SeptuageſimuſquartusCLXXVIII
qꝛ pctā nō cōmittitis dicētes cū ſuꝑbo phariſeo Lu. xviiNō ſum ſicut ceteri hominū raptores iniuſti adulteri ⁊c̄nō aūt ſufficit declinare a malo niſi etiā fiat bonū: ⁊ id̓odeclinat a malo ⁊ tn̄ bonū amittit: nō dꝫ exaltare coruuſumēdo aut defendendo ſe: qꝛ illis dicet̉ eſuriui ⁊ nō dediſtis mi. mā. ⁊cͣ. Itē maledicti ⁊cͣ. Nō loquit̉ ibi dn̄s Matthei .xxv. niſi de peccatis omiſſionis q̄ maxīe diuites nonvitāt. Eccl̓i. xj. Si diues fueris nō eris īmunis a delicto ⁊diuites p̄cipue monēdi ſunt ne exaltēt cornu: vn̄. j. Timethei. vj. Diuitibꝰ huiꝰ ſeculi p̄cipe non ſublime ſapere necſperare in incerto diuitiaꝝ ⁊cͣ. vn̄ vt melius ſuadeat iderepetit oſtendēs ꝙ peccatū ſuperbie directe ē contra deivnde addit qd̓ ⁊ hic dixit.¶ Nolite extollere in altum cornu veſtrumnolite loqui aduerſus deum iniquitatem.¶ Nolte extol. in al.) i. ꝯͣ deū (cornu veſtꝝ) .i. ſuꝑbiaꝫ aupotentiā qd̓ faciūt illi qͥ h̓ gloriā querūt: dei ꝓpriū caſtꝝgloria de qͦ dicit Eſaie. xliiij. Gloriā meā alteri nō dabo: eilli qͥ volūt ſibi acciꝑe caſtrū iſtud ꝓprie ī deū extollūt cornu. Iob. xv. Cetēdit aduerſus deū manū ſuā ⁊ ꝯͣ om̄ipotente roboratus ē. ſūt aūt quidā qͥ nō ſolū hoc faciūt ſedetiā ſibi īpunitatē ꝓmittūt: vn̄ ꝯͣ hoc dicit (nolite loqͥ aduerſus deū iniqͥtatē) Iniquus ⁊ īiuſtus eēt deꝰ qͥ malosh̓ ꝓſperari ⁊ bonos tribulari ꝑmittit: niſi iuſtis ⁊ iniuſtisfuturā retributionē reẜuaret (iniqͥtatē) gͦ ꝯͣ eū (loquit̉)eū īiuſtū eē dicit qͥ ſibi de pctꝭ īpunitate ꝓmittit. iudei etiā(i altū) .i. ꝯͣ xp̄m extulerūt cornua crucis ⁊ cornua ſua vtvnicornes: vn̄ ī psͣ. orat xp̄s. ſalua me ex ore leo. ⁊ a cornivnicor. hūilitatē meā. Eſai. xxxiiij. Deſcendēt vnicornecū eis (⁊ locuti ſūt aduerſus deū iniqͥtatē) qn̄ falſū teſtimoniū ꝯͣ eū tuler̄t. Mat. xxvj. Nolite gͦ inqͥt p̄dicta facere qꝛ manꝰ iudicantꝭ ⁊ puniētis effugere non poteritꝭ: hoceſt qd̓ ſubiungit.¶ Quia neqꝫ ab oriente neqꝫ ab occidente:neqꝫ a deſertis montibus: quoniam deusiudex eſt.¶ Quia neqꝫ ab oriē) ſupple erit effugiū ſiue adiutoriū vobis (neqꝫ ab occidēte: neqꝫ a deẜtis mōtibꝰ) qͥbus dicetisvt vos oꝑiant Lu. xxiij. Tūc dicēt mōtibꝰ cadite ſuꝑ nos⁊ collibꝰ oꝑite nos: dico ꝙ nō erit locus fugiendi qͣre (qn̄deꝰ iudex ē) qͥ vbiqꝫ ē: vn̄ psͣ. Quo ibo a ſpūt. ⁊ qͦ a fa. tuafu. ſi aſ. ī celū tu il. es ſi deſ. ad īfernū ades ⁊cͣ. Grego. Fugiendi via deeſt qꝛ ille iudicat qͥ vbiqꝫ ē. Uel ſic poteſt lefli Moraliter (dixi iniqͥs no. extol. cornu) .i. ſuꝑbie (qꝛ neqꝫ ab oriēte) .i. a generis nobilitate ſuꝑbire debetis (neab occidēte) .i. mortis ꝯtēptu vt ſtrenui milites (neqꝫ a ⁊ſertꝭ mōtibꝰ) .i. a ſanctitate ⁊ abſtinētia (qm̄ deꝰ iudex ēqͥ nobilior ē ſtrenuior ⁊ ſanctior ⁊ tn̄ nō fuit ſuꝑbus: ſꝫ humi iauit ſemetip̄m vſqꝫ ad crucis