De contractibus
36
vſurariū qͥ vel eiꝰ ſil̓is ſepiſſime fit apd̓ eccleſiaſticos. Eſt aūt caſus. ꝙ ſi ꝑ legatū veldonatōꝫ qͥ ē titulꝰ imponit̉ de nouo certaannua pēſio ſoluēda titio qͦ aduſqꝫ ip̄e donans vel legās dictā pēſione luerit vl̓ redemerit vl̓ ab ea ſe liberauerit ꝑ ſolutōeꝫ veltraditōeꝫ certe ſortis pͥncipal̓. Cōſequēterinducit (⁊ ſicut vid̓r colorate) ꝙ minꝰ videret̉ hͦ eē vſura ꝙͣ ī caſu ceſualiſte. p̄ẜtimſi det̉ minꝰ p̄ciū ꝓpter facultatē redimēdiſiue hoc ſit in vno inſtrumēto ſiue in pluribus. Nec hoc impugnare ꝯtēdimus.Sextu fundamētumarguit. ꝙ ſi dilatio traditōis mercis. facit p̄ciū diuini ꝯtractꝰ ē vſurariꝰ. De vſuris. c.nauigāti. a ꝯͣrio ſenſu. Sꝫ in ꝓpoſito diminuit̉ p̄ciū. nec tota merx ē p̄ſens .ſ. pēſio cuiuſſibet āni. Ueritas ē ꝙ inſtādo ꝯͣ ſe ⁊ reſpōdēdo/ fatet̉ ꝙ ius petēdi pēſionē ānuāſit merx in ip̄o ꝯͣctu. ſicut in venditōe ꝑpetui redditꝰ. Sꝫ ſꝑ recidit ī illud / ꝙ dat̉ minus p̄ciū ꝓpt̓ facultatē redimēdi ⁊ aggͣuatſi de nouo merx ip̄a .i. ip̄m ius ꝑcipiēdi cōſtituit̉ de nouo in ip̄o ꝯctu: vbi cōtrahētesaſſignāt ⁊ differūt tp̄s ꝓut volūt.Oſtmodū iſtis totalit̓ īterim ꝓpapoſitis ⁊ fūdatis nitit̉ reſponſuꝫdare validū ad affirmatiuā cēſualiſte ꝑtē. ¶ Cuiꝰ reſpōſio duplex ad primūſtat in hoc ſolo ꝙ ⁊ ſi dictꝰ ꝯͣctus ex formavocali/ ſit emptio ⁊ vēditio. tn̄ qͦ ad rē ⁊ eſfectū ē mutuū vl̓ reducit̉ ad mutuū. ¶ Reſpōdet ſil̓r ad ſcd̓m. ¶ Ad tertiū v̓o fūdamentū ꝑ gloſaꝫ de reli. domi. in. c. ꝯſtitutꝰ/reſpōdet dicēdo tres eē ꝯͣctus. Unus ē cumdn̄s alicuiᵍ rei dominiuꝫ illiꝰ ꝯcedit alicuiabdicās a ſeip̄m dominiū nihil ſibi p̄t̓ certū cenſuꝫ annuū retinendo. Et de iſto (vtdicit) loquit̉ h̓ gloſa allegata cū doctoribꝰAlter ꝯͣctus ē emphiteo ſis ꝯcordās cū p̄dicto in mō cōſtituēdi. Sꝫ in hoc differūt ꝙin pͥmo ꝯcedēs nullū ſibi retinet rei dn̄iuꝫvel ius emphiteoticum. ſed in ſcd̓o recinetvtrūqꝫ. Et vterqꝫ ē licitꝰ. Tertiꝰ ꝯͣctus de qͦnūc inquirit̉ habet (vt dicit) ꝯtrariū modum ad p̄cedentē in hoc ꝙ ille qui eſt dominus ab initio ip̄e eſt qui penſionem cenſualem ſupra ſe ⁊ ſupra rem ſuā conſtituitꝓpterea non ſequit̉ ſi p̄cedētes ꝯtractꝰ ſint
liciti ꝙ iſte. ¶ Proinde reſpōdēdo ad qͣrtū fundamētū. nō negamꝰ (inqͥt) quin exalijs modis ⁊ ꝯtractibꝰ annue p̄ſtatōes cēſuū poſſint imponi licite. vt in fundatōneeccl̓ie. vt in ꝯceſſione quaꝫ quis facit de reſua. vt dū aliqua eccl̓ia eximit̉ a iuriſdictōne ep̄i. ⁊ alijs modis ſparſis in iure. ſicut allegat. ſꝫ ſufficit nobis conceſſio fundamēti.¶ Rurſus ꝯceſſo an̄cedēte qͥnti fundamēti ꝙ ꝑ titulū gratuitū .ſ. legati vel donationis/ pōt ānua pēſio de nouo ꝯſtitui. negatur ꝯſequētia. vel ſil̓itudo ad caſuꝫ noſtrū.qm̄ in titulo gratuito nulla eſt ſuſpitio devſura. nec ad mutuū vel ad effectū mututreducibilis ſecus hīc. ¶ Rn̄ſio preterea adſextū fundamētuꝫ ſtat in hoc: ꝙ in mutuoꝙͣtūcūqꝫ ꝓbabile dubiū vel ꝑiculū nō poteſt ꝯcludere excuſatōꝫ vſure. de qua in. c.nauigāti. Secus ē in ꝯtractu venditōnis ⁊emptōis. de quo loquit̉ illud capl̓m. Cūigit̉ in caſu ceſualiſte de quo querit̉ ſit mutuū vel ad mutuū reducibile nō eſt ſimilitudo. attento ꝙ p̄ciū vt in pluribus ē valde paruum reſpectu magnitudinis penſionis. ⁊ ad tempus ē ꝓbabilit̓ ſatis duratuꝝPoſſet addi ſed nō tangit̉ hic: ꝙ ꝯtractustalis dat occaſionem machinādi in mortealterius vel eā optādi .ſ. illius qͥ recipit pēſionē ad vitā. ¶ Ulterius in reſpōſione adſeptimū dicit eē duos caſus poſitos ab hoſtien̄. Unus eſt ꝙ licet emere poſſeſſionesad vitā ip̄ius emptoris. ſed hoc intelligit̉vbi nō conſtituit fructus de nouo. ⁊ merxiam creata emit̉. nec dat̉ facultas radimēdi. ⁊ ita nō eſt ſimilis caſus ad noſtrū. Alter caſus ē cuꝫ quis tradit vel vendit ouesalicui monaſterio ſub pacto ꝙ ꝓ qualibetoue recipiat duos ſolidos. cū fructꝰ cuiuſlibet ouis valeat qͣtuor vel quinqꝫ ſolidos.Sed poſt morte tradētis/ omnes oues admonaſteriū ꝑtinebūt. ⁊ hoc eſt licituꝫ ꝓpt̓incertitudine mortis vel multiplicatōnisouiū. Sed ſecus ē in caſu cenſua liſte quiaeſt mutuū vel ad mutuuꝫ