Druckschrift 
Decretum : Mit Kommentar von Johannes Teutonicus und Bartholomaeus Brixiensis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Diſtinctio

.XXXVIII.

imꝑitus matheſeos riſui pateat ⁊ aduerſus ph̓os diſputās ſi ignorat dogmata ph̓oꝝ. Diſcāt ergo ea mentedogmata ⁊ doctrinā chaldeoꝝ quamoyſes etiā oēm ſapīaꝫ egiptioꝝ didicerat. Itē ſi qn̄ cogimur lr̄aꝝſeculariū recordari ⁊ aliqͣ ex hijs diſcere q̄ olim omiſimꝰ non eſt nr̄e voluntatis. ſꝫ vt ita dicā grauiſſime neceſſitatis. vt ꝓbemus ea q̄ a ſanctisꝓphetis q̄ āte ſecula multa p̄dictaſunt tam grecoꝝ qͣꝫ latinoꝝ ⁊ aliaruꝫgentiū lr̄is ⁊ ꝯtineri. Itē ex ſynodo eugē. pa. Ugr̄os ⁊ doctorescp̄i dobxg iptis̓. p̓g loigaa nos reTfert̉ neqꝫ ⁊ mgr̄os neqꝫ curāinueniri ꝓ ſtudio lr̄aruꝫ. Idcirco ab vniuerſis ep̄is in ſubiectꝭplebibꝰ ⁊ alijs locis in quibꝰ neceſſitas occurrerit oīno cura ⁊ diligentiahēat̉. b vt ⁊ mgr̄i ⁊ doctores inſtituantur. qui ſtudia lr̄arum liberaliūqꝫartiū dogmata? aſſidue doceāt. qꝛ īhijs maxīe dīna manifeſtant̉ ⁊ declarātur mādata. Itē aug. in li. ꝯͣmanicheos. Aucte gentiliū eoꝝ vanitas Exindirrx ḡ. gl. Seꝝj fibilia vCIorpheꝰ alij ve gentiliū. vatesCaūt ph̓i p̄dixiſſe ꝑhibent̉. vꝫquidē aliqͥd ad paganoꝝ vanitatemreuincenda nō tn̄ ad iſtoꝝ aucͣtem cōplectendā Quātū em̄ diſtat de criſtiaduētu inter p̄dicatōeꝫ angeloꝝ ⁊ cōfeſſionē demonū. tm̄ inter aucͣtemꝓphetaꝝ ⁊ curioſitatē ſacrilegoꝝ. Itē clemēs papa. Ad intelligentiam ſacraꝝ ſcripturaꝝ ſeculariū ꝑiAlatu ent nobis ꝙ quidam invr̄is ꝑtibus ꝯmorantes ſacrisdoctrinis aduerſant̉. ⁊ ꝓut eis videtur nō ẜms traditōes pr̄m. ſed iuxtaſuum ſenſuꝫ docere vident̉. Multasem̄ quidam vt audiuimꝰ vr̄aꝝ ꝑtiuꝫingenioſi hoīes ex hijs q̄ legunt̉ᵇ veriſil̓itudines capiūt ⁊ ideo diligēterobẜuanduꝫ eſt vt lex dei cū legit̉ nonẜm ꝓpriam ingenij virtutem vl̓ intelligentiam legat̉ vel doceat̉. Sūt eniꝫml̓ta ꝟba in ſcripturis diuinis q̄ retrahi pn̄t ad eū ſenſuꝫ quē ſibi vnuſ

