ꝟitati catholiceª inimicā fideip̄dicto ſacro approbāte ꝯciliore ꝓbamꝰ diffiniētes: vt cūctꝰnota ſit fidei ſyncere veritas:ac p̄cludat̉ vniuerſis erroribꝰaditꝰ ne ſubītrēt. ꝙ q̄ſqͥs deinceps aſſerere defēdere ſeu tenere ꝑtinacit̉ᵇ p̄ſumpſerit ꝙaīa rōnal̓ ſeu ītellectiua n̄ ſitformā corꝑis hūani ꝑ ſe ⁊ eēntial̓r: tāqͣꝫ hereticꝰ ſit cēſendꝰ.¶ Ad hͦᶜ baptiſma vnicūᵈ baptiſatos oēs ī xp̄o r̄generās ē
ſic̄ vnꝰᵉ deꝰᶠ ac fides vnicaᵍ aboībꝰ fidelit̓ ꝯfitendūʰ qd̓ celebratū ī aqͣⁱ ī noīeᵏ pr̄is ⁊ filij ⁊ſpūſſcī: credimus eē tā adultꝭqͣꝫ ꝑuul̓ cōit̓ ꝑfectūⁱ r̄mediūᵐad ſalutē. ¶ Uerū qꝛ qͣꝫtū adeffectum baptiſmi in ꝑuul̓ reperiunt̉ doctores q̄dā theologiⁿ opiniōesº ꝯtrarias hūiſſequibuſdā ex ipſis dicentibusꝑ virtutē baptiſmi paruulisquidem culpam remitti ſedgr̄am non ꝯferri. alijs ecōtra
vniret̉ corꝑi vt forma. cum oē corpꝰ hēat determinatāmaͣm. ſequeret̉ ꝙ intellectꝰ hēret detetminatā maͣm. etſic nō eſſꝫ ꝯgnitiuꝰ oīm. qd̓ eſt ꝯͣ rōneꝫ intellectꝰ. Sꝫ dico ꝙ hoc ꝓcederet ſi ꝟtꝰ intellectiua eēt actꝰ organi corporalis. fateor .n. ꝙ actꝰ illos viſus cū ocl̓o. tactꝰ cū manū ⁊ ſil̓es bn̄ oꝫ limitari ex maͣ. ſedcum aīa ītellectiua his organis n̄vtat̉. limitationinō ſubiacꝫ. Dicebant qͣrto ꝙ cumaīa ſit quid ſubſiſtens et habeat eēẜm ſe. gͦ alius forma eē nō pōt. qꝛformā dat̉ aliqd̓eē. et ſic eē formenon ē ipſiꝰ formeẜm ſe. aīa gͦ intellectiua hn̄s eē ſuum ⁊ ſuum ſubſiſtens nō vnit̉ corpori vt formā Adqd̓ rn̄det̉. ꝙ aīa ītellectiua illud eſſe in qͦ ſubſiſtit cōicat corꝑali materieex qͣ maͣ ⁊ aīa intellectiua fit vnū. ita ꝙ illud eſſe qd̓ ē totius ꝯpoſiti eſt ēt ipſiꝰ aīe. quod nō eſt in alijs formis q̄nō ſunt ſubſiſtētes. ⁊ ꝓpt̓ hoc aīa hūana remanet ī ſuoeē deſtructo corꝑe. nō aūt alie forme. Curioſus qͥ hoc pleniꝰ diſquire̓ vellet. videat in ſū. tho. ꝑte. i. q. lxxvi. in pͥn.a ¶ Catholice fidei. qd̓ ſequit̉ ⁊ poſtpoſitū fuit vt euitaret̉ hiatꝰ qd̓ ꝓprie in rhetorica dr̄. cū vocal̓ ead̓ ſequiturb ¶ Pertinaciter. ꝑtinacia ī malo. ꝑſeuerātia ¶ vocalēin ꝟtute. vn̄ ꝑtinaxvalde vel imprudēter tenes. durꝰ inreuocabil̓. indocilis obſtinatus. ⁊ idem verbū. jͣ. de vſurꝭc¶ Ad hoc. tertia ꝑs. primo ponens Cer graui. §. penl̓.de eſſe baptiſmi. ſecundo de ipſius effectu.d ¶ Unicū. qͣre ſic dicat̉ hētur de cō. di. iiij. aliud io. ane ¶ Onus. ad ephe. iiij. hetur de hac triplici vnitate. ⁊. jͣ.de exceſ. p̄la. frequens ad fi. ⁊. jͣ. de ſen. ex. c. i. ⁊ vt dic̄ ambro. li. de rri. ⁊ exponit mgt̄. .i. ſen. xxiiij. di. circa pͥn. cumvnū dicimꝰ deuꝫ. vnitas excludit numeꝝ deoꝝ. nec qͣꝫtitatē in deo ponit. qꝛ nec numerus nec qͣꝫtitas in deo eſt.f ¶ Deus in hoc ꝟbo ponit cauſam efficientē baptiſmig ¶ Unica. lꝫ ſpē differat. qd̓ dic vt no. ber. s. e. t. ſuꝑ ru.h¶ Confitēdū. vn̄ ī ſymbolo dr̄. ꝯfiteor vnū baptiſma.i ¶ In aqua. cauſa materialis.k ¶ In nomīne. cauſa formalis.l¶ Berfectū. ſine pnīa exteriori. de ꝯſe. di. iiij. ſine pnīa.m ¶ Remediuꝫ. cauſa finalis. io. an.n ¶ Theologi. ⁊ canoniſte. de hͦ de con. diſ. iiij. nihil. ⁊. c.o ¶ Opiniones. Eſt ſciendum ꝙ primo ¶paruuli.fuit opinio donatiſtaꝝ. ꝙ ꝑuuli inutiliter baptizabant̉.q̄ reprobata eſt. ⁊ ad ipſoꝝ rōnes eſt rn̄ſum de bap. maiores Sꝫ ibi dubium ē relictum. an ꝑuulis infundāturꝟtutes ⁊ gr̄a. qd̓ hic ſoluit̉. Eſt gͦ hic ſciendum ꝙ quorūdam fuit opinio. ꝙ pueris nullo mō dant̉ ꝟtutes ī baptiſmo. ſꝫ ſolum ab originali mundant̉. ſꝫ poſtea qn̄ decedunt vel qn̄ ꝑueniunt ad etatē adultā eis ꝟtutes infundunt̉ ſi ẜuent innocentiaꝫ. Hanc cōiter theologi reprobant ꝑ id qd̓ habetur eccl̓iaſtes. xi. quod ſonat illudquod habet̉. xxv. di. qualis in pͥn. qͣreſi pueris ante mortem non fuerint ꝯceſſe ꝟtutes. ⁊ gr̄a informans ī morte non ꝯferent̉. ⁊ ſic nō ſaluabunt̉. quod eſt falſum. Error aūt huiꝰ opinionis vr̄ fuiſſe ex ignorantia diſcernēdi hītuꝫ ab actu. Alij dixerunt ꝙ pueris dant̉ virtutes⁊ gratia. non tn̄ in ſeipſis. ſed in ſua radice .ſ. charactere
ſacramenti. cuius ꝟtute cum venerint ad ꝑfectam etatē ⁊ cum ꝑfectꝭ organis ſolute fuerint potentie. ꝯſequentur gratiā ⁊ ꝟtutes. Et hug. videbat̉ miſcere hanc opinionem prime. de ꝯſe. di. iiij. nihil. Sed ꝙ hoc eſſe nō poſſit patꝫ. qꝛ ſi puer verteret̉ in furiam ante perfectam etatem potentie ī eonon ſoluerentur⁊ ita nunqͣꝫ haberet virtutes explicite. Item ꝙ potentie ſint aliquoimpedimento ligate nō impedithabitum ſꝫ actū.qꝛ dormientes etvinolenti habitꝰhabēt. ſed ligatoſTertia fuit hec opinio approbata.vt virtutes. ⁊ gratia dentur ī habi.tu ligato propterpueritiam. ſicut īdormiente ꝓpterſomnum. ſꝫ diſcedente puericia inclinantur ad bene operandum niſi aliquid ſpiritui ſancto reſiſtat. ⁊ habetur d̓ hoc figura .i. regum. xvij. vbi dauid parulllus armatus armis ſaul regis non potuit eis vti contra goliam. ſic puer in baptiſmo armatus gratia et virtutibus propter imbecillitatēillis vti non poteſt quo ad actum. ⁊ ꝙ hoc ſit verum patꝫquia cum pueri ſicut adulti per baptiſmum efficianturmembra xp̄i. neceſſe eſt ꝙ a capite recipiant fluxum vl̓fructum gratie ⁊ virtutis. cuius influxionis non eſt impedimentū ex ꝑtedei. qͥ omnes vult ſaluos fieri. et adagnitionem ꝟitatꝭ venire. jͣ. ad ti. ij. ⁊ sͣ. de bap. maioreſꝟ. abſit. nec ex parte gratie que ex vi ſacramēti omnibꝰpreſto eſt. facit de con. di. iiij. ſine penitentia. nec ex parte ſacramenti quod pro omnibus inſtitutuꝫ eſt. nec abillo vllus excludit̉. vt in decre. maiores. ꝟ. cum gͦ. nec exꝑte ꝑuuli qͥ nec reſiſtit nec reſiſtere pōt infuſioni gratie.nec curamus ipſius reluctantiam vel gemitum in haptiſmo. de conſe. di. iiij. cum videmus. et. c. ſe. nec ex parteeccleſie in cuius fide ſaluatur. et que nulli claudit gremium. de hereti. ſuper eo lib. ſexto. nec aliquem decipit..xxvij. queſt. i. de viduis. de dona. per tuas. Huic autemopinioni approbate non obſtat ꝙ habitus virtutuꝫ habilitat ad actum. ſed pueri nō ſunt habiles ad agendūque ẜm virtutes ſunt. ergo non recipiunt habitum virtutum in baptiſmo. Nam dico ꝙ habitus facit habilē ad actū tollēdo inhabilitatē q̄ ē ex imꝑfectiōe potentie. nō q̄ eſt ex ꝑte corꝑis. vt pꝫ in dormīēte. Nec obſtatqd̓ dr̄ in noua influētia oportere. ꝙ recipiēs vel influēsaliter ſe habeat nūc qͣꝫ prius. ſed aīa pueri baptizati nōalio modo ſe hꝫ in inſtanti poſt baptiſmum qͣꝫ prius. qꝛcaret vtroqꝫ tꝑe vſu liberi arbitrij. Item nec deus influens aliter ſe hꝫ. Concludit̉ gͦ ꝙ pueri ēt baptizati gr̄am⁊ ꝟtutes nō recipiunt. Ad qd̓ rn̄det̉. ꝙ lꝫ agens pͥncipale ſit īmobile. agens inſtrumētale aliter ſehꝫ nunc qͣꝫ ẜus ad puerum. quia nunc et non prius baptizatur. ex qͦetiam ſequitur ꝙ aliter ſe habet baptizatus. quia nuncet non prius impreſſus eſt character in ipſo. Item conſtat ꝙ ſine aliqua ſui mutabilitate deus ſine ſacramento poſſet gratiam conferre. vt patet in ſanctificatis invtero. de renuncia. niſi cum pridem in principio. Curiolus etiam videre poſſet in thoma. quarto ſententiarumdiſtinctione. iiij. et in. iij. parte ſumme. queſtionē. lxviijet. lxix.