorē exercitatōꝫ hūiliationē eruditōꝫ. ꝓpter qd̓ ⁊cͣ. Articulus ſecūdusOnſequent̓ querit̉. ſuppoſito ſint plura: anſint plura an pauciora ꝙͣ. vij. Et videt̉ pauſciora ſic. Sacr̄a inſtituta ſunt ad reꝑationemvulneꝝ. qd̓ pꝫ hoc ſignificant̉ alligatōꝫ illā alligauit ſamaritanꝰ vulnera illiꝰ cecidit ī latrones luc̄. x.vt dicit mgr̄ in ſent̉. ẜm igit̉ multiplicatiōꝫ vulneꝝ debetgr̄a reꝑatrix multiplicari. Sꝫ eſt niſi duplex leſio ingenere .ſ. culpe pene. igit̉ ⁊cͣ. Si aūt oꝑtet multiplicarigrām reꝑatricē ẜm pena culpā. non ẜm ſumūt̉ illoꝝleſiones in genere. ſꝫ ẜm ꝑticulares leſiones. nec adhucvidet̉ debeant eſſe tot: qꝛ leſio culpe eſt niſi actualis originalis. actualis duplex: venialis mortalis. Sil̓rleſio pene aūt eſt in rōnali aūt in ꝯcupiſcibili aut ī iraſcibili. ita triplex. ſcꝫ error dolor timor. Si autē dicat̉adhuc vlterius ē diuidēdū. ꝯſtat tūc multoplura oꝑtꝫeſſe ſacramēta ꝙͣ. vij. quia primꝰ deſcēſus actualis mortalis eſt ad. vij. mortalia. Sic igit̉ videt̉ lꝫ deſcēdatur adculpas penas ꝑticulares ex ꝑte culparuꝫ: ſunt niſitres. originalis: actualis duplex: pene ſil̓r tres. ꝓpt̓ qd̓ niſi ſacramēta ſex. Iteꝫ prime drn̄tie pct̄i ſunt actuale originale. Un̄ ſi diuiſio ſacram̄toꝝ fieri debeat ẜmdiuiſione peccati ꝙͣtū ad generales drn̄tias pͥmas peccati: deſcendet̉ ad drn̄tias peccati que ſunt mortaleveniale: qꝛ he drn̄tie ſunt prime. ſꝫ ſunt dr̄ntie peccatiactualis. Contra. videt̉ debeāt eſſe plura ſic. In ſege fuit vnū ſacramētū ſoluens ab irregularitate .ſ.expiatōis ſiue luſtratōis. de qua Nume. xix. Sed ſicarnalis ſacramēto vno ſoluit ab irregularitate carnaliſil̓r lex ſpūalis dꝫ vno ſoluere ab irregularitate ſpūali. Iteꝫ in veteri teſtamēto erant plura ſacramētalia in liquidis. vt vinū oleū ſanguis. igit̉ in nouo teſtamētoduo illoꝝ ſint ſacram̄talia .ſ. vinū oleū: ī diuerſis ſacramētis: videt̉ ſil̓r dꝫ terciū. iuxͣ illd̓ dꝫ vnuiſacr̄m. Itē aridoꝝ q̄dā erāt ſacram̄talia. vt thus. vng. thymiama. videt̉hec ſil̓r ī nouo te ſtam̄to debeātſacram̄talia. iuxͣgui ſacr̄a ſiue determīari. Itē qͣre ſacr̄m in remediū gule ſicut in re