quiſqꝫ ſpōte p̄ſumpſerit. ſꝫ nō oꝑtetNon em̄ ſenſuꝫ Ialienū extrinſecuꝫ⁊ extraneū debetis q̄rere vt quoquomodo ip̄m ex ſcripturaꝝ aucͣte cōfirmētis. ſꝫ ex ip̄is ſcriptis ſenſum caꝑeꝟitatis. ⁊ iō oportꝫ ab eo ſcīam addiſcere ſcripturaꝝ qui eā a maioribꝰẜm ꝟitateꝫ ſibi traditā ẜuat vt ⁊ ip̄epoſſit eam quā recte ſuſcepit ꝯpetēt̓aſſerere. Cū em̄ ex diuinis ſcripturiſintegram quiſqꝫ ⁊ firmā regulā veritatis ſuſceꝑit. abſurdum non erit. ſialiquid etiā ex eruditōe cōi ac liberalibus ſtudijs q̄ forte ī in puericia attigit ad aſſertōnem veri dogmatꝭ cōferat. ita tn̄ vt vbi vera didicerit falſa ⁊ ſimulata declinet. Itē yſid̓in li. ſuīaꝝ. Quare ꝓhibet̉ xp̄ianislecxpgo phiber̓ xp̄tanis legere fismenta poetaꝝ qꝛ ꝑ oblectamēta fabulaꝝ nimiū mentē excitāt adīcētiua libidinū. Nō .n. ſolū ᵏthura offerēdo demonibꝰ immolat̉. ſedet̉ eoꝝ dicta libentiꝰ capiēdo. Utitaqꝫ ex p̄miſſis aucͣtibꝰ patꝫ imꝑitiaſacerdotibꝰ ſꝑ dꝫ eſſe aduerſa qmͣ cūꝑ ignorantiā cecatis alijs ducatuꝫ p̄ſtare ceꝑint. ambo etiā in foueam cadunt. vn̄ d̓r in pſal. obſcurent̉. oculi eoꝝ ne videant. ⁊º dorſum eoruꝫſꝑ incurua. Cū em̄ obſcurant̉ illi quipreeunt ad ferenda onera peccatorum facile ſequentes inclinantur.Elaborandū eſt itaqꝫ ſacerdotibusvt ignorātiā a ſe qͣſi peſtē ꝙͣdā abiciant lꝫ em̄ ẜuus neſciēs volūtatē dn̄iſui ⁊ nō faciēs dicat̉ vapulare paucis. nō hͦ de omībꝰ generalit̓ intelligitur. Un̄ ait apl̓us. ⁊ Qui ignoratignorabit̉. qd̓ de eo intelligendum ēqui noluit intelligere vt bene ageret Un̄ augu. in li. queſtionū aitOn oīs ignorās immunis eſtta pena. Ille em̄ ignorās pōtexeuſari a pena qui qd̓ diſceret ⁊ nō inuenit. Illis aūt hic ignoſci non poterit qͥ hn̄tes a quo diſcerent oꝑam non dederuntEtirs ſaqꝫ ẜblacariaignorātia omnibus ſitnoxia. ſacerdotibus eſt

ſua dn̄t hr̄e p̄bendas. .s. di. xxxij. ſi qui. ff. ex quibꝰ cauẜ. in inte. reſtitu.nec nō. ff. de ne. ge. l. i. ⁊. i. q. ij. ſacerdos. ſed ꝯͣ. e. q. ij. placuit. jͣ. de con.di. i. nemo. jͣ. xij. q. ij. ꝯceſſa. xvi. q. i. generalitera Subiectis .i. baptiſmalibus eccleſijs.b Vt magiſtri. qͥd iuris ſit de mgr̄is. hēs exͣ de ma. qꝛ nulli. ⁊ exͣe. t. c. i.qꝛ a cl̓icis ip̄ius eccl̓e ⁊ a pauꝑibꝰ nihil petēt vt ibi d̓r. ſꝫ nunquid mgr̄pōt iurͣ licito facere collectā. vid̓r ꝙ nō qꝛ ſcīadonū dei ē. vn̄ vēdi nonpōt vt .i. q. nij. nō ſoluꝫ⁊. q. i. ꝑ totū. qꝛ ꝓfeſſores iurꝭ ⁊ ſi hōeſte accipiunt. tn̄ inhōeſte petūtut ff. de var̄. ⁊ exͣ or. cō:l. i. §. eſt quideꝫ. Itemqꝛ dn̄t potiꝰ ꝓicere pecuniā exēplo ſocratꝭ. vtxij. q. ij. gl̓a. ꝟ. ſocratesItē qꝛ ꝓpt̓ honorē adizunt nō ꝓpt̓piſcenvtilitatē alioꝝ qͣre tāqͣꝫritūateſaſ.ſtorespetere dn̄t. vt. ff. de ne. ge. ſ.upilli. §. ij. ſꝫ ꝯͣ qͥ.pſtat obſiū dꝫ ꝯſeqͥ⁊ bn̄ficiū vt.jͣ. ca.ritatē. Atē qͣre n̄jſſi jmgr̄ vēdere doctrinamſic̄ iurꝭ ꝑitꝰ ꝯſiliū. vt. xiiij. q. v. n̄ ſane. jt̄ nonneteſi gͣtꝭ teſtat̉ ⁊ tn̄ recipit ꝓcuratōꝫ .i. pecuniānoīe ꝓcuratōis. vt. nij.q. v. vēturis. ep̄s gratꝭꝯſecrat eccl̓aꝫ ⁊ tn̄ recipit ꝓcuratōꝫ vt exͣ d̓ ſymo. cuꝫ ſit. ⁊ oſfm̄ mgr̄iremunerandū eſt. vt. ff.de dona. aqͦliꝰ. So. tūpetet mgr̄ collectā cū eiſua pleniſſime nō ſufficiant. vt. x. q. iij. pͥſcis. etxij. q. i. ep̄s. eccl̓aſticare. Io. ego credo qͥcqdicat Io. ꝙ magiſt̓ pt̄facere collectaꝫ de qͣ viuat ⁊ ꝓcuret̉ etiā ſi abūdet. qꝛ ep̄s cū ꝯſecrat eccleſiā ⁊ cum viſitat recipit ꝓcuratōꝫ et̄ ſi abundet. vt in dec̄. de ſy. cuꝫſit romana. ⁊ exͣ de cen.cū apl̓us. ⁊. e. ti. ſopite.nec vēdit mgr̄ ſcīam. ꝙeſtimari nō pōt Sedlabore ſuo ꝓmittit̉ ei p̄miū. Nā ⁊ p̄dicator d̓rvēdere p̄dicatōeꝫ ſuā ettn̄ petere pōt ſuſtētatōneꝫ ſuā vt exͣ de p̄ſcripcū ex of. ⁊ de cē. cū venrabil̓. ⁊. xiiij. q. i. §. qꝛ gͦ.ꝟ. hijs ita Aſſidue .i. horis cōpetētibꝰ. ſic. xxxi. di. ſacerdotibꝰ. ⁊. ff. de ꝯdit̉.⁊. de. ſi qͥs ita legaueritquid ar. ꝙ teſteſDvl̓ inſtr̄a pn̄t ꝓ ꝑterata haberi ꝓ ꝑte nō vt dixi. s. di. ix. ſi ad ſacras. ſꝫ illd̓ veꝝ eſt qn̄re ꝓbat̉ rōne ꝑſone. ſecꝰ ſi reꝓbet̉ ꝓpt̓ dcā. Itē ar. ꝙ aliquid induco ꝓme qd̓ nō teneor reciꝑe ꝯͣ me. s. xix. di. ſi romanoꝝ ꝯtra. So. ſi vtor alio ꝓ me ⁊ ꝯͣ me vti debeo. niſi in caſibꝰ ſpālibꝰ. ij. q. vij. ſi hereticus.Valet. ar. eſſe argumentandū ab exēplis paganoꝝ dic vt ibi⁊ in dubijs ad ea recurrendū. xiij. q. ij. queſta .s. xxi. di. ſubmittitur.

