Druckschrift 
Decretum : Mit Kommentar von Johannes Teutonicus und Bartholomaeus Brixiensis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio.

.I.

js ligtaIncipit cauſaXXVIII.Ulidaꝫ virinfidelis īcōiugio poſitus ad fidem cōuerſus eſt. vxQoeor vero eiꝰodio chri¶E Iſtiane fideiab eo diſceſſit. ille quādam fidelem in vxorēaccepit. qua mortua clericus efficit̉.tandem vite ⁊ ſcientię merito in epiſcopum eligitur. Hic primumqueritur an coniugium ſit inter infideles. Secundo an liceat huic aliam ducere priore viuente. Tercio an ſit reputandus bigamus quiante baptiſmum habuit vnam. ⁊ pꝰbaptiſmum alteram.ueſtio prima.Uod inter infideles non ſitconiugium multis auctoritatibus probatur. Ait em̄ paulus. Omne quod non eſt ex fide peccatum eſt. coniunctio autem infidelium nō eſt ex fide et ideo peccatūeſt. non eſt ergo coniugium qꝛ nullūconiugiū peccatuꝫ ē. Itē augu.Nō eſt vera pudicicia hoīs infidelis cum coniuge ſua. vbi auteꝫ verapudicicia eſſe non poteſt. ibi nec verum ꝯiugium eſt. Item ambro. Uſſit eſdras dimitti vxores alienigenas. per quas ibant ad deI os alienos Non eſt enim putandum matrimonium quod extra deidecretum eſt factum. ſed cuꝫ cognoſcitur eſt emendanduꝫ. Item augͥ.Non eſt ratum coniugium quod ſine deo eſt. Hijs omnibus auctoritatibus probatur coniugium non eſſeinter infideles. Econtra inueniunt̉alie auctoritates quibus probaturconiugium eſſe inter infideles. Quarum prima eſt illud euangelij quodchriſtus ait. Erunt quinqꝫ in domo vnaˢ duoᵉ in tres ⁊ tres diuidūtur in duos. Deinde cuꝫ perſonasillas enumeraret vxoreꝫ diuidendāeſſe in virum dixit et econuerſo. Itē

qui non odit patrem vel matrē autvxorem aut ſororem ꝓpter me. noneſt me dignus. vxorem infidelē nonfidelem dicit odio habendam. Itēomnis qui reliquerit domuꝫ aut patrem aūt mr̄em aut ſororem aut vxorem propter meᵐ centuplum accipet et cetera. Uxorem infidelem in hͦloco ſignificat que ꝓpter xp̄m dimittitur dum potius ipſa ꝙͣ fides xp̄ideſeritur. Item apoſtolus. Si quisfrater habet vxoreꝫ infideleꝫ et hecconſentit habitare cum illo. nō dimittat illam. Et ſi qua mulier habetvirum infidelem et hic conſentit habitare cum illa non dimittat virumſanctifieatus eſt enim vir infidelisper mulierem fidelem et ſanctificata eſt mulier infidelis per virum fidelem. Idem ad titū Hortare adoleſcentulas vt diligant viros ſuos.hoc tam de infidelibus ꝙͣ de fidelibus intelligendum eſt. Infidelibuſnanqꝫ viris fideles mulieres ꝓpenſius debent obſequi ꝓpter deum vt ſicͣviros ſuos xp̄o lucrari valeant. ſicutin paſſione beati clementisᵉ de theodora et ſiſinio legitur mirabiliterꝯtigiſſe. Item innocētius paparufo et euſebio ep̄is macedonibus.Bigami probantur qui ante baptiſmn vnum et poſt baptiſmum alteram habuerunt.Unquid non erunt admittēdi in hereditatis conſortiumqui ex ea ſuſcepti ſunt que ante baptiſmum fuerit vxor. eruntqꝫ appellādi naturales. qꝛ non eſt matrimoniūlegittimuꝫ vt vobis videt̉. niſi illudquod poſt baptiſmum aſſumitur.Ipſe dn̄s cum interrogaretur a iudeis ſi liceret dimittere vxorem atqꝫexponeret fieri non debere addiditquos deus ꝯiunxit homo non ſeꝑetac ne de hijs putetur eſſe locutꝰ quipoſt baptiſmum vxores ſortiunturhoc et a iudeis interrogatū ⁊ iudeiseſſe rn̄ſum meminerint Quero ⁊ ſollicitus quero. ſi vna et eadem ſit vxor eius qui an̄ cathecuminus poſteafidelis ſit. filioſqꝫ ex ea cum eſſet cachecuminus ſuſceperit et poſtea alios filios cum fidelis fuerit. vtrumſint fratres appellandi an non habeant poſtea defuncto patre cum ceteris hereditatis familie herciſcunde

