Pſalmus
¶ Conſumet̉ nequicia peccatorū ⁊ dirigesiuſtum: ſcrutans corda ⁊ renes deus.¶ Quia iuſtum eſt vt qui in ſordibus eſt ſordeſcat adhucApoc. vlti. Ut iam veniat iuſtum iudicium qꝛ nō minuspeccāt qui p̄cepta dei cōtemnunt qͣꝫ qui xp̄m crucifixerūt⁊ magis peccāt qui xp̄o detrahūt ſedēti ad dexteram pr̄isqͣꝫ qui crucifixerūt eum in terris. Nota ꝙ eſt conſūmatioẜm veritatem: vt Eccl̓i. xliij. Conſūmatio oꝑatiōis q̄ fuitin dn̄i paſſione Ioh. xix. Conſūmatū eſt: ⁊ eſt cōſūmation malo ⁊ hͦ erit qn̄ homo nequiſſimꝰ faciet ſe credi deumx qua dicit hic (Conſumet̉ ⁊cͣ.) vel (cōſumet̉) alia lr̄a. i.adnihilabit̉: ſꝫ interim (diriges iuſtū) qꝛ impius viuit pio(diriges) .i. rectum facies amouēdo gibboſitates ⁊ aſperitates. Greg. peccata ꝓximorum frixoria ſunt iuſtorum.Aug. Non ꝑmittet deus in republica fieri malum niſi exeo eliciat̉ bonū: ⁊ qꝛ iſta directio latet homines ꝓpter hypocriſim addit (ſcrutās corda) .i. quid quis cogitet (⁊ renes) .i. quid quemcūqꝫ delectat: ⁊ in hoc notat̉ diſtrictioiudicij. q. d. (on̄s iudicat) hͦ mō (ſcrutās corda ⁊ re.) .i. cogitatiōes ⁊ delectatōes Hiere. xj. Tu āt dn̄e ſabaoth qͥ iudicas iuſte: ⁊ ꝓbas renes ⁊ corda. Et ꝓuer. xvj. Oēs vihominum patent o. e. ſpirituum em̄ ponderator eſt dn̄sSoph. j. ſcrutabor hieruſaleꝫ in lucernis: ſed ſi dn̄s ita d.ſtricte ſcrutat̉ cogitationes ⁊ affectiones: quid ergo de cōſenſu ⁊ opere ⁊ cōſuetudine ⁊ contemptu. Et nota ꝙ quſcrutat̉ ad diuerſa fert̉ ꝑ qd̓ notat̉ operū ⁊ circūſtantiaꝝcōſideratio ꝯtra Hiere. xvij. Profundū eſt cor hoīs ⁊ inſcru. Sol̓o. Inſcrutabile eſt hoī nō deo.¶ Iuſtum adiutorium meum a dn̄o: qui ſaluos facit rectos corde.¶ Duo ſunt medicine genera: vnum eſt ad ſanitatem querendam de quo penitens ſupra egit: alterum eſt ad ſanitatem conſeruandam de quo ꝑfectus hic agit: ⁊ eſt ſenſusIuſtum adiutorium ⁊cͣ) .i. iuſte ꝯſeruat medicina ad ſalutē quā iam fecit (qui ſaluos facit rectos corde) .i. rectecogitantes. Et nota ꝙ in hac ſerie pōt notari triplex gr̄aPrimo proficiens ꝑ hoc qd̓ dicit (diriges iuſtum) Scd̓ocōſeruans contra tentationes: ꝑ hoc qd̓ dicit (iuſtum adiu. meū a dn̄o) Tercio cōſumens ꝑ hoc ꝙ dicit (ſaluos fcit ⁊cͣ. Item nota ꝙ eſt triplex adiutorium dei. Unum ante pugnam vt p̄paremur ad eam ſumendo arma: de quibus Ephe. vj. Accipite armaturam dei vt poſſitis reſiſte.re in die malo ⁊ in omnibus ꝑfecti ſtare: ſtate ergo ſuccinlum. ve. in veritate ⁊ induite loricam iuſticie ⁊ cal. pe. in p̄para. c. pa. ⁊cͣ. Et eſt adiutorium dei in pugna vt viriliterdimicemus ⁊ vincamus: vnde in psͣ. Apprehende arma ⁊ſcū. ⁊ exur. in adiu. mihi. Eſt tercium adiutorium poſt pugnam vt adepto triumpho coronemur. Psͣ. Dn̄e vt ſcuto bone voluntatis tue coronaſti nos. De ſcd̓o adiutoriodr̄ hic. q. non tm̄ dirigis ſed iuuas ⁊ dicit̉ (iuſtum). quiaſolus deus