Demonuꝫ. cū dixer̄t filio dei. nūqͥd veniſti an̄ tꝑs torqͦre nos. apoſtolꝰ tn̄ in epl̓a ad corin. vid̓r ꝯͣriū dicere. cū dic̄ ſi cognouiſſent eū nunꝙͣ dn̄m gl̓e crucifixiſſent. dic ꝙ nō ꝑfecte eū nouerūt. tn̄ credebāt euꝫ filium dei cū vider̄t eū ambulare ſuꝑ aqͣs. cū vider̄t eū eſurire n̄ cred̓bātElatum eſt traditōes. tales dicunt̉ trāſferre terminos patrum.vt. xxiiij. q. iij. ttāſferunt.h Veriſimilitudīeſid ē ſtatī volūt ꝑ ſil̓itudines ꝓcedere in alijs ⁊licꝫ ꝑ ſil̓ia licitū ſit argmetari. vt. xx. di. d̓ libellis. nō tn̄ ſꝑ vt. xxvij. q.nuptiaꝝ. ⁊. xxxviij. q. i.ſic em̄.i Alienuꝫ. niſi illd̓ reꝑiat̉ in aucͣte vt cū inuenimꝰ ānū poni ꝓ die vl̓ecōuerſo. vt. xxxi. di. tenere. xxxiij. q. ij. hͦ ip̄m. Addiſcere. pͥus eīdꝫ diſcere ꝙͣ docere. vtxvi. q. i. ſi cl̓icatusl In ꝑuericia. ar ꝙ alquis pōt certificare deeo qd̓ vidit ī puerili etate. vt hic ⁊ d̓ ꝯſe. di. nij.cū itaqꝫ. ⁊. c. placuit. etxxvi. di. deinde. nā ⁊ liber factꝰ pt̄ teſtificari d̓eo qd̓ vidit cū eēt ẜuusvt. ff. de ver .ſi. notōem§. vl. ſed ꝯͣ. hec etas ne.ſcit quid agat. vt. C. defal. mone. l. i. ⁊ īpubesnichil intelligit̉ ſcire. vtff. de in. ⁊ fa. igno. l. vl.dic ꝙ ſi fuerit doli capax bn̄ pōt d̓ eo qd̓ tūcvidit teſtari. Io. qd̓ ſatiſ credo ar. inſti. d̓ iuti.ſti. §. pupillus. ff. de reiudi. l. in negocijs. b.Deo ꝓhibet̉ thuraq. d. non refert an qͥdfiat an eius ſil̓e. vt. xi. qiij. exiſtimāt. ⁊. lxxxvi.di. paſce. ff. mā. l. vl.n Oculi .i. p̄lati qͥ regunt alioso Dorſum .i. ſubditiqui ſuffētari dn̄t a p̄latis qͣſi in dorſo. vl̓ qꝛ ſequunt̉ dorſum ip̄orum.xi. q. iij. p̄cipuep Qui ignorāt .i. qͥ negligit ſcire. vel ꝯtemnitſcireOn omnis non inuenit. vid̓tur ergoꝙ illi ſunt excuſatiad qͦs p̄dicatō apl̓oruꝫnō ꝑueīt. vt. lxxxij. di. ꝓpoſuiſti. ſꝫ nō eſt ita qꝛin om. ter. ex. ſo. eoꝝ. xixdi. ita dn̄s. nec et̄ excuſat̉ qͦs ꝑ ignorantiā quipōt hr̄e copiā ꝑitorumff. d̓ in. ⁊ fa. ig. regula.vel ſi ſuā prudētiā facile potuit illud ſcire. vtC. de inge. ma. l. iij. §. quis ordo in bo. poſ. ſer. l. ij. §. in bonoꝝ.Om itaqꝫ. qm̄ in ſuꝑiori dinfinctōe facta filit mencio de ignorantia. ideo magiſter annectit iſtā. xxxviij. diẜ. in qua oſtenditꝙ ignorantia ꝑiculoſa eſt maxime ſacerdotibus. notandū eſtergo ꝙ ignorantia alia iuris naturalis ⁊ alia ciuilis vel cano