Tertiaᵐ parsCentiloquij
dit nutritiuā ⁊ generatiuā: ſed nutritiua eſt ad cōſeruationē nature ſingularis. generatiua eſt ad conſeruatiōeꝫnature vniuerſalis. Nntritiue virtuti alie quattuor deſeruiūt. ſcꝫ appetitiua que appetit nutrimentū: digeſtiua:que ſeparat cōueniens ⁊ nō cōueniēsin alimento: retentiua que trāſmittitad ſingulas partes corporis: qd̓ cōueniens eſt in nutrimento: vt facta deꝑditio reſtauretur: expulſiua. q̄ expellit qd̓ in nutrimēto fuit incōuenienset nociuū ¶ Spūalis aūt .i. ſpūs regitiua: diuidit̉ aliqn̄ ẜm naturaꝫ intellectiuā et affectiuā. Aliqn̄ ẜꝫ officia: vtcū diuidit̉ rō in ſuperiorem et inferiorem. Aliqn̄ ẜm ſtatus: vt cū diuidit̉ īītellectū ſpeeulatiuū ⁊ practicū. Speculatiuꝰ intellectꝰ extenſione fit practicus dū cōiungit̉ volūtati ⁊ operi.Aliqn̄ ẜm aſpectꝰ: vt cū diuidit̉ cognitiua in rōnem que aſpicit ad inferiet intellectū qui aſpicit ad par ⁊ intelligentiā que aſpicit ad ſuperius. Aliqn̄ ẜm actus. vt cū fit diuiſio in inuētiuā ⁊ dijudicatiuā. inuenire eniꝫ ⁊ iudicare ſunt actus potentie cognitiueadinuicē ordinati. Aliqn̄ ẜm differentias: vt cū diuidit̉ intellectꝰ in agentēet poſſibilem. nā pͥma differentia intellectus vtitur aīa ad abſtrahendū. ſecūda vero ad recipienduꝫ. Aliqn̄ ẜm diuerſos modos mouendi. et ſic eſt diuiſio voluntatis ſiue appetitus in naturalē ⁊ deliberatiuam. Prima eſt diuiſio pͥncipalis in intellectū ⁊ affectumſiue cognitiuā ⁊ affectiuā ſiue in rōnē⁊ volūtatem. Uoluntas dicit̉ potentia. ⁊ ſic diffinitur ab Anſelmo. Uoluntas eſt inſtrumentū ꝑ ſe ipſum mouens. Dicitur actꝰ ſiue motus potentie: ⁊ ſic diffinit̉ ab Augꝰ. in liº. lxxxiijq. Uoluntas eſt animi motꝰ cogentenullo ad aliqͥd admittendū vel nō admittendum: vel non adipiſcendū vel
adipiſcendum. Dicitur etiā volitum:vt cū dicit aliqͥs: hec eſt mea volūtasSex ſunt actus ad voluntatē liberaꝫpertinentes ẜm Damaſcenū ſcꝫ cōſiliū: iudicium: ſententia: electio: oꝑatio: et vſus. Liberū arbitriuꝫ vult: ecce voluntas Inquirit et ſcrutat̉: ecceconſiliū. iudicat: ecce iudiciū. diſponitecce ſententia. eligit: ecce electio: queeſt duobꝰ placentibꝰ alterū preoptareimpetuꝫ facit: ecce operatio. agit: eccevſus ¶ Rō aūt habꝫ qͥnqꝫ actꝰ. duosꝑ quos dirigit̉ in finem veri: quorumvnꝰ precedit cognoſcere: et dicit̉ rōcinatio: que ſic ab Augꝰ diffinit̉. Rōtinatio eſt rationis inquiſitio. Hinc rōcinationi eſt inſitū ingeniū. qd̓ diffinitur ab Augꝰ. Ingenium eſt illa visaīe ſiue intentio qua ſe extendit aīa etexercet ad īcognitoꝝ cognitōeꝫ. Aliactus eſt ipſum cognoſcere qd̓ ē aſpectus veri. Et ẜm hoc diffinitur rō abauguſtino. Rō eſt animi aſpectꝰ quoper ſe ipſum verū intuet̉. habꝫ etiamrō tres actꝰ ꝑ quos dirigit̉ in finē boni. Primꝰ eſt boni ⁊ mali diſcretio ſiue boni vel melioris. ſecūdꝰ eſt diſcretione facta boni ſiue melioris electio.Tertiꝰ eſt dilectio. De his tribꝰ dicitauguſtinꝰ. Rō eſt anime aſpectꝰ. quobonū ⁊ malū diſcernit: virtutes eligitdeūʸ diligitDe diuiſione potentiaꝝ ẜm auguſtinum¶ Ca. xxiij.Uarta diuiſio potentiarū poni¶ Vtur ab auguſtino in libro de ſpūet anima: que facit maiorē euidentiaꝫpredictorū. Diſtinguit aūt vires aīein rōnalem cōcupiſcibilē ⁊ iraſcibilē.Per rōnalē eſt anima habilis ad cognoſcendū aliqͥd infra ſe: ſupra ſe: in ſeet iuxta ſe. Cognoſcit ſiquidē deū ſupra ſe: in ſe: et iuxta ſe. Cognoſcit itidem deū ſupra ſe: ſe in ſe: angelū iuxtaſe: et quicquid celi continetur ambitu