eſt adiutor. Item qꝛ ex ꝓmiſſis ⁊ meritis ⁊ qꝛadiuuat ſeruum ⁊ etiam filium (qui ſaluos facit) a culꝑ gratiam a tentatione ꝑ augmētum gratie a pena in gria. Item ꝑ hoc qd̓ dicit (facit) notat̉ creatio ꝑ (ſaluosrecreatio. de quibus duobus Eſa. xliij. Ante me nō eſt fomator deus ecce creatio. ⁊ poſt addit abſqꝫ me nō eſt ſaluator: ecce recreatio (rectos corde) non tm̄ ore ſicut multi. Psͣ. Si vere vtiqꝫ iuſti. loqui. iuſt. iudi. fi. ho. etenim incorde iniquitates operamini in terra. q. d. cor habetis curuum in terram ad faciendum iniquitates ⁊ diligendumvanitatem. Non rectum in celo ad cōtemplandum equtatem ⁊ amādum bonitatem: ſicut Can̄. j. Recti diliguntte. Nec mirum ſi ſalui fiunt recti corde: qꝛ in tuto habitātid eſt in celo. in deo. ad Philip̄. iij. Conuerſatio noſtra incelis eſt. Et Greg. ſuꝑ Iob. ij. In altum mentem fixerat ⁊ideo ad eum inimicus irrumpe nō valebat: ſunt enim recti corde vt aquila qui reuerberatis oculis intuet̉ ſolem:de qua dicit Iob. xxxix. Nunquid ad p̄ceptum tuum leuabit̉ aquila ⁊ in al. po. ni. ſuū in petris ma. ⁊ in p̄rup. ſi.cōmorat̉ atqꝫ inacceſſis rupibus.¶ Deus iudex iuſtus fortis ⁊ patiens: nunquid traſcet̉ ꝑ ſingulos dies.
¶ Quarta pars ī qua terret metu futuri iudicij ⁊ ponit qͣtuor quare iudicium timendum eſt. Primum quia iudexomnia ſciet. vnde dicit Deus iudex) nō homo qui decipipoteſt: ſed deus qui omnia ſcit: vnde ſupra. Scrutās cordā ⁊ renes deus. Scd̓m eſt qꝛ iuſtus erit nec poterit corrumpi: vnde dicit (iuſtus) Prouerb̓. vj. Zelus ⁊ furor viri nō parcet in die vindicte non acqui. cuiuſqͣꝫ p̄. nec ſuſci.ꝓ re. do. plu. hec duo ſepe corrumpūt iudices: vnde ꝓhibent̉ Deut̓. xvj. Nō accipies ꝑſonam nec munera: quiamunera excecant. o. ſa. ⁊ mu. ver. iuſtorum. Tercium eſtfortitudo iudicis qua qd̓ iuſte iudicauerit potenter ⁊ fortiter exequet̉. vnde addit (fortis) qꝛ non poteſt impediriab executione Iob. ix. Deus cuius ire reſiſtere nemo poteſt: ⁊ poſt. ſi fortitudo querit̉ robuſtiſſimus eſt. Quartūeſt patientia eius: vnde dicit (patiens) quia nō ſtatim punit: ſed nos ad penitentiam expectans vſqꝫ ad diem vltionis ſuſtinet Sap̄. xj. Diſſimulans peccata hominum ꝓpter penitentiam Eccl̓s. v. Altiſſimus eſt patiens redditor: ⁊ ideo ipſa eius patientia timenda eſt malis: quia eoipſo ꝙ expectauit eos dn̄s ad penitentiam ⁊ conuerti noluerūt diſtrictius iudicabunt̉ ⁊ durius punient̉ Tren̄. j.Uocauit aduerſum me tempus. ad Rom̄. ij. An ignorāsqm̄ benig. dei ad peni. te. addu. tu autem ẜm duritiam tu.