Materia xxiij.De volūtate dei

Bellio elde voluntate dei. Et pͥmo queritur vtruꝫdeo ꝯpetat volūtatem habere ¶ Etvidet̉ ꝙ nō. om̄i em̄ volūtatem habenti ꝯpetit ẜm electiōeꝫ agere. ſed deusnō agit ẜm electōnem. vt dicit Dyo.iiij. ca. de di. no. Sicut noſter viſibilisſol nō rōcinans aut peligens ſed ꝑ ipſum eſſe illuminatom̄ia. ita ⁊ diuina bonitas. ergo nō ꝯpetit deo volūtateꝫhabere. ¶ Pre. Ex cauſa ꝯtingenti nō poſſunt effectusneceſſarij ꝓuenire. ſed volūtas eſt cauſa ꝯtingens. cuꝫ ſehabeat ad vtrūqꝫ. ergo nō poteſt eſſe cauſa neceſſarioruꝫdeus em̄ eſt cauſa omniū tam neceſſarioꝝ qͣꝫ ꝯtingentiūzergo nō agit ꝑ volūtatem. ⁊ ſic idem qd̓ pͥus. ¶ Pre. Eiqui nō habet aliquā cauſaꝫ nō ꝯpetit ꝙ importat reſpectum ad cauſam. ſed deus cū ſit cauſa pͥma omniū nō habet aliquā cauſam. ergo cuꝫ volūtas importat habitudinem ad cām finalem. qꝛ volūtas eſt finis ẜm ph̓m in. iij.4 ethi. videt̉ ꝙ volūtas deo nō ꝯpetat ¶ Pre. Sꝫᵐ ph̓min. iij. ethi. volūtariū meretur laudem vel vituperiuꝫ. inuolūtariū vero veniā ⁊ miſericordiā. ergo ei nō ꝯpetit rovolūtarij cui nō ꝯpetit rō laudabilis. ſed deo nō competit rō laudabilis. qꝛ laus. vt d̓r in pͥmo ethi. non eſt optimoꝝ. ſed eoꝝ que ordinātur in optimū. honor aūt eſt optimoꝝ. ergo deo nō ꝯpetit habere volūtatem. ¶ Prete.Oppoſita ſunt nata fieri circa idem. ſed volūtario opponitur dupl̓r inuolūtariū. vt d̓r in tercio eth̓. ſcꝫ inuolūtarium ꝑ violentiā. ⁊ inuolūtariū ꝑ ignorantiā. ſed deo nō cōpetit inuolūtariū ꝑ violentiā. qꝛ coactio in deū nō cadit.nec inuolūtariū ꝑ ignorantiā. qꝛ ipſe om̄ia nouit. ergo necvolūtariū deo ꝯpetit. ¶ Pre. Ut d̓r in libro de regulisfidei. duplex eſt volūtas. ſcꝫ affectōis reſpectu interioruꝫactuū. et effectōis reſpectu exterioꝝ. Uolūtas aūt affectionis vt ibidem d̓r eſt faciens ad meritū. volūtas effectionis eſt ꝑ meritū. deo aūt nō ꝯpetit mereri. ergo nec volūtatē aliqͦ mō habere. ¶ Pre. Deus eſt moues nō motūqꝛ ẜm Bo. in. iij. de ꝯſo. ſtabiliſqꝫ manēs dat cūcta moueri. ſed volūtas eſt mouens motū. vt d̓r in. iij. de aīa. vndeet in. iiij. metaphy. probat ph̓us ꝙ appetibile mouet ſicutdeſideratū ⁊ intellectū. ex hoc ꝙ eſt mouens nō motū. ergo nō ꝯpetit deo volūtatem habere. ¶ Pre. Uoluntasappetitꝰ quidā eſt. ſub appetitiua em̄ parte aīe cōtineturſed appetitus eſt imperfecti. eſt em̄ nō habiti ẜm Augᵐergo cum nulla imꝑfectio in deū cadat. videtur ꝙ ei nonꝯpetat habere volūtatem ¶ Pre. Nihil qd̓ ſe habet adoppoſita videt̉ deo ꝯpetere. cum talia ſint generabilia ⁊corruptibilia. a quibꝰ longe deus remouet̉. ſed volūtas ſehꝫ ad oppoſita. cū inter rōnales poteſtates cōtineat̉. q̄ adoppoſita ſe habent ẜm ph̓m. ergo volūtas deo nō ꝯpetit¶ Pre. Augꝰ. dicit. xiiij. de ciui. dei. ꝙ deus nō aliter afficitur ad res cū ſunt ⁊ aliter cū nō ſunt. ſed cū nō ſunt deus nō vult res eſſe. eſſent em̄ ſi eas eſſe vellet. ergo ⁊ cumij ſunt deus nō vult eas eſſe. ¶ Pre. Deo non ꝯpetit ꝑfici ſed ꝑficere. volūtatis aūt eſt ꝑfici bono ſicut intellectusvero ergo volūtas deo nō ꝯpetit.¶ Sed ꝯtra eſt qd̓ in pͣs. d̓r. Om̄ia quecūqꝫ deus vo34luit fecit. ex quo videt̉ ꝙ volūtatem habeat ⁊ ex volūtateſua res create ſunt. ¶ Pre. Beatitudo maxime in deoinuenitur. ſed beatitudo volūtatē requirit. qꝛ beatus eſt.ẜm Aigᵐ qui habet quicqͥd vult ⁊ nihil mali vult. ergo

volūtasᵇ ꝯpetit deo. ¶ Pre. Ubicūqꝫ inueniūtur ꝑfectiores ꝯditiones volūtatis ibi eſt perfectius volūtas.ſed in deo ꝑfectiſſime ſunt ꝯditiones volūtatis. eſt em̄ ineo indiſtantia volūtatis a ſuppoſito. qꝛ eſſentia eſt ſua voluntas. eſt etiā in eo indiſtantia volūtatis ab actu. qꝛ etiam ſua actio eſt ſua eſſentia. eſt etiā in eo indiſtantia volūtatis a fine ſiue ab obiecto. qꝛ ſua volūtas eſt ſua bonitas. ergo in deo ꝑfectiſſime inuenit̉ volūtas ¶ Pre. Uoluntas radix eſt libertatis. ſed libertas p̄cipue competit̉deo. liber em̄ eſt qui cā ſui eſt. ẜm ph̓m in pͥmo metaphy.qd̓ maxime de deo verificat̉. ergo in deo inuenit̉ volūtasR¶ Qn̄ſio dd̓m. ꝙ volūtas ꝓprijſſime deo attribuitur. ͦ¶ Ad cuius euidentiā ſciendū eſt. ꝙ volūtas ⁊ cognitioradicātur in ſubſtātia ſpūali ſuꝑ diuerſas habitudineseius ad res. Eſt em̄ vna habitudo ſubſtātie ſpūalis adres ẜm ꝙ res ſunt quodāmodo apud ipſam ſubſtātiamſpūalem. nō qͥdem ẜm eſſe ꝓpriū. vt antiqui ponebant dicentes ꝙ terrā terra cognoſcimus. aquā ꝟo aqua. ⁊ ſic dealijs. ſed ẜm ꝓpriam rōnem. nō em̄ lapis eſt in aīa ſed ſpecies lapidis ſiue rō. ẜm ph̓m in. iij. de aīa. Et qꝛ rō rei abſoluta ſine cognitione nō p̄t inueniri niſi in ſubſtātia īmateriali. ideo cognitio nō rebꝰ om̄ibꝰ attribuit̉. ſed ſolūmodo īmaterialibꝰ. Et ẜm gradū immaterialitatis eſt etiāgradus cognitōis. ita vt que maxime ſunt immaterialiaſint maxime cognoſcitiua. in quibꝰ qꝛ eoꝝ eſſentia immaterialis eſt ſe habet ad ea vt mediū cognoſcēdi. ſicut deꝰꝑ ſuaꝫ eſſentiā ſeip̄m ⁊ om̄ia alia cognoſcit. Uolūtas aūtet quilibet appetitus fundat̉ ſuꝑ habitudinē qua ſubſtantia ſpūalis refert̉ ad res vt habens ordinē aliquem ad easin ſeipſis exiſtentes. Et qꝛ cuiuſlibet rei tam materialisqͣꝫ īmaterialis. eſt ad rem aliā ordinē habere. inde eſt ꝙ cuilibet rei ꝯpetit habere appetitū vel naturalē vel aīalem.vel rōnalē. ſeu intellectualeꝫ. Sed in diuerſis diuerſimode inuenitur. cum em̄ res habeat ad rem aliquam ordinari ꝑ aliquid qd̓ in ſe habet ẜm ꝙ diuerſimode habet aliqͥdin ſe. ẜm hoc diuerſimode ad aliquid ordinat̉. Res gͦ materiales in quibꝰ eſt quicquid eis ineſt quaſi materie obligatum ⁊ ꝯcretum nō habens liberā ordinatiōem ad resalias. ſed ꝯſequentē ex neceſſitate naturalis diſpoſitōnisvn̄ hu ius ordinatōnis res ipſe materiales non ſunt ſibiipſis cauſe. quaſi ipſe ſe ordinēt in hoc ad qd̓ ordinanturſed aliūde ordinātur vn̄ ſcꝫ naturalem diſpoſitiōem accipiūt. ⁊ ideo ꝯpetit eis tātūmodo habere appetitū naturalem In ſubſtatijs vero immaterialibꝰ ⁊ cognoſcentibꝰ eſtaliqd̓ abſolutū nō ꝯcretum ⁊ nō ligatū ad materiā. ⁊ hocẜm gradū ſue immaterialitatis. et ideo ex hoc ipſo ordinātur ad res ordinatōe libera. quibꝰ ipſe ſunt cauſe qualiſe ordinātes in hoc ad quod ordinātur. et ideo ꝯpetit eisvolūtarie ⁊ ſponte quid agere vel appetere. Si em̄ archaque eſt in mente artificis eſſet forma materialis habensdeterminatū eſſe. nō inclinaret niſi ẜm modum ſuū determinatū quē haberet. vn̄ nō remaneret artifici liberū facere domum vel non facere ſic aut aliter. ſed qꝛ forma domus in mente artificis eſt rō domus abſoluta. nō habēsſe qͣꝫtum eſt de ſe magis ad eſſe qͣꝫ ad nō eſſe. nec ad ſic qͣꝫaliter reſpectu accidentaliū diſpoſitionū domus remanetartifici libera inclinatio reſpectu domus faciende vel nonfaciēde Quia ꝟo in ſubſtātia ſpūali ſenſitiua licet recipiātur forme rerū ſine materia. nō tn̄ oīno immaterialiter etabſqꝫ materie ꝯditionibꝰ. ex hoc ꝙ recipiuntur in organocorporali. ideo inclinatio in eis nō eſt oīno libera. qͣꝫuis ſit̓in eis aliqua libertatis imitatio vel ſimilitudo Inclinātus

Cōtra

0

z

30RAota