ignominiā: vel ſic nō dibetis ſuꝑbire: qꝛ nihil habetis in vobis vn̄ ſuꝑbire poſſitſꝫ tm̄ materiā hūilitatꝭ ī vobis īuenire poteſtꝭ (qꝛ neqꝫ aboriēte) .i. a pͥncipio vite vr̄e (neqꝫ ab occidēte) .i. a fine (neqꝫ a deſer. mō.) .i. a tota vita vr̄a ſupple poteſtis ſuꝑbireſꝫ magis hūiliari ꝑ deẜtos mōtes qͥ cū magͣ difficultate cōlunt̉ ⁊ vix fructū bonū: de facili aūt ſpinas ⁊ tribulos afferūt: bn̄ ſignificat̉ vita homīs q̄ cū magna difficultate acbonū trahit̉: de facili aūt ad malū de his tribꝰ pͥncipio .ſ.fine ⁊ medio. Iob. xiij. Hō natꝰ de muliere ecce pͥncipiuvile breui viuēs tꝑe: ecce finis terribilis. repletus multꝭ mſerijs: ecce mediū miſerabile. De his gͦ non p̄t hō ſuꝑbirevn̄ ꝟſus. Un̄ ſuꝑbit hō cuiꝰ ꝯceptio culpa. Naſci pena labor vita neceſſe mori. Ne gͦ extollatis cornu maxime (qm̄deꝰ iudex ē) qͥ ſuꝑbos hūiliabit: vn̄ Eſa. ij. Dies dn̄i exercituū ſuper omnem ſuperbū ⁊ excelſum ſuꝑ omneꝫ arrogantem ⁊ humiliabit̉: hoc eſt qd̓ ſequitur.¶ Hunc humiliat ⁊ hunc exaltat: quia calixin manu domini vini meri plenus mixto.¶ Hūc hūiliat) .i. hūiliabit .ſ. ſuperbū (⁊ hūc exaltat) .ſ. humilē: ecce diſcretio iudicꝭ ⁊ iuſticia: qꝛ diuerſis diuerſa tribuit ẜm exigentiā meritoꝝ Iob. v. Ponit hūiles in ſubli-
me ⁊ merētes .ſ. ꝓ pctīs: exigit ſoſpitate. Luc. j. Oepoſuitpo. de ſe. ⁊ ex. hu. Lu. xiiij. Qui ſe exaltat hūiliabit̉ ⁊ qui ſehu. ex. Et poſſet aliqͥs dubitare ne poſſet dn̄s hoc facere.vn̄ de potētia eiꝰ ſubiūgit dicēs (qꝛ calix). q. d. p̄t exaltare⁊ hūiliare (qꝛ calix) .i. totus mūdus (i manu dn̄i) Eccl̓i. xPtās terre ī manu dei. Eſa. iiij. Quis menſus eſtpugilloaqͣs ⁊ celos palmo pōderauit qͥs appēdit terrā tribꝰ digitis. q. d. qꝛ ip̄e ē dn̄s oīm ⁊ ī ptāte hꝫ dare cuilibet ꝙ volūerit. ſanctis eī ī patria dat gaudiū plenū ⁊ purū ſanctis invia nō puꝝ ſꝫ mixtū: iniuſtis aūt dabit triſticiā ⁊ doloremeternū hͦ vult dice̓ iſta lr̄a (calix) iſte retributiōis ē (in manū dn̄i) .i. ī ptāte dn̄i .i. xp̄i (vini meri) .i. iocūditatꝭ eterneqͦ ad bonos vbi nō miſcet̉ aliqͥd triſticie. Prouerbio. xiiij.Cor qd̓ n̄ nouit amaritudinē aīe ſue ī gaudio eiꝰ nō miſcebit̉ extraneꝰ ⁊cͣ. de hoc vino inebriant̉ ſancti ī ꝯuiuio dn̄i.psͣ. inebriabunt̉ ad vbertate domꝰ tue: vn̄ īuitat ſponſa adbibendū. Can̄. v. Comedite amici ⁊ bibite ⁊ īebriamī chariſſimi ꝙ exponit bea. Ber. Comedite laborātes in p̄ſenti vitā: bibite qͥeſcētes poſt diſſolutionē corpoꝝ: īebriamīreſurgētes: de hoc ꝯuiuio Eſaie. xxv. Faciet dn̄s ꝯuiuiūī mōte hoc pinguiū ꝯuiuiū vindemie: pinguiū medullatorū vindemīe defecare. Glo. ſine oī fece. Heſter .j. Uinū qͦꝫabundās ⁊ p̄cipuū ponebat̉ vt magnificētia regia dignūerat hoc fuit ī ꝯuiuio aſſueri qͥ interptat̉ beatꝰ ⁊ ſignificaxp̄m. ſic gͦ (calix ī manu dn̄i vini meri) ꝙͣtuꝫ ad ſanctos qͥſunt in patria (pienus) autem (mixto) qͣꝫtū ad ſanctos qͥſunt ī viā ⁊ in purgatorio qꝛ gaudiū qd̓ hn̄t de felici expectatione nō ē merū qꝛ ẜm qd̓ dr̄ Prouerb. xiiij. Spes quediffert̉ affligit aīam. vn̄ de ip̄is verū ē illud Prouerbiorūxiiij. Riſus dolore miſcebit̉. Prouerbi. ix. Sapīa miſcuitvinū ꝓpoſuit menſam et quō mixtum eſt ſubiungit.