⁊ impe. cor. theſ. t. irā in die ire. ⁊ re. i. iu. dei. Greg. Tantoin iudicio diſtrictiorē iuſticiā exhibebit quāto in pn̄ti maiorē patīam exhibuit: ⁊ ꝓbat ꝑ effectū ꝙ patiēs ē ſubdēsNūqͥd ira. ꝑ ſin. dies) q. d. nō: vl̓ alia lr̄a (Nūqͥd adducitirā ꝑ ſingulos dies) ꝙ magis ꝓprie dr̄: qꝛ nō in ip̄o ē ira qͣpunit: ſed in angelis malis quibus punit: ſed nō quotidieEt nota ꝙ ira dei dr̄ punitio eius ꝑ gehennam que timenda eſt: de qua loquit̉ hic. Item ira dei dr̄ inflictio pene tēporalis que appetenda eſt: de qua Ezech. xvj. Auferet̉ zelus meus a te ⁊ quieſcā nec iraſcar amplius. qd̓ eſt ſignūreprobationis. Cum ꝟo ſic iraſcit̉ ſignum eſt dilectionisij. Machab̓. vj. Etenim nō ſinere peccatoribus ex ſententia agere: ſed ſtatim vltiones adhibere magni beneneficijeſt indicium. Nota ꝙ in hoc verſu in xp̄o oſtendunt̉ eſſequatuor virtutes cardinales: prudentia ꝑ hoc ꝙ dicit (iudex) ad prudentiam em̄ ꝑtinet diſcernere ⁊ iudicare (iuſtus) ecce iuſticia (fortis) ecce fortitubo (patiēs) ecce patientia que etiam in quolibet iudice requirunt̉ prudentiane decipiat̉: iuſticia ne flectat̉: fortitudo ne terreat̉: patiētia ſiue temperantia ne impetu ducat̉: vel ad irā moueat̉Ne autē credat̉ iſta patientia dei eſſe ex remiſſione addit.¶ Niſi conuerſi fueritis gladium ſuum vibrauit arcum ſuum tetendit ⁊ parauit illū.¶ Dum ipſe patiens eſt (conuerſi) dico ad eum ꝑ patientiā qui auerſi eſtis ꝑ maliciā ab eo (gladiū ſuū vibrauit).i. xp̄m in iudicio qͥ dr̄ gladius a diuidēdo Math. x. Nonveni pacē mittere in terrā ſꝫ gladiū: veni em̄ ſeꝑare hoīemaduerſus patrē ⁊ filiā ad. ma .ſ. ⁊ nurū .i. a mūdano ⁊ carnali amore. Iſte gladiꝰ in pͦ aduētu tectus fuit vagina nr̄emortalitatis: ⁊ in ſcd̓o veniēs ī maieſtate ⁊ gl̓ia choruſcabit: vel (gladiꝰ vibratꝰ) dr̄ ꝯminatio pene gehēnalis q̄ gladius dr̄ Iob. xix. Fugite a fa. gla. qm̄ vl. ini. ē gla. ⁊ ſcitoteeſſe iudiciū Deut̓. xxxij. Gladiꝰ meꝰ deuor. car .i. carnaleshoīes Eſa. xxvij. In die illa viſitabit dn̄s ī gladio ſuo du.⁊ grādi ⁊ forti: ſꝫ multi timēt hāc vibrationē Iob. xlj. Deridebit vibrantē haſtā: hͦ eſt ẜm Greg. ꝯminationē peneet̓ne nō metuet (vibrabit) Eſa. ix. Adhuc eiꝰ manꝰ extētaDeū .xxxij. Si acue. vt ful. gla. m. ⁊ ar. iu. ma. mea. Zach.ix. Exibit vt vulgur gladiꝰ eiꝰ: ⁊ ne hoc videat̉ eſſe ꝓditioſb̓dit (arcū .ſ. te.) Arcꝰ ē ſacra ſcpͥtura Iob. xix. Arcꝰ meꝰin ma. m. inſt. arcꝰ ī manu ē ſcpͥtura in oꝑatōne: arcum inmanu tenet qui qd̓ intellectu ꝑcipit oꝑatōne ꝑficit: huncarcū tētēdit qn̄ ve. t. ꝑ nouū adimpleuit ⁊ eiꝰ duriciā inclinādo emolliuit (⁊ ꝑauit il.) qn̄ ꝑ expoſitores explanauit.In arcū em̄ duo: lignū ⁊ corda: corda q̄ ē moll̓: e nouū te.lignū ē duricia ve. te. tūc aūt dr̄ arcꝰ tēdi: qn̄ mollis cordatrahit ⁊ flectit lignum. tunc aūt parari dr̄ qn̄ ſagitta aptatur corde ⁊ ligno. q. ſtatim emittēda. hoc aūt ſit ꝑ expoſitores qui ſentētias ⁊ cōminationes ſacre ſcripture veteri et
Adiutorium dei triplex.
Conſūmatio triplex
11
10
12
11
Arcus diſacra ſcriptura.
Gladiꝰ qͣre dr̄ xp̄s.
MIra dei duplex.
Iudiciuꝫvltimū timendū ꝓpter qͣtuor
NQuatuorvirtutes q̄requirunin quolibꝫiudice.