De ſancto Bernardo
48
mini ſedule de dilectōne ſed nō idiomatepilectōis dum caretis dilectōe illa/ ꝓ quaſi dederit hō oēm ſubſtantiā ſuā/ qͣſi ꝓ nibilo deſpiciet eam. ꝙͣꝙͣ vbi docet̉ illa? Docet̉ dico nō lingua ꝓpria affectuū. vbi reperit̉? Quis eius mihi ſcholā on̄det? Fulcite queſo me floribus. caſtiorū eloquioꝝvos quicūqꝫ poteſtis. ⁊ poteſt (ſoli qͥ amatis. Stipate me malis. ordinate charitatꝭqꝛ amore langueo. ¶ Sic lamentabat̉. 1aīa mea. ſic languebat turgida amore/ Zquerēs ſcholā/ qͥ cōueniētius eā in arte bn̄amādi ⁊ amore cōſeruādi pariēdi ⁊ agendi redderet inſtitutā. ¶ Tu ē celo intonuit dn̄s voce grādi ad aures ſuas introrſuſvtre ligionis ſcholā peteremus. Eredo qꝛmagis ad inflāmationē affectus ꝙͣ eruditione ſolā intellectus. religio ſtatuta eſt ſirecte manet inſtituta. In qͣ rurſus ab initio collocat̉ ſecurius feruor amoris nouitius ꝙͣ in ſolitudine. ne terrena adhuc aīaoffēdat in illud maledictū. ve ſoli. qꝛ cū ceciderit nō habet ſubleuantē. Paraui cōfeſtimanimū. gerebā circiter viceſimū ſcd̓minnū. Anno dn̄i. Mcxij. Et a cōſtitutione domus Ciſtercij .xvj. dū cū ſocijs amplius triginta religionis ſchole me ſubdibi. ¶ Sed qͣli religioni ⁊ qͦ fine. Religioniinopi auſtere regulari. nō qͣles heu multaſintueor corruptiores ꝙͣ ſeculū. Corruptōres in comeſſatōibus. in laſciuia morū. ineffreni cuiuſlibet diſciplīe regularis abieiectōne. vbi fere nihil de religione p̄ter nomen ficticiū aut preter veſte. ⁊ neſcio q̄ forſancantica. nihil deuotiōis plurimū tedijet vexatōis habētia. Porro finis meus ſolus fuit amor dei. vt in me genitus a gratia dei/ cito naſceret̉. ⁊ natꝰ fieret viuax fortis ⁊ feruidus. oīa potēter exuperās ſuauiſqꝫ ⁊ ſapiēs. Nam religionē ꝓfitens ſi quicꝙͣ aliud intendit aut cibū. gloriā. vel opesquas ſibi negabat ſeculū/ quidni ſucceſſusturpes habeat / ea q̄ tam fedo initiata ſuntprīcipio. Sed ad me redeo. ¶ Mox vt religionis ſcholā introgreſſus ſum/ ſuſcepitme in primis vt mos habet locus nouitiorum. in qͦ cōuerſatus aliꝙͣdiu/ gradū ꝓficientiū aſcēdi. Nemo em̄ repente fit ſummus. Tandē ꝓmouente deo de virtute invirtutē ad ꝑfectōes aſſumptus ſum. Pri-
mo velut aīalis. Scd̓o vt rōnalis. Terciovt ſpiritualis. ẜm tres ſtatus ſtudētis adamorē dei. quos trāſſcripſi ꝑ epl̓am ad fratres de monte dei. ¶ Conformiter etiamad tres diuini amoris gradus. qͦs notauitlibellus meus de diligēdo deū editus. Primus locus eſt ſchola diſcipline ⁊ cōtritionis. Alter ſchola ſanctimonie ⁊ meditationis. Tereius ē ſchola ſolitudinis intimeet cōtemplationis. In primo verus amoroſus languet amore. dehinc morit̉ amore.demū tercio viuit amore. ¶ Qm̄ parturitio amoris fit cum dolore lāguido. hoc eſtin rixa paſſionū. Dehinc poſt eius parturitionē mortificatis paſſionibus. moriturvetus hō. ſicut in parturitiōe BeniaminRachel. Tercio tandē amor natus adoleſcit ⁊ creſcit. ⁊ ex illo aīa viuit cum apl̓o dicente. Uiuo ego iam non ego. viuit v̓o inme xp̄s. ¶ In primo bellum. In ſcd̓o inducie: In tercio pax. Nihilominus dumvita mortal̓ agit̉ in amore hec oīa ꝑmixtīinſūt. bellū. inducie. pax. rurſus bellū rurſus inducie. pax viciſſim. Nam ꝯfuſa ſūthec oīa. ſpes. metus. meror. gaudium. vixhora vel dimidia fit in celo ſilentiū: ¶ Inhūc modū ſub alia metaphora exardeſcitet creſcit ignis diuini amoris. Torret primo vehemēter cum multo fumo carnaliūdeſideriorū. ⁊ flāma non niſi rara raptimemicat. dehinc flāma rapacior exurgit cōuoluta fumo fantaſmatum. licet ad poſtremum velut in carbone ſuo nitet. trāquillus ardet depuratus ab omni fumoſitatetum paſſionū. tum fantaſmatuꝫ. ¶ Hocv̓o ferreū ⁊ tranquillū dilectōis incendiūpriuſꝙͣ attingeret aīa mea/ priuſꝙͣ amoreꝫcōceptum enixa eſſet. quibus nō ego languoribus extenuatus ſum. qͥbus nō vexatus doloribus? Quotiēs ego ad ſctōs ſanctaſqꝫ hoīes qͦtiens ad pr̄es ⁊ fratres meosſil̓ in xp̄o degētes querulis vocibus planxi. Ffulxite me floribus ſanctarū or̄onū veſtrarū. ſtipate me malis exemplorū vr̄orūqꝛ amore langueo ¶ Cognitus eſt nimiūmos eius. īmo more veterano vult hec infelix ⁊ ſuadet. qͥd dico ſuadet? vi agit vt ꝓſtituat decorē ſuū. hec virgūcula mea. hecadoleſcētula aīa mea. Attrahit vicꝫ corruptores ſordidiſſimos improbiſſimoſqꝫ p̄