¶ Et inclinauit ex hoc in hoc: veruntamenfex eius non eſt exinanita. bibent oēs peccatores terre.¶ Et īcli. ex hoc ī hoc) cū aliqͥs hꝫ duo vaſa vbi ē vinuꝫ diuerſaꝝ ſpecieꝝ ſi vult facere mixtionē īclinat ⁊ effundit d̓vno vaſe ī aliud ſic dn̄s in calicem tribulatiōis īclinat calicē eterne iocūditatis: qn̄ hoī in tribulatiōe poſito ꝯſolatiōem infundit de ꝯſideratiōe retributionis. ⁊ tūc hō meliꝰ p̄t bibere. qꝛ dulcedo q̄ ꝯſiderat̉ temꝑat amaritudineꝫtribulatiōis. vn̄ dicit Greg. Cōſideratio p̄mij minuit vimflagelli. Heb̓. xj. Fide moyſes grādis factus negauit ſe eēfiliū filie pharaonis magis eligēs affligi cū ip̄o dei qͣꝫ tꝑapeccati hre iocunditatē maiores diuitias eſtimās theſauro egyptioꝝ improperiū xp̄i. aſpiciebat em̄ ī remunerationē ⁊ illi qͥ h̓ volūt bibere iocūditatē peccati ⁊ nolūt biberemixtū. tandē bibēt nō mixtū ſꝫ feces puras vn̄ ſubdit (verū tn̄ fex eiꝰ nō ē exinanita) fex calicis dn̄i pena ē inferni q̄(nō ē exinanita) .i. nō exinaniet̉ qꝛ ꝑpetua erit (bibent exeo) calice qͣꝫtū ad feces (oēs pctōres terre) calix ergo dn̄cōit̓ dicit qͥcquid ab ip̄o ꝓpinat̉ ī ſuꝑiori loco .ſ. in celo exſtētibꝰ ꝓpinat vinū merū ī medio .ſ. ī terra exn̄tibꝰ ꝓpinatmixtum in infimo ſcilicet in inferno exiſtētibus propinatfeces. merū bibūt glorificati. mixtū bibūt gr̄a ditati. fecesbibunt mali dānati. exqͦ eī ſanctis de patria dat̉ meruꝫ ⁊ſanctis de via dat̉ mixtū. nihil reſtat malis bibēdū niſi feces. vn̄ qͣꝫtū ad illā portionē dicit (bibēt ex eo om̄s peccatores) Eze. xxiij. Potabis vſqꝫ ad feces et fragmēta eiusdenorabis. Eſai. lj. Bibiſti de manu dn̄i calice ire eiꝰ vſqꝫad fundū calicis bibiſti ⁊ epotaſti vſqꝫ ad feces. hoc dicitaīe peccatrici ⁊ dicit (oēs) qꝛ nullus poterit ſe excuſare abhoc potu. vn̄ Iere. xxv. Sume calice furoris huiꝰ d̓ manumea. ꝓpinabis de illo cūctis gētibꝰ ad qͣs ego mittam te ⁊bibent ⁊ turbabunt̉ ⁊ inſanient a facie gladij quē ego mittā int̓ eos. dicit etiā (omēs pctōres terre) nō tm̄ celi peccatores .ſ. angeli qͥ cecididerūt ſꝫ ⁊ mali hoīes cū illis. Mathei. xxv. Diſcēdite a me male. in ignē eternū. qͥ paratꝰ eſt rdyabolo ⁊ angel̓ eiꝰ. calix aūt ī manu dn̄i fuit ꝓprie eiꝰ paſſio ⁊ tribulatio quā ī terra ꝓ nobis ſuſtinuit. vn̄ dixit Mathei. xx. Poteſtis bibere calicē quē ego bi. ſum. qꝛ ergo fuit in manu dn̄i debemꝰ eū acciꝑe ſil̓r ī manu nr̄a. vn̄ in psͣ.
3 2
Moraliter
Uerſus.
Calici cōparāt̉ tribulationes ẜm ml̓tas eiꝰ ꝓprietates.