De celibatū eccleſiaſticorum
38
et verior. ¶ Natura ¶ Faciā vt petis gratiam habens tali condeſcenſioni beniuoleNam ad illa q̄ p̄miſiſti p̄rupta mō ſcādere vires non ſufficiunt. ¶ Sophia ¶ Conualeſces tandē me duce meoqꝫ lumīe. ſicqꝫpotens fies. Dic interim de petito. ¶ Natura Pagnus int̓ meos cultor Areſto.nec a mearū ſemitis rationū deuians hac ⁊illac. more plurimorū concluſit ⁊ conſtituit in ethicis ſuis. felicitatē hominis in contemplatione prime cauſe. qm̄ illa eſt operatio optime potētie hominis/ circa optimūobiectum ſuū. Dehinc quid ſtoici. qͥd epicurei. quidqꝫ platonici ſenſerīt d̓ fine hoīsſum prompta referre. ¶ Sophia. ¶ Sta.Sufficit ad p̄ſens hoc vnicū ꝓ re quā agimus verbum Areſto. tui. qm̄ per oīa cōſonum eſt mihi meiſqꝫ diſciplinis. Sꝫ altiora noſtra migrare nō valuit. deficiebat ſibicreaturarū ſcala. per quā ſemꝑ eniſus ē adveritatem. nō habens ex te natura/ viā alteram Propterea me dedit deus filijs hoīmquatinus deducerem eos ab illa felicitatisarce in qua fletit Areſto. ad principiū felicitatis eterne ſupra modū ſb̓limioris. quāxp̄c noſter credendā ꝑ me meoſqꝫ infallibili reuelatōe firmauit. ¶ Natura ¶ Sit itaQuid valet tandem iſte circūitus ad remprimo ꝓpoſitam/ de concordia caſtitatꝭ eūnuchoꝝ ſponte caſtratoꝝ/ cum mea lege demultiplicatione filioꝝ. quales vtiqꝫ gignere nequeunt/ qui manere volunt aut fortecoguntur eunuchi vel caſtrati. ꝓut apudtuos quos eccleſiaſticos nominat copiamvidemus ingentem. ¶ Sophia ¶ Certe ꝑomnē modum rite ꝓceſſimus. dum fineminueſtigauimus humane conditionis. qͥafinis eſt qui rebus om̄ibus neceſſitatem legis imponit. Ad quem nō aſpicientes/ circa humanū genus delirant intolerabiliterſimile de hominibus vt de iumētis ⁊ brutis ferentes iudiciū. ¶ Natura. ¶ Pergevltra. ¶ Sophia P erge docens ex conceſſis tuis. ꝙ laudabilis nedū mihi ſed tibi tuiſqꝫ/ caſtitas eē dꝫ. Nō dicā in oībus ⁊ſingulis. alioqͥn ꝑiret ſucceſſio. ſꝫ in nōnullis nec paucis. ¶ Natura Miror ſi poterꝭ hͨ on̄dē ¶ Sophi a ¶ On̄dā ne dubites. deſit tm̄ mō auida temerarie ꝯͣdictōisꝓteruia. ¶ Natura Aeerit ſpōdeo.
Secūdus actus principalis.¶ SophiāObro de caſfitate locuriux P.noportet ne fallat eqͥuocatio cōgnoſcere tā deſcriptiue ꝙͣ diuiſiue cōditionem caſtitatis. Eſtautem caſtitas/ virtus moderatiua paſſionum partis concupiſcibilis. circa venereasvoluptates. ſicut ſobrietas circa delectationes guſtus in cibis ⁊ potibus moderatur.Hoc Areſto. tuus. hoc tota diſcipulorumtuorū ſcola ꝓclamat. ¶ Natura ¶ Nec reclamo in quo vadis. ¶ Sophia. ¶ Caſtitatem ſic deſcriptam triplicamus ſeu tripliciter diuidimus. in caſtitatem moralē heroicam ⁊ diuinalem. Et quidem de morali quia notior eſt / prior erit ſermo. deinde d̓heroica. poſtremo d̓ diuinali tractabimus¶ Natura. ¶ Placet vt vis. ¶ Sophia.Caſtitas moralis quemadmodū ceteremorales virtutes ꝯſiſtit in medio Eſt em̄virtus habitus electiuus in medio conſiſtēs quo ad nos. vt ſapiēs iudicabit. Coniecturatur vero medium caſtitatis. vt necexcedat caſtus nec deficiat circa venereosactus ẜm ſex circūſtantias in generali. queſunt perſona. locus. cauſa. tempus. modꝰ.materia. vt fiat ſcilicet per quem oportet:cur oportet. vbi oportꝫ. qn̄ oportꝫ. quomōoportꝫ. ⁊ circa qd̓ oportꝫ. alioqͥn laude carebit. Quis. quid. vbi. qn̄. cur. quō cerneredebes ¶ Natura ¶Et quo pacto plus inhomine ꝙ in ceteris animātibus? Cur nōhominibus/ mee legis inſtinctus primuminſitus ſufficit. vt multiplicet̉ ⁊ creſcat ⁊ repleat terram? ¶ Sophia ¶ Cur nō ita q̄ris rationem. Quare deus oīa ſubiecit ſubpedibus hominis oues ⁊ boues vniuerſasinſuper ⁊ pecora campi volucres celi et piſces maris. ⁊ nō cuiuis animātiū ceterorūſi parem eſtimas legem vtrorūqꝫ. Sed plane datum eſt ⁊ inſitum hominibus liberūarbitriū/ quo reliqua carēt oīa. Eſt autē libeꝝ arbitriū/ facultas rōnis ⁊ volūtatꝭ. qͣſilibeꝝ de rōne iudiciū. Hinc dn̄iuꝫ accipitſuꝑ irrōnabilia q̄libꝫ. qͣſi ẜuilia ſub liberoHinc ſemet ip̄m ꝑ illud libeꝝ arbitriū regere dꝫ ſub quo ē appetitus ſuus ſenſualisvt dn̄et̉ illius. Hinc illa ꝯſurgit aurea me