Liber primus pharetre
etiā hoc vtiliꝰ quo regnū celeſte acquiriturSunt em̄ qͥ ſe caſtrauerūt ꝓpter regnū celorum. Idē de fide reſurrectiōis. Mulierſatis pie viꝝ luget que ſeruat pudorē. nō deſerit fidem. Sic em̄ bene defunctis officiapendunt̉. vt viuāt in mentibꝰ. ⁊ in affectibꝰꝑſeuerent.De cōiugatis Capitulū XTiRego. in mora. Tūc ſolū ꝯiuges inadmixtiōe ſine culpa ſunt. cū non ꝓexplēda libidine. ſꝫ ꝓ ſuſcipiēda ꝓlemiſcent̉ Idē in paſto. Neceſſe eſt vt cōiuges crebris orōnibꝰ deleāt. qd̓ pulcre cōpule ſpeciē admixtis voluptatibꝰ fedāt. Idē.Admonēdi ſunt cōiuges vt ea in quibꝰ ſibialiquādo diſplicēt. ⁊ patiētes inuicē tolerēt.⁊ exhortātes ſe inuicē ſaluēt. Idē ī regiſt.Uir cū ꝓpria vxore dormiens niſi lotꝰ aquaeccl̓iam intrare nō debet. ſed neqꝫ lotꝰ intrare ſtatī debet. ⁊ infra. Nec hoc dicētes. culpam putamꝰ eſſe cōiugū. ſed quia etiā ip̄a licita admixtio cōiugū ſine voluptate carniseſſe nō poteſt. a ſacri loci ingreſſu abſtinendū eſt. quia voluptas ip̄a ſine culpa eſſe nullatenꝰ poteſt. Idē. Si quis ſua ꝯiuge nōcupidine voluptatꝭ. ſꝫ ſolum ꝓcreandoꝝ liberoꝝ gr̄a vtit̉. ille ꝓfecto ſiue de ingreſſu eocleſie ſiue de ſumēdo dn̄ici corꝑis ſanguīſqꝫmyſterio. ſuo eſt relinquēdus iudicio. qͥa anobis ꝓhiberi nō debet acciꝑe qͥ in igne poſitus neſcit ardere. Idē. Cū boniꝯiugesaut meritū augere d̓ſiderāt. aut anteacte vite culpas deflere. vt ſe ad cōtinentiā aſtringant. ⁊ meliorē vitā appetāt. licet. ſi vero cōtinentiā quā vir appetit vxor non ſequat̉. autquā vxor appetit vir recuſat. diuidi ꝯiugiuꝫnō licet. quia ſcriptū eſt. Qd̓ deꝰ cōiunxit homo nō ſeꝑat. Et iteꝝ Mulier ſui corꝑis poteſtatē nō habet ſed vir. ſimiliter autē et virſui corꝑis poteſtatē nō habet ſed mulier. pͥma ad Chor̄. vij. Augꝰ de bono ꝯiugali.Cōcubitꝰ neceſſariꝰ cauſa generādi inculpabilis. ⁊ ſolꝰ ille nuptialis. Ille aūt qui vltra neceſſitatē iſtā ꝓgredit̉. iā nō ratiōi ſꝫ libidini obſequit̉. Et hūc tamē nō exigere. ſꝫreddere cōiugi ne fornicādo dānabilit̓ peccet. ad ꝑſonā ꝯiugalē ꝑtinet. Si aūt ambotali ꝯcupiſcibili ſubiugant̉. rē faciūt nō plane nuptiaꝝ. Idē. Cū ille naturalis vſusqui ꝓlabit̉ vltra pacta nuptialia. id ē. vltraꝓpagandi neceſſitatē. venialis ſit in vxore. inmeretrice dānabilis. ille qui eſt ꝯtra naturā11
execrabilis fit in meretrice. ſed execrabiliorfit in vxore. Idē. Bone ſunt nuptie in qͦbus tāto meliores ſunt cōiugati. q̄nto caſtiores ac fideliores. deū timēt maxime ſi filios quoſ carnalit̓ deſiderāt. ſpiritualiter nutriant. Idē in epl̓a. Mulierē ꝯiugatamnō licet dicere facio qd̓ volo de meo. cū ⁊ ip̄anō ſit ſua. ſed capitis ſui. i. viri. Idem ſupGeneſim. ad literā. Qd̓ bonū habent nuptie peccatū nunqͣꝫ eſſe poteſt. Hoc autē tripartitū eſt .ſ. fides. proles. ſacramentuꝫ. Infide attendit̉ ne p̄ter vinculū cōiugale cū altera vel cū altero cōcubat̉. In ꝓle vt amanter ſuſcipiat̉. benigne nutriat̉. religioſe educetur. In ſacramēto. vt cōiugiū nō ſeparet̉.⁊ dimiſſus aut dimiſſa nec cauſa ꝓlis alteriꝯiungat̉. Idē ꝯtra Iulianū. Intēꝑansin cōiugio. quid aliud niſi quidā adulter vtoris eſt. Omis em̄ vehemēs amator propͥevxoris adulter eſt. Idē. Sicut adulteri/um nō poteſt eſſe ſine bono nature. nec id̓oeſt bonū. ita cōnubiū nō poteſt eſſe ſine malo cōcupiſcentie. nec ideo malū eſt. IdemCōiuges bene vtētes malo cōcupiſcētie. anteponunt̉ ꝟginibꝰ male vtentibꝰ bono cōtinentie. Idē de viduitate. Nuptiaꝝ boſemꝑ eſt bonū. ſꝫ in populo dei fuit aliqꝫdo legis obſequiū. nūc eſt infirmitatꝭ remedium. Idē. Sicuc manēte in ſe ſacramē/to regeneratiōis. excōmunicatꝰ quiſqꝫ reuscriminis cuiuſcūqꝫ. nō illo ſacramēto caretetiā ſi nunqͣꝫ recōciliet̉ deo. ita manente ī ſevinculo federꝭ cōiugalis. ſi vxor dimittiturob cauſam fornicatiōis. nec carebit illo vinculo federis. etiā ſi nunqͣꝫ recōciliet̉ viro. carebit aūt ſi mortuꝰ fuerit vir eiꝰ. Idē. Indignant̉ viri. Supra in capitulo de homīeIoh̓. Chryſo. ſuꝑ Matth̓. Abſtine te a meſtruata. abſtine te a pregnāte. erubeſce te facere qd̓ aīmalia nō faciūt. Et infra. Qn̄ dies feſtꝰ eſt ⁊ dies ieiunij. ſerua vt īpleas apoſtolicū p̄ceptū. Nolite fraudari inuicem ⁊c̄.pͥma Chorin. vij. Ambro. de vidui. Nonꝓhibemꝰ ſecūdas nuptias ſed tamē non ꝓbamꝰ ſepe repetitas. Idē. Bonū ꝯiugiūſed tamē a iugo tractū ⁊ mūdi iugo. vt viropotius cupiat mulier placere qͣꝫ deo Idede virginitate. Iactet licet ſe fecūda nobilidotata partu. qͦ plures generauit. plꝰ laborauit. Numerat ſolacia filioꝝ ſꝫ numerꝫ pariter ⁊ moleſtias. Nubit ⁊ plorat. qualia ſūtvota que flent̉. Idē. Prius vtiqꝫ impedi-