Druckschrift 
1 (1495)
Entstehung
Seite
LXVIv
Einzelbild herunterladen
 

De reductiōe artiū ad theologiā

anica. aut eſt ad ſolatiū. ſiue ſit ad excluden triſticiā ſiue indigētiā. aut eſt adꝯmodūſiue illud ꝓdeſt aūt delectat. ẜm illd̓ Oratijaūt ꝓdeſſe volūt aut delectare poete. Et ite. Om̄e tulit p̄cium miſcuit vtile dulciSi eſt ad ſolatiū delectatiōeꝫ. ſic eſt theatrica. eſt ars ludoꝝ oēm modū ludēditinēs. ſiue ſit in cātibꝰ ſiue in organis. ſiufigmētis. ſiue in geſticulatiōibꝰ corꝑis. Sꝟo ordinat̉ ad cōmodū ſiue ꝓfectū ẜm exteriorē hoīem. pōt eſſe. aut qͣꝫtū ad oꝑim̄tū.aūt qͣꝫtū ad alimētū. aut qͣꝫtū ad vtriuſqꝫ adminiculū. Si qͣntū ad oꝑimētū. aut illd̓ eſt materia molli leni. ſic ē lanificiū. aut eſtde materia dura forti. ſic eſt armatura ſiue ars fabrilis. ꝯtinet oēm armaturā fabricatā. ſiue ex ferro. ſiue ex qͦcunqꝫ metalloſiue ex lapide ſiue ex ligno. Si ꝟo iuuat qͣn ad alimētū. pōt eſſe dupl̓r. qꝛ cibamurvegetabilibꝰ ſenſibilibꝰ. Si qͣntū ad vegetabilia. ſic eſt agricultura. Si qͣntū ad ſenſibilia. ſic eſt venatio. Ul̓ alit̓. qꝛ iuuare qͣn ad cibū pōt eſſe dupl̓r Aut qͣntū ad cibo geniturā multiplicatōꝫ. ſic eſt agricultura. aut qͣntū ad ciboꝝ multiplicatoꝝ p̄parationē. ſic eſt venatio. ꝯtinet om̄e genꝰp̄parādi cibos potꝰ ſapores. qd̓ pertinetad piſtores. cocos caupones. Denomīat̉aūt ab vniꝰ ꝑte ſolū ꝓpter qͣndā excellentiā cōparabilitatē. Si aūt ad vtriuſqꝫ adminiculū. eſt dupl̓r. aut defectū ſupplendo.ſic eſt nauigatio. ſub ꝯtinet̉ oīs mercatio.ſiue ꝑtinentiū ad oꝑimentū. ſiue ad alimen. aut remouēdo impedimētū aut nocum̄. ſic eſt medicina. ſiue ꝯſiſtit in ꝯfectiōeelectuarioꝝ ſiue potionū. ſiue vnguētoꝝ. ſiue curatiōe vulneꝝ. ſiue deciſiōe mēbroꝝ. ſicut chyrurgia. theatrica aūt eſt vnica. Etſic patet ſufficiētia. Scd̓m lumē qd̓ illuminat nos ad formas naturales apprehendēdas eſt lumē cognitōis ſenſitiue. qd̓ rected̓r inferiꝰ. qꝛ cognitio ſenſitiua ab inferioriincipit. fit bn̄ficio lucꝭ corꝑalis. Et qͥntuplicat̉ ẜm qͥnqꝫ ſenſus. Quoꝝ ſufficiētiāſumit Augꝰ. ẜm naturā lumīs elemētoꝝ inqͣrto ſuꝑ Geneſi.. Quia lumē ſiue luxfaciēs ad diſtinctiōꝫ reꝝ corporeaꝝ. aut eſtin ſue ꝓprietatꝭ eminētia qͣdam puritate.ſic eſt ſenſus viſus. Aut cōmiſcet̉ aeri. ſic ēauditꝰ. aut vapori ſic ē odoratꝰ. aut humori ſic ē guſtꝰ. aut terree groſſiciei. ſic eſt tactus. Spūs em̄ ſenſibil̓ naturā lumīs hꝫ.