Queſtio.Cauſa .xxviij.Vidam infidelis. ſuꝑiori cauſa quinqꝫ notant̉ cauſe. que prohibent matrimoniū contrahere ⁊ ꝯtractum iubent dirimere. verbi gratia votum ordo religionis habitus ligatio et publice honeſtatisiuſticia. In hac vero ſecunda ponuntur quedāque impediūt matrimoniū. verbi gratia diſparcultus vel diſſimilitudofidei vt inter ideles et īfideles. pͥmo tractat anmatrimonium ſit interinfideles. et oſtendit etiam quid iuriſ ſit ſi alterde duobus coniugibus īfidelibus ad fidem conleſtio prima.Vuod inter infideles. hec intitulatur prima queſtio. An ſcilicet ſit matrimonium inter infid eles. et certum eſt ꝙ ſic.licet non ſit ratuꝫ. jͣ. e. c.iuſſit. gratianus tamenad vtramqꝫ partem allegat. ⁊ bene ſoluit. jͣ. e..§. ex hijs. ſꝫ quia ī hacqueſtione quedam capitula ponuntur pertinentia ad ſecundaꝫ queſtionem. que eſt. An alteroremanente in infidelitate poſſit ꝯuerſus ad fidēalij ſe copulare. de ea videamus. Notandum gͦy cum vnus coniugumonuertitur ad fidem ſiremanens in infidelitate eſt iudeus nullo modo fidelis debet ei cohabitare. niſi velit ad fidem conuerti et ſi nonvult conuerti. poteſt aliam ducere. jͣ. e. c. iudei.ſed contra eſt hodie veruꝫ extra de diuort̉. quāto. et. c. gaudemus. ſi ēaganus. et non vult cohabitare vl̓ vult ſed cūblaſphemia chriſti. velvt eam ꝑtrahat ad mortale peccatuꝫ fidelis poteſt cum alio contrahere. jͣ. e. ſi infidelis. et habes hos tres caſus in qͣbus licet cōtrahere cumſecunda extra de diuor.quanto. et in. c. ſe. ſi autem infidelis vult cohabitare fideli in pace. inelectione fidelis ē an velit ei cohabitare an nonſed tunc cum altero nonpoteſt eo viuentē cōtrahere. jͣ. e. q. iam nunc et.c. ſic enim. Ex fide. id eſt quodſit ex certa ſcientia contra fidem eſt peccatum.pe. di. iij. §. illud autem.¶¶ Peccatum eſt. vt. xxvi. di. deinde.Vera. id eſt ad veritatē ducens. ſitum qꝛ nō erat interUſit. hoc capituluꝫ non facit ad ꝓpo eos matrimoniū niſi ſolo

facto ſed ꝙ dominus permiſit eſſe fidelem cum vxore infidelis intellitur. cum matrimoniū preceſſerat inter eos.imitti. a iudeis.o Extra. id eſt contra.p Emendandū. ar.ꝙ non currit preſciptioī matrimonio. quod verū eſt hodie extra de cōſang. et affinita. nō dꝫ.q Nō eſt ratum. ideſt inſeparabile.r Erunt quinqꝫ. ſcilicet pater et filius mat̓et filia. nurus vel gener.s Duo. id eſt duo ſeparabunt̉ a tribus qͥ cōuertunt̉ ad fidem.t In tres. id eſt cōtrares. contrarij em̄ ſuntſī conuertunt̉ ad fidē.v In duos .i. tres ꝯuertuntur ad fidem ⁊ ſeparabunt̉ a duobus.x Qui non odit. ideſt qͥ nō poſtponit amorem patris amori dei.y Centuplum. nondicit centuꝫ vxores ſedid quod excedit centuplum ſcꝫ vitam eternaꝫaccipiet.z Conſentit. ſi veronollet habitare cum eopoſſet eam dimittere etaliam ducere viuēte ea.jͣ. e. q. ij. ſi infidelis.a Non dimittat. jͣ..e. iudei cōtra. ſꝫ hic degētili ibi de iudeo circaquem ſpecialiter illd̓ obſeruatur habent em̄ iudei leges ⁊ ꝓphetas quibus ꝑati et muniti ſuntanimas ſimplicium fallere. ſed gētiles hoc nōhabēt ar. xi. q. iij. ad mēſam. hodie tamen idemvidetur de vtriſqꝫ extrade diuor. quanto. Sactificatus. frequenter enim vnus ſanctificatur per alteruꝫ. jͣ..e. nunc. et eſt ar. ad eaque frequenter accidūtiura adaptari. ff. d̓ legi.nam ad ea. iij. q. v. accuſatores vl̓ teſtes. xxviijdi. de ſiracuſanec De theodora. vxore ſiſinnij. qꝛ amboerāt infideles. ſꝫ poſteailla conuerſa eſt ad fidēet per eam poſtea vix cōuerſus eſt.Vnquid. hͦ capitulū eſt de ꝟbo adverbū. xxvi. di. deinde. et ibi exponitur.I quis dimiſe¶rit. ꝓpter fornicatōuem quam fecit.f Poſt baptiſmum. ſi dicas alterius tātuꝫ planuꝫ eſt. quia fidelisnon compellitur aliquo caſu infidelem eam habere. ſed non cōtraherecum alia niſi in tribus caſibuſ. extra de diuor. gaudemus. ſed ſi vterqꝫfuerit factus fidelis dicit hugo. ꝙ quocunqꝫ modo eam dimiſerit ſiue

g6