Druckschrift 
1 (1490)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

bit. Et arriani quos optime noſti: multo tēpore propter ſcandalū nominis homouſion ſe dānare ſimulabāt: uenena erroris circūlinebant melle uerboꝝ. Sed tandē coluber tortuoſus apparuit: & noxiū caput: quod ſpiris totius corporis tegebat: ſpiritali mucrone confoſſū eſt. Recipit ut ſcis eccleſia pœnitētes: & in uenia ſuperata peccantiū deceptis gregibus conſulit: paſtoꝝ uulneribus ignoſcit. Eadē nunc in ueteri & noua hæreſi conſuetudo ſeruatur: ut aliud populi audiant: aliud predicent ſacerdotes. Ac primū ante ꝗͣ epiſtolā tua̓: quā ſcripſiſti acepiſcopū Theophilū: interpretatā huic uolumini inſerā: & oſtendā tibi: me intelligere nimis tantā prudētiamtuam: expoſtulare tecum libet. Quæ hæc eſt tanta arrogantia: non reſpondere de fide interrogantibus? Tantāfratrū multitudinē: & monachorū choros: qui tibi in palæſtina non cōmunicant: quaſi hoſtes publicos æſtimare? Dei filius propter unā morbidam ouem. xcix. in montibus derelictis: alapas: crucem: flagella ſuſtinuit: & ſuis humeris portauit: ad cælos baiulans & patiens delicatā peccatricem. Tu beatiſſimus papa & faſtigioſus antſtes: ſolus diues: ſolus ſapiens: ſolus nobilis: ac diſertus: conſeruos tuos: & redemptos ſanguine domini tui: rugata fronte & obliquis oculis deſpicis. Hoc eſt illud quod ab apoſtolo precipiente didiciſti? parati ſemper ad ſatſfactionem omni poſcenti uos rationē: de ea quæ in uobis eſt ſpe. Finge nos occaſionē querere: & ſub pretextufidei lites ſerere: ſciſma conficere: iurgia concitare. Tolle uolentibus occaſionem: ut poſtꝗͣ de fide ſatiſfeceris: &omnes nodos: qui contra te nectuntur abſolueris: tunc liquido omnibus pateat non dogmatum: ſed ordinationis eſſe certamen: niſi forte prudenti conſilio ideo de fide interrogatus taces: ne uidearis hæreticus fuiſſe: ſatiſfeceris. Omnia ergo crimina quibus accuſantur homines: refutare non debent: ne poſtꝗͣ negauerint criminoſi ſint. At contemnis laicos: diaconos: atqꝫ preſbyteros. Potes enim ut gloriaris: & iactitas in una hora mille cle-ricos facere. Habes papam epiphaniū: qui te aperte multis litteris hæreticū uocat. Certe nec ætate: nec ſcientianec uitæ merito: nec totius orbis teſtimonio: maior illo es. Si ætatē quæris: iuuenis ad ſenem ſcribis: ſi ſcientiamnon ſic eruditus ad doctum: licet te fautores tui diſertiorem Demoſthene: accutiorē Chryſippo: ſapientioremPlatōne contēdant. Et tibiipſi forte perſuaſerint. De uita autem & fide nihil amplius dicā: ne te lædere uidear:& tēpore: quo totum orientē excepto papa Athanaſio atqꝫ Paulino: arrianoꝝ & eunomianorū hæreſis poſſidebat: quando in occidentalibus & in iudææ exilio confeſſoribus non cōmunicabas. Ille uel præſbyter monaſteriab Euritio audiebatur: uel poſtea epiſcopus Cypri a Valente non tangebatur. Tantæ enī uenerationis ſemꝑ fiit: ut regnantes hæretici ignominiam ſuā putarent: ſi talem uirum perſequerentur. Scribe igitur ad hūc. Reſpede epiſtolæ eius: ſentiant cæteri fidē: eloquentiā: prudentiā tuā: non tibi ſolus diſertus eſſe uidearis. Cur ab alioprouocatus: aliorſum arma conuertis? Palæſtinis interrogaris: & reſpondes ægypto. Tuis lippientibus ungisoculos: dolentū. Si placitura nobis: alteri loqueris: ſatis ſuperbe. Si aliud ꝗͣ quærimus ſatis ſuperflue. Sed dicis epiſtola mea probauit me contra arrium: contra Photinū: contra Manicheū bene locutū. Quis enī te hoctēpore arguit arrianū? quis tibi nunc Photini Manichæiqꝫ crimē impingit? olim iſta emendata ſunt atqꝫ confeſſa. Non eras ſtultus: ut aperte defenderes hæreſim: quam ſciebas eccleſiæ diſplicere. Noueras te ſi hoc fe-ciſſes: ſtatim loco mouendum: & ſoli tibi delitias ſuſpirabas. Sic ſententiā tēperaſti: ut nec ſimplicibus diſpliores: nec tuos offenderes: bene ſcripſiſti: ſed nihil ad cauſā pertinens. Vnde nouerat alexandrinæ eccleſiæ pontfex: in quibus argueris? quorū a te confeſſio poſtularetur? Debueras tibi obiecta proponere: & ſic ad ſingulareſpondere. Vetus narrat hiſtoria: quidam diſerte diceret: ferreturqꝫ impetu ac uolubilitate uerboꝝ: cauſāqꝫomnino non tangeret: prudens auditor & iudex: bene inquit: & bene: ſed quo iſtud tam bene? Imperiti oculoꝝmedici ad omnes oculoꝝ dolores uno utuntur collyrio. Q ui arguit̉ in pluribus: & ī dilutione criminū aliquapretermittit: quicquid tacuerit: confitet̉: an non reſpondiſti ad epiſtolā Epiphanii: & propoſuiſti quæ ipſe diſſolueres? Nimiꝝ hac fiducia reſpondiſti. Nullus fortiter a ſemetipſo cædit̉. Elige ex duobus quod uis. Optiotibi dabitur: aut reſpondiſti ad epiſtolā Epiphanii: aut ſi reſpondiſti: cur maxima & plurima de his quæ tibi obiecta ſunt: reliquiſti? Si non reſpondiſti: ubi eſt illa apologia tua: in qua gloriaris apud ſimplices? Et quāignorantibus cauſā huc illucqꝫ diſſeminas? Octo tibi ut ſtatim probabo: de fidei ſpe chriſtianæ quæſtionū capita obiecta ſunt. Tria tantū tāgis & preteris. In cæteris grāde ſilentiū eſt. Si ad ſeptē abſolutiſſime reſpōdiſſes:hærerē tantū in uno crimine: & quod tacueras hoc tenerē. Nunc uero qͣſi auribus Iupū apprehenderis: nec tenere potes: nec audes dimittere. Ipſa quoqꝫ tria qͣſi negligens atqꝫ ſecurus: qͣſi aliud agēs: & in ꝗbus aūt nulla auparua ſit qͣſtio: preteruolas atqꝫ ꝑſtringis. Et ita oꝑtus & tectus īcedis: ut plus cōfitearis tacēdo: ꝗͣ renuas diſputando. Quis ꝓtinus tibi poteſt dicere: ſi lumē qd̓ in te eſt: tenebræ ſūt: ipſæ tenebræ ꝗͣte erūt? Si tres qͣſtiūculæ de ꝗbus uiſus es aliꝗd dicere: ſuſpitiōe & culpa carent: & fraudulēter: ac lubrice ſcriptæ coarguunt̉:faciemus de ꝗnqꝫ reliꝗs: in ꝗbus ꝗa nulla ambigui ſermonis dabat̉ occaſio: nec illudere poteras audiētes: maluſti omnino reticere: ꝗͣ aꝑte quod tectū fuerat cōfiteri? Sicut enī īcongruū eſt dicere poſſit filius uidere patrēita inconueniēs eſt opinari: ſpiritus ſanctus poſſſt uidere filiū. Secundū in hoc corpore qͣſi ī carcere ſūt aīarelegatæ: & ante ꝗͣ homo fieret ī paradiſo: inter rationabiles creaturas ī cæleſtibus cōmoratæ ſunt. Vnde poſteain conſolationē ſuā anima loquit̉ in pſalmis. Prius humiliarer ego deliqui. Et reuertere anima mea in requittuā: & educ de carcere animā meā: & cætera his ſimilia. Tertiū dicat & diabolū & dæmones acturos pœnit-tiā aliquādo: & ſanctis ultimo tēpore regnaturos. Quartū tunicas pelliceas humana corpora interpretetur: ꝗbus poſt offenſionē & eiectionē de paradiſo Adā & Eua induti ſūt. haud dubiū: quin ante ī paradiſo ſinecarne: ſine neruis & oſſibus fuerint. Quintū carnis reſurrectionē: mēbrorūqꝫ compagē: & ſexū: quo uiri di-uidimur a fœminis apertiſſime neget: tam in explanatione primi pſalmi: ꝗͣ in aliis multis tractatibus. Sextumut ſic paradiſū allegorizet: ut hiſtoriæ auferat ueritatē: pro arboribus āgelos: pro fluminibus uirtutes cæſeſte