LiberDe cōſtitutiōibusTi.II
et non tanqͣꝫ ex vno ꝓcedat.⁊ conſtitutionibus. Ronifacius. viij. Noua conſtitutio principis tollit primā contrariam qͣꝫuis id non exprimat. Speciales ꝯſuetudines⁊ ſtatuta rationabilia nō tollit: niſi id exprimat. Ioh̓. an.gͣOIcet roma. ca. Ipon. qui iura omnia in ſcrinio peIctoris ſui cenſeturchabere: ꝯſtitutionē cōdendo
d poſteriorē pͥorē (qͣꝫuis de ip̄ae mentionem non faciat) reuogͦre noſcatur. quia tamen locohrum et perſonarū ſingulariūi conſuetudines et ſtatuta (cūſint facti et in facto ꝯſiſtantl poteſt probabiliter ignorare.mIpſis (dū tn̄ ſint rationanbilia) per conſtitutionem a ſenouiter editam: niſi expreſſecaueatur in ipſa non intelligiptur ī aliquo derogare. IdeDuo ſunt dicta. Primum ꝙ
.jͣ. de regu. iuris. is qui tacet. ⁊. ff. e. l. qui tacet. Sol̓. licꝫnon ex ꝟbis: tn̄ ex mente iudicat̉ hereticus. de here. c. j.xxiiij. q. iij. hereſis. ⁊. ca. hereticus. ⁊ deus audit in corde: vt. xvij. q. j. §. ſi ergo. ⁊ cor interrogat. xiijq. v. ſi. quid. ⁊ .xv. q. vj. c. j.Icet.¶ Di-uidit̉: qꝛ duo facit. Primo ſimilitudinem improbat rationē reddens ⁊ caſum ſoluit: duas modificationes ponēs.Scd̓a ibi: Ip̄isIo. an.a ¶ Romanus.Docant̉ interdūep̄i maximi pōtifices .xxj. diſt. cleros. ſolus ꝟo papa ſūmus vel romanus pontifexappellat̉: vt hicxxiij. diſt. in noīe.jͣ. ti. ꝓxi. ſi gratioſe. de ſen. excō. ſi ſūmus. in. cle. De diuerſis ip̄ius noīatiōibus tractat hic arch̓. Io. an.)b ¶ Iura. Nō ex hac lr̄a rōnem quare aliud in iuribaliud in reſcriptis: vt primū ius tollat̉ ꝑ ſcd̓m ꝯtrariū.ſed nō primū reſcriptū ꝑ ſcd̓m: niſi de illo fiat mētio. sͣ.de reſcrip. ceterū. c ¶ Habere. C. de teſta. l. oīum. ꝯtraxxiij. di. preterea. ⁊. xxx. q. iiij. qd̓ aūt. vbi nō recoluit vrbanus eiꝰ qd̓ p̄deceſſor leo ꝓhibuerat. Sol̓. vt in predicto. c. p̄terea notat̉. ¶ Priorē. Poſteriori directe contrariā. e ¶ Reuocare. De cōſe. di. j. c. vaſa. de cog. ſpi.c. j. ff. de leg. l. nō eſt nouū. in legibꝰ gͦ ꝯͣrijs ſtamꝰ vltīe.idē in teſtamētis. xiij. q. ij. vlti. volūtas. de cele. miſ. cummarthe. ff. de leg. j. ſi mihi. rō eſt vtrobiqꝫ. qꝛ vtrūqꝫ pēdet ex volūtate vniꝰ tm̄. in his aūt q̄ pendet ex volūtateduoꝝ. dic vt dixi. jͣ. de reg. iu. qui pͥor. ⁊ qd̓ de teſtamētodixi .ſ. ꝙ vltimo ſtamꝰ: ītelligas etiā ſi in ip̄o de pͥmo nōflat mētio. fallit ī duobꝰ caſibꝰ .ſ. ſi pͥmū teſtam̄tū factūſit int̓ libros. C. de teſta. aucͣ. hͦ inter liberos. ⁊ cū ip̄e teſtator legē teſtādi ſibi dixit ſic: ſi fecero aliud teſtm̄ nonvaleat: qꝛ tūc ſcd̓m faciēdo oportet ꝙ faciat mentionēpͥmi. ff. de lega. iij. l. ſi qͥs in pͥn. Io. an. f ¶ Noſcatur.eſt ꝯͣ. sͣ. de reſcrip. nōnulli. de eta. ⁊ qͣli. eā te. s. de capel.mo. ex ꝑte. jͣ. de exceſ. p̄la. c. vno. ⁊. xxv. q. ij. reſcripta. ⁊. l.oēs q̄ eſt. C.ſi ꝯͣ ius vel vti. pu. l. vl. ⁊ ibi de hͦ. dic p̄dictaiura nō eē ꝯͣria. illa enī de reſcrip. datis ꝯͣ legē loquunt̉q̄ nō valēt niſi in ip̄is fiat mētio de lege: et maxīe cū ibicadit error facti: vt in. c. nōnulli. hic de ſcd̓a lege loqͥt̉ q̄primā tollit directe ꝯͣriā: lꝫ de illa nō faciat mentione: ⁊potuit eſſe rō: qꝛ maturius ⁊ deliberatiꝰ fit legis ꝓmulgatio qͣꝫ reſcripti ꝯceſſio. ad hͦ. sͣ. in ꝓemio huiꝰ libri adfi. in reſcripto etiā dicimꝰ ꝙ ſi ꝯſtaret de certa ſcīa pͥncipis valeret reſcriptū ꝯͣ ius elicitū: vt in ꝯͣrijs notatur.ſed prima facie p̄ſumit̉ ꝑ importunitatē obtentū: vn̄ expectari ſolet ſcd̓a iuſſio: in aucͣ. vt nulli iudi. §. ⁊ hec ꝟoiubemus. col̓. iij. in aucͣ. de iudi. §. oēs aūt. col̓. vj. ⁊ ſi reſcriptū ꝯcedit aliqͥd ꝯͣ ius: iā in eo mutat nomē reſcpͥti.⁊ dicēdū eſt priuilegiū. iij. di. pͥuilegia. de ver. ſig. abbate. itē ꝯtra: qꝛ autiquiori iuri ſtandū eſt. xxxiiij. q. ij. hocip̄m. ⁊. l. dn̄o ſancto in fi. dic vt ibi in glo. penul.g ¶ Quia. Diuerſitatis ratio. h ¶ Singulariū. Nōqꝛ ꝑ hͦ ptꝫ ꝙ generalē ꝯſuetudinē bn̄ tollit noua ꝯſtitutio principis ⁊ merito: qꝛ illius legis ꝓmulgatio alias
ſuꝑflua ⁊ inutilis eſſet. ſed in ſingularibꝰ ſecus: qꝛ lꝫ lexnō habeat locū bonon̄. habebit locum mutine padue etlocis alijs. i ¶ Cū ſint. ratio rōnis. k ¶ Facti. Nonenī reuocat q̄ ignorat: ignorat autē q̄ ſunt facti: ⁊ putoꝑ hāc lr̄am terminatā q̄ſtionē illā qͣ q̄rit̉: an noua cōſtitutio reuocet ſtatutū epiſcopi cōtrariū qͦ ſolū cauebatur ius cōe.pone in terminisdecre. de eta. ⁊ qͣli. p̄terea. q̄ qͣꝫtuad p̄ſentationespatronaꝝ eſt hodie reuocata perdecre. jͣ. d̓ inſti. c.ij. Nunqͥd ſublatum eſt ſtatutuꝫep̄i qͦ illd̓ ſimpliciter cauebatur:qd̓ dicit decre. p̄terea. Eodē modo pōt poni exemplū de decre.sͣ. de ꝯceſ. p̄ben.accedens. ad decre. eo. titu. c. ij. ⁊ de decre. de cenſi. romana. ⁊. c. exigit. ad decre. eo. ti. felicis. diaco. autē ꝙ ſicutſublatū eſt ius cōe. ita ⁊ ſtatutum quod ſimpliciter ꝯtinebat ius cē mune: cum illud non ſit facti: nec conſiſtatin facto: īmo ſit iuris ⁊ ꝯſiſtat in lure: ⁊ facit qd̓ notātInno. Hoſti. ⁊ moderni. sͣ. de reſcpͥ. c. j. vbi no. ꝙ de reſcripto vel priuilegio qd̓ ſimpliciter continet ius cōe inſcd̓o pͥullegio vel reſcpͥto nō eſt neceſſe fieri mētionē: ⁊ ſiꝯͣriū diceremꝰ iā ep̄i poſſent tollere ptātem ſūmo pōtifici tollēdi lura in dioc. ſuis ſtatuēdo ſimplicit̓ q̄ iure cauent̉. Itē ꝓbo id euidētiſſima rōne. iſta decre. eqͥparatiſta duo: ꝯſuetudines ⁊ ſtatuta ſingularia: ſed iā ſeq̄ret̉ꝙ oīm iuriū correctio vel mutatio eſſet inutilis. dicā enīꝙ lꝫ reuocatū ſit ius cōe tn̄ ꝯſuetudo p̄ſcripta qͣ ſeruatū fuit lus cōe reuocata nō ſit eadē rōne qua id dicimꝰde ſtatuto: ⁊ id eſſet abſurdū. Itē nō poſſumꝰ dicere ꝙſtatuta ꝯtinētia ius cōe ſint ſingulariū ꝑſonarū: qd̓ reqͥrit hec decre. Itē ſi papa tollit ſuā cōſtitutionē qd̓ eſtplus: multo fortiꝰ ꝯſtitutionē īferioris idē dicētē qd̓ eſtminꝰ: ad hͦ optime facit de fi. īſtru. paſtoralis. vbi dicit̉ꝙ ſi decre. exͣuagans cōſonat iuri cōi: iudicari debet ẜmip̄aꝫ: qꝛ ius eſt. Idē igit̉ dicā ī locali ſtatuto: ꝙ ſi ꝯtinetius cōe ſublato iure tollit̉ ſtatutū: quod ius cōe eſt. Siigit̉ ꝯſuetudo ⁊ ſtatutū ſingularia ſint: ⁊ cōſiſtāt in facto et ſint rōnabilia: nec exp̄ſſe reuocēt̉: eis nō derogat̉ꝑ ꝯſtitationē nouiter editā: al̓s ſecꝰ. h. d. decre. Io. an.l ¶ Ignorare. sͣ. vt eccle. bū̄. vt nr̄m. m ¶ Ipſis .ſ. cōſuetudinibꝰ ⁊ ſtatutis. n ¶ Rōnabilia. Utrū ꝯſuetudo ſit rōnabilis necne reliquēdū eſt iudicꝭ: cū nec certaregula tradi poſſet ẜm Hoſti. qͥ hͦ no. in ſumma. de conſue. §. quid ſit ꝯſuetudo. ꝟ. ꝯſuetudo eſt vſus. ⁊ bn̄ dicitrōnabilia: qꝛ hͦ ſolū qd̓ rōuabile eſt defēdit eccl̓ia. xxliijdi. c. vl. ⁊. lxxxx. vi. ſi qͥ ſine. de rōnabili aūt cōſuetudinepone exēpla. jͣ. de cōſue. c. iij. ⁊. iiij. sͣ. de ꝯſue. cū dilectus⁊ facit qd̓ dicā. jͣ. de elec. ex eo qd̓ in fi. o ¶ Expreſſe. jͣ.de cōſue. c. j. et. ij. de elec. qꝛ ſepe. ⁊. c. cū nō deceat. in qͥbꝰreuocāt̉ etiā pͥn legia ⁊ ſtatuta de cle. nō reſi. c. vno. jͣ. decenſi. qͣꝫqͣꝫ. de peni. ⁊ re. c. ij. de biga. c. vno. de ca. mo. ca.vno. cū ſi. q̄ oīa nō vident̉ cōpetētia exempla cū illa nōeſſent rōnabilia: qd̓ verū pōt dici hodie: qꝛ ius reſiſtit.habes exempla hodie circa conſuetudines de eta. ⁊ qͣli.vt hi qͥ in fi. in Cle. cū ſuis cōcor. p ¶ Derogare. ꝯͣ. ff.
Diuiſio
Additio
¶ De ꝯſuetu.rationabiliī vel ne.
Nota