Queſtioſaliter. maſculus cuius prepucij caro: non dicit maſculusde ſemine abrahe. Ex quo videt̉. ꝙ omnes maſculos obligat illd̓ p̄ceptū. ¶ Itē glo. ſuꝑ illud. quia pactū meuꝫ irritū fecit dīc. pactū d̓i nō ẜm opus ſꝫ ẜm originē in pͥmo homine irritū fecerunt: in quo om̄es peccauerūt. vult igiturꝙ om̄es illi fecerūt pactum dei irritū: qui naſcunt̉ cūnali. Si igitur irritatio pacti dei fuit cauſa quare perire debeant incircūciſi. ⁊ hoc ꝗa nō adimpletū fuit in eisp̄ceptum de circūciſione: videt̉ ꝙ om̄ibus hn̄tibꝰ peccatūoriginale datū fuit illud p̄ceptum. ¶ Item. ix. hiere. Uiſitabo ſuꝑ om̄eꝫ qui incircūciſum habet p̄pucium ſuꝑ egiptum et ſuꝑ iudam. et ſuꝑ edom et ſuꝑ filios amon et ſuꝑmoab ⁊cͣ. Ibi glo. hiero. Multitudo gentiū maxime iude⁊ paleſtine ꝯfines vſqꝫ hodie circūcidunt̉. ⁊ p̄cipue egiptijet ydumei. amonite et moabite ⁊ om̄is regio ſaracenoruꝫqui habitant in ſolitudine. Hic patet et ex textu ⁊ ex glo.ꝙ non ſolū exercebat̉ ritꝰ circūciſionis in ſemine abraheſꝫ ī alijs ml̓tis. igr̄ alijs fuit circūciſio ī remdiū originalisſicut ſemini abrahe. ¶ Iteꝫ ꝙ meliꝰ eſt ⁊ ꝑfectius deo ē attribuendū. ſed vniuerſaliter ꝓuideri melius eſt quaꝫ ꝑticulariter: igit̉ hoc dei eſt igitur cum ꝓuidit homini in remediū originalis ꝑ circūciſionē: circūciſio debet eſſe remedium generale. ¶ Item ratio quare baptiſmꝰ ſequit̉ circūciſionem eſt. qꝛ baptiſmꝰ eſt ꝯmunior et ꝑfectior. Un̄ ingīiiij. ſenten .j. diſt. Ideo mutata eſt circūciſio ꝑ baptiſmumquia ſacr̄m baptiſmi ꝯmuniꝰ eſt et ꝑfectiꝰ. Eadem rōne ſicircūciſio ſeꝗtur ſacramenta legis nature. et ſacr̄m qd̓ ibierat remediū ꝯtra originale īmutatū eſt ꝑ circūciſionem:circūciſio debet eſſe cōmunior et ꝑfectior vel ſaltim ita cōmunis. ¶ Rn̄ſio. ſuppoſitis ſupͣdictis ſcꝫ ꝙ ꝯueniebat ſacramentū circumciſionis dari abrahe. et rōnibꝰ ꝓ hoc aſnatis addenduꝫ eſt. ꝙ fuit morbꝰ vniuerſalis: cauſa tn̄orbi nō fuit vniuerſalis ſꝫ ꝑticularis. in remedium ergomorbi vniuerſalis fuit data vniuerſalis medicina. ſꝫ ration cauſe q̄ erat ꝑticularis: fuit data ꝑticularis medicīa.Ꝙ ꝑticularis fuit cauſa ptꝫ. quia cauſa morbi fuit corruptio ꝑſone ſingularis ſcꝫ primi hoīs. perſona em̄ eius corrupta corrupit naturā: ex cuiꝰ corruptōne eſt corruptō generaliter ꝑſonalis. ⁊ ꝗa p̄ceptum datum fuit ade ⁊ per virum deſcendit p̄ceptum ad mulierē: om̄es deſcendentes aviro obligati erant in viro. v. ad Ro. ꝑ vnum homineꝫ inhunc mundū pct̄m intrauit ⁊ ꝑ pct̄m mors. duplex gͦ remedium ſtatutū eſt. vniuerſale ꝯtra morbum vniuerſalē. cuꝫdn̄s dedit ꝙ in fide ꝑentum cum ſacrificijs remitteret̉ peccatū originale. Item qꝛ in viro habūdauit cā corruptiōis.qꝛ ꝑ virū tranſfuſa eſt corruptio: ſtatuit dn̄s remediū particulare ꝯtra cauſam ꝑticularem. hoc aūt fuit in lege ſcripta. et hͦ ꝯueniebat fieri in lege illa: non in lege nature velcuāgelij. lex nature ⁊ gr̄e ſiue euāgelij fuerūt vl̓es. lex eniꝫmoyſi ꝙͣtum ad ꝓpria fuit ꝑticularis ⁊ vnigeniti data. vn̄glo. ſuꝑ illud Exo. xxiij. Aſcende ad me dīc. qꝛ lex tm̄ vnippl̓o ꝯmittenda erat: euāgelij gr̄a om̄ibꝰ p̄dicanda: ad accipiendā legem ſolꝰ moyſes aſcēdit. qd̓ debet intelligi ꝙͣtūad ꝓpria legis ſcꝫ legalia: qꝛ ꝙͣtū ad moralia fuit vl̓is. ſedilla nō erant legis moyſi ſed legis nature. Un̄ lex ilia nōfuit niſi exp̄ſſiua ⁊ manifeſtiua legis nature ꝙͣtuꝫ ad hec.¶ Sed obijcit̉. virtꝰ circūciſionis ſiue purgatio ꝑ circūciſionē nullo mō reſpicit cauſam morbi ſiue illuꝫ a quo eſt: ſꝫpotiꝰ morbum. igit̉ ex relatōne ad cauſam nō debet recipe̓gruitatem: ſed ex relatione ad morbū. igit̉ cum morbusrat vniuerſalis: ⁊cͣ. Rn̄. ꝙ hec ꝯgruitas q̄ aſſignatur illiſacramento: eſt in ſignando nō in efficiendo. Unde licꝫ circumciſio nō reſpicit cauſam morbi ꝑ efficaciaꝫ: reſpiceretn̄ ponit̉ ꝑ ſignatōeꝫ. vel pōt dici vt dicit hug. Tres ſuntcircūciſiones. Una in carne tm̄ que ē ſacr̄m. alie due queſunt res et virtꝰ ſacramēti. altera q̄ fit in pn̄ti qn̄ aīa ꝑ diſpoſitiōeꝫ iniꝗtatis circūcidet̉. altera q̄ in futuro fiet qn̄ ꝑde poſitōeꝫ corruptōis circūcidet̉ corpꝰ. Prima igit̉ eſt incarne. ſcd̓a in mente. tercia in corpore. hec hug. ſꝫ tam circūciſio mentis q̄ fit ꝑ depoſitiōeꝫ iniꝗtatis: ꝙͣ circumciſiocorporis que fiet per depoſitōem corruptōnis: particulaſeptimaris eſt. vt igitur coueret ⁊ configuraretur ſignū ſignato ⁊ ſacramentuꝫ rei:ruebat vt circūciſio particulariseſſet. ¶ Si obijcit̉ ratōne eadem ꝙ baptiſmus deberet eſſeparticularis. et ſacramentū quod erat in remediū origīaſis in lege nature. Dicendū ꝙ nō eſt verum. quia ꝓprie ſacramenta legis ſcripte data ſunt in figuram. Unde. j. Cōrin. x. Om̄ia ꝯtingebant illis in figuram. ¶ Et ſi obijciturꝙ nullum debebat eſſe tp̄s in quo nō eſſꝫ vniuerſale remedium: ſicut vniuerſalis erat morbus. Dicendū ꝙ hoc veꝝeſt. Unde in illo tempore licet circūciſio nō eſſet vniuerſale: erat tn̄ aliquid adiunctū quod cum illo vniuerſalitatēfaciebat. fides enim cum oblatōnibꝰ que eſt adiuncta circumciſioni. q̄ medicina adhuc durabat ꝓpter mulieres etꝓpter p̄uentos: reddebat vniuerſalem medicinā ꝯtra morbum originalis pct̄i et originalis cōcupiſcentie. Ad quodigitur obijcit̉. ꝙ morbꝰ fuit generalis igitur ⁊ remedium.Dicendum quod ſic fuit ſcꝫ reſpectu morbi: quia in nulloerat morbus qui nō haberet remedium licet nō eſſet vndeeſſet vnum remedium diſtinctum in ſe. et hoc bene ſufficiebat et bene ꝯgruebat. ¶ Ad illud quod obijcit̉. per ſimilein lege nature ⁊ lege ve. Dicendū ꝙ non eſt ſimile. quia leges ille nō fuerūt vniuerſales hec autem ꝑticularis ⁊ vnipopulo inſtituta. Un̄. vij. nūeri. Que eſt alia gens ſic inclita vt habeat cerimonias iuſtaqꝫ iudicia ⁊ vniuerſaꝫ legem quam ego ꝓpono hodie ante oculos veſtros. ⁊ hoc habet̉ in glo. p̄dicta Exo. xxiij. ¶ Ad illd̓ qd̓ obijcit̉. ꝙ preceptuꝫ de circūciſiōe fuit datum non ſolū abrahe. ſꝫ et vernaculis et ſeruis. Dicendū ꝙ reuera nō tm̄ extendebat ſe adiudeos qui erāt de ſtirpe: ſed ꝗ erant de domo. et hoc pꝫ exforma p̄cepti. dicit̉ em̄ tam vernaculꝰ ꝙͣ empticius circumcidetur et quicūqꝫ eſt de ſtirpe veſtra. et hoc patet exp̄ſſiusper expletōem precepti quam abraham impleuit. dicit̉ em̄ꝙ abrahaꝫ tulit omnes vernaculos domꝰ ſue ⁊ vniuerſosquos emerat et circūcidit. Eſtimo tn̄ ꝙ p̄ceptum inꝙͣtumdatum erat abrahe et ſemini eiꝰ: erat neceſſitatis. inqͣtuꝫalijs honeſtatis ſiue ꝯgruitatis. Honeſtum eniꝫ fuit ꝙ familia cōformaret̉ dn̄o ſuo in cultū iuxta illud Ecc̄i. x. ẜmiudicem ppl̓i ſic et miniſtri eius. ¶ Ad illud qd̓ obijcit̉ qd̓Gen̄. xvij. dicitur generaliter: maſculꝰ cuiꝰ p̄pucij caro ⁊cͣDicendū ꝙ intellectus illiꝰ generalitatis ex lr̄a antecedenti patet que eſt. circūcidetur ex vobis om̄e maſculinum. eteodem. om̄e maſculinū in generatōnibꝰ veſtris circumcidetur. Un̄ non om̄s obligat illud p̄ceptum. ſꝫ eos ꝗ erantde ſtirpe abrahe: alijs tn̄ valebat circuinciſio ſi ſumerēt ſicut habetur in glo. Gen̄. xvij. yſmahelem ⁊ vernaculos n̄intendebat deus: tm̄ vt p̄pucium carnis abrahe ⁊ ſoboliseiꝰ circūcide̓t̉. ſed ei quē a cūctis elegerat mortalibꝰ: eterni teſtamenti munera ꝯferebat. Unde paulus. Non eniꝫſumꝰ circūciſio ⁊cͣ. Pre. dat̉ in illo p̄cepto intelligi. ꝙ ſicutp̄uaricatio fuit generalis: ita remediū om̄ibus viris vtileet ſi nō obligarent̉. ¶ Si v̓o querat̉ vtrū eſſent obligati ꝙnō erāt de ſtirpe ad hͦ ꝙ circūciderēt̉. ita ꝙ ſi nō eſſent circumciſi peccarēt mortaliter ſi eſſent de domo. videt̉ ꝙ nonſed dn̄s erat obligatus qͣntuꝫ in ſe erat ad illos circumcidendos ſi in domo vellent manere ne diſſonarēt in ritu familia a dn̄o. Hoc etiā videt̉ extrahi Exod̓. xij. vbi diciturꝙ oportuit prius vernaculū vel empticiuꝫ circūcidi ad hͦꝙ celebraret phaſe. ⁊ ita ſi volebat celebrare ritum conditional̓r tenebat̉. ¶ Ad hoc quod obr̄. de glo. illa. pactumdei non ẜm opus ſꝫ ẜm originem fecerūt irritum ⁊c̄. Dicēdum ꝙ glo. vult ꝙ illi quibꝰ datū fuit p̄ceptum de circumciſione fecerunt irritū pactum .i. manſerunt in originali.quia nō fuit illis alia via ſalutis. vn̄ debebāt ꝑire. vn̄ illiquibꝰ datū fuit p̄ceptuꝫ dicti ſunt irritū feciſſe pactum: ꝗaillis fuit hͦ ſoluꝫ remediū. Uel aliter pōt exponi et al̓r vocari cauſa ꝑditōnis. ſcilꝫ ẜm ꝙ pactum dr̄ ip̄a circūciſio.Un̄ gen̄. xvij. Tu cuſtodies pactū meum. intellige circūciſiones. vn̄ inter illos et deū fuit circumciſio pactu .i. reformatio pacis ꝑ ablutōeꝫ: vnde pactum dicitur quaſi pacisactum. ſicut habet̉ Exo. xix. Si cuſtodieritis pactuꝫ meum .i. pacis actum dicit interlinearis quaſi diceret. ꝗ non