Druckschrift 
1 (1490)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ctiſſima finxerit græcia. Pſeuſippus quoqꝫ ſororis Platonis filius: & Clearchus ī laude Platonis & Anaxilideī ſecūdo libro philoſophiæ Peritionē matrē Platonis fātaſmate Apollinis oppreſſā ferūt: & ſapīæ prīcipē aliter arbitrant̉ niſi de partu uirginis editū. Sed & Timæus ſcribit Pythagoræ uirginē filiā choro uirginū prefuiſſe: & caſtitatis eas īſtituiſſe doctrinis. Diodorus ſocraticus quīqꝫ filias dialecticas īſignis pudicitiæ habuiſſe narrat̉: de ꝗbus & Philo Carneadis magiſter plēiſſimā ſcribit hiſtoriā: ac ne nobis dn̄m Saluatorē de uirgie ꝓcrea rōana exprobraret potētia: auctores urbis & gētis ſuæ Ilia uirgīe & Viarte genitos arbitrant̉. Cap. xxvii.Aec de uirginibus ſæculi: currens per multiplices hiſtorias: & properans ſermo per ſtrinxerit: ueniamad maritatas: quæ mortuis uel occiſis maritis ſuis: ſuperuiuere noluerunt: ne cogerentur ſecundos noſſe concubitus. Et quæ mire unicos amauerūt maritos: ut ſciamus digamiā apud ethnicos etiam repro-bari. Dido ſoror Pygmalionis multo auri & argēti pondere congregato. Africā nauigauit: ibiqꝫ urbem cartha-ginem condidit: & cum ab larba rege Libyæ in coniugium peteretur: pauliſper diſtulit nuptias: donec cōderetciuitatem: nec multo poſt exſtrūctam in memoriam mariti quōdam Sichæi pyra maluit ardere nubere. Ca-ſta mulier Carthaginem condidit: & rurſum eadem urbs in caſtitatis laude finita eſt. Nam Haſdrubalis uxorcapta & incenſa urbe: cum ſe cerneret a romanis capiendam eſſe: apprehenſis ab utroqꝫ latere paruulis filiis: inſubiectum domus ſuæ deuolauit incendium. Quid loquar Nicerati coniugem? Quæ impatiens iniuriæ uirmortem ſibi ipſa conſciuit: ne triginta tyrannorum: quos Lyſander uictis Athenis impoſuerat: libidinem ſuſtineret. Arthemiſia quoqꝫ uxor Mauſoli inſignis pudicitiæ fuiſſe perhibetur. Quæ cum eſſet regina Cariæ: & nobilium poetarum atqꝫ hiſtoricorum laudibus prædicetur: in hoc uel maxime effertur: defunctum maritumſic ſemper amauit: ut uiuum & miræ magnitudinis ac pulchritudinis extruxit ſepulchrum: intātum ut uſqꝫ hodie omnia ſepulchra precioſa: ex nomine eius Mauſolea nuncupentur. Teuta Illyriorum regina ut longo tem-pore uiris fortiſſimis imperaret: & Romanos ſæpe frangeret: miraculo utiqꝫ meruit caſtitatis. Indi & omnesne Barbari uxores plurimas habent: apud eos lex eſt: ut uxor chariſſima cum defuncto marito cremetur.igitur contendunt inter ſe de amore uiri: & ambitio ſumma certantium eſt ac teſtimonium caſtitatis: dignammorte decerni. Itaqꝫ uictrix in habitu ornatuqꝫ priſtino: iuxta cadauer accubat: amplexans illud: & deoſculās& ſuppoſitos ignes pudicitiæ laude cōtēnens: puto quæ ſic moritur: ſecundas nuptias non requirit. Alcibiadesille ſocraticus uictis Athenienſibus: fugit ad Pharnabazū: Qui accepto precio a Lyſandro principe lacedæmonioꝝ iuſſit eum interfici. Cumqꝫ ſuffocato caput eſſet ablatū: & miſſum Lyſandro in teſtimoniū cædis expletæreliqua pars corporis iacebat inſepulta. Sola igitur concubina contra crudeliſſimi hoſtis imperiū: inter extra-neos & īminēte diſcrimine: funeri iuſta perſoluit: mori parata pro mortuo: quē uiuū dilexerat. Imitent̉ matromonæ chriſtianæ ſaltē concubinaꝝ fidē: & preſtent liberæ: quod captiua ſeruauit. Strato regulus Sydonis manu propria ſe uolens confodere: ne īminētibus Perſis ludibrio foret: quoꝝ fœdus ægyptii regis ſocietate neglexerat: retrahebat̉ formidine & gladiū quē arripuerat circunſpectans: hoſtiū pauidus expectabat aduentum.Quē iāqꝫ capiendū uxor ītelligens: extorſit acinacē de manu & latus eius tranſuerberauit. Compoſitoqꝫ exmore cadaueri ſe moriens ſuperiecit: ne poſt uirginalia fœdera alterius coitū ſuſtineret. xenophon in Cyri ma-ioris ſcribit infantia: occiſo Abradote uiro: quē Pāthia uxor miro amore dilexerat collocaſſe ſe iuxta corpus laceꝝ: & cōfoſſo pectore ſanguinē ſuū mariti īfudiſſe uulneribus. Iuſtā cauſā regis occidendi putauit uxor: quāmaritus nudā amico ſuo & ignorantē mōſtrauerat. Iudicauit enī ſe amari: quæ & alteri poſſet oſtendi. Rhodogune filia Darii poſt mortē uiri: nutricē quæ illi ſecundas nuptias ſuadebat occidit. Alceſtin fabulæ ferunpro Admeto ſponte defunctā. Et Penelopis pudicitia Homeri carmen eſt. Laodomia quoqꝫ poetaꝝ ore cantatocciſo apud troiā Protheſilao noluiſſe ſuperuiuere. Ad romanas fœminas trāſeā. Et primā ponā Lucretiā: quæuiolatæ pudicitiæ nolens ſuꝑuiuere: inaculā corporis cruore deleuit. Duillius qui primus Romæ nauali cer-tamine triūphauit: Biliā uirginē duxit uxorē tantæ pudicitiæ: ut illo quoqꝫ ſæculo pro exemplo fuerit: impudicitia monſtrū erat non uitiū. Is ſenex & trementi corpore in quodā iurgio audiuit exprobrari ſibi os fetidū& triſtis ſe domū contulit. Cūqꝫ uxori queſtus eſſet: quare nunꝗͣ ſe monuiſſet: ut huic uitio mederet̉: feciſſem inquit illa niſi putaſſem omnibus uiris ſic os olere. Laudanda in utroqꝫ pudica & nobilis fœmina: & ſi ignorauituitiū uiri: ſic patienter tulit: & maritus īfœlicitatem corporis ſui uxoris faſtidio: ſed maledicto ſenſit inimici. Certe quæ ſecundū ducit maritū: hoc non poteſt dicere. Martia Catonis filia minor: quæreretur ab eacur poſt amiſſum maritū denuo non nuberet: reſpondit non ſe inuenire uiꝝ: qui ſe magis uellet ꝗͣ ſua. Quo dicto oſtendit diuitias magis in uxoribus eligi ſolere ꝗͣ pudicitiā: & multos non oculis: ſed digitis uxores ducereoptima ſane res: quam auaritia conciliat. Eadem cum lugeret uiꝝ: & matrimonæ ab ea quererent: quē diē ha-beret luctus ultimum. Ait quem & uitæ arbitror quæ ita uiꝝ querebat abſentē: de ſecundo matrimonio cogitabat. Brutus Portiam uirginem duxit uxorem. Martiā Cato uirginē: ſed Martia inter Hortenſium Catoneqꝫ diſcurrit: & ſine Catone uiuere Martia potuit. Portia ſine Bruto non potuit. Magis enim ſe unicis uiris applicant fœminæ: & nihil aliud noſſe: magnum arctioris indulgentiæ uinculum eſt. Aniam propinquus mōeret: ut alteri uiro nuberet: eſſe enim ei & ætatem integram & faciem bonam: nequaꝗͣ inquit hoc faciā. Si enī ui-rum bonum in uenero ut ante habui: nolo timere ne perdā. Si malum quid neceſſe eſt poſt bonū peſſimū ſuſtinere? Portia minor laudaretur apud quedam bene morata: quæ ſecundū habebat maritū: reſpōdit: felix& pudica matrona: nunꝗͣ preter ſemel nupſit. Marcella maior rogata a matre ſua gauderet ne ſe nupſiſſe: Reſpodit ita ualde: ut amplius nolim. Valeria Meſſallarum ſoror amiſſo Seruio uiro: nulli uolebat nubere. Quæinterrogata cur hoc faceret: ait ſibi ſemper maritum Seruium uiuere.