in neruis viget. qͦꝝ natura ē clara t in iſtꝭ qͥnqꝫ ſenſibꝰ ml̓tiplicat̉ ẜm maiorminorē depuratiōꝫ. Itaqꝫ qͥnqꝫ ſint corpora mūdi ſimplicia .ſ. qͣttuor elem̄ta. qͥnta eſſentia. vt oēs formas corꝑeas poſſꝫꝑciꝑe. qͥnqꝫ ſenſus hꝫ illis correſpōdēteſonulla fit apprehēſio niſi aliquā ſil̓itudi ꝯuenientiā organi obiecti. eo ſennatura determīata ē. Eſt aliꝰ modꝰ ſufficientiā ſenſuū ſumēdi. ſꝫ hāc approbat Augꝭ rōnabilis videt̉. qꝛ ad hāc ſufficiētiā ſimꝯcurrūt correſpōdētia ex ꝑte organi. me obiecti Tertiū lumē qd̓ illumīat adritates ītelligibiles ꝑſcrutādas eſt lumēcognitiōis philoſophice. qd̓ interiꝰ d̓r.teriores cauſas latētes reqͥrit. pͥncpia diſciplinaꝝ ꝟitatꝭ natural̓ hoī naturaliter ſūt inſerta. Et triplicat̉. in rōnalenaturalē moralē. Et ſufficiētia p̄t ſumi ſic.Eſt em̄ ꝟitas ſermonū. ꝟitas reꝝ. veritasmoꝝ. Rōnal̓ veritatē ſermonū ꝯſideratturalis ꝟitatē reꝝ. moral̓ veritatē moꝝaliter. ſic̄ in ſūmo deo ē ꝯſiderare rōnē cefficiētis. formal̓ exēplaris. qꝛ ē cauſaſſiſtēdi. intelligēdi. ordo viuēdi. ſic ī ipſeillumīatōe ph̓ie. qm̄ aut illumīat ad cognoſcēdas cauſas eſſendi. ſic ē phyſica. autnes intelligēdi. ſic ē logica. aut ordinēuēdi. ſic eſt moral̓. Tertio ſic qꝛ lumēcognitiōis philoſophice illumīat ip̄atelligētiā. hͨͦ aūt pōt eſſe triplicit̓. Aut regit motiuā. ſic eſt moral̓. aut inqͣꝫregit ſeip̄am. ſic ē natural̓. aut inqͣntum regit interp̄tatiuā. ſic eſt ſermocinal̓. vt ficilluminet̉ ad ꝟitatē vite. ad ꝟitatē ſciētie.ad ꝟitatē doctrine. Et qm̄ tripl̓r pōt aliqͦs ẜmonē quē hꝫ apud ſe īterp̄tari. vt ſcꝫ velnotū faciat mētꝭ ſue ꝯceptū. vel vt ampliusmoueat ad credēdū. vl̓ vt moueat ad amo vel odiū. ſermocinal̓ ſiue rōnalis ph̓iatriplicat̉ .ſ. in grāmaticā. logicā. rethoricaQuaꝝ pͥma eſt ad expͥmēdū. ſcd̓a ad docen. tertia ad mouēdū. Prīa reſpicit rōnē vtapprehēſiuā. ſcd̓a vt iudicatiua. tertia vt intiuā. Et qꝛ apprehēdit ẜmonē ꝯgruiudicat veꝝ. mouet ẜmonē ornatu. heſt triplex ſcīa has tres paſſiōes circamonē ꝯſiderat. Rurſus qm̄ intellectꝰ nr̄ dirigi hꝫ in iudicādo ẜm rōes formales. hotripl̓r pn̄t ꝯſiderari. vl̓ in cōꝑatōe ad materiā. ſic dicūt̉ rōnes formales. vel ī cōꝑatōiad aīam. ſic dicūt̉ ītellectuales. vl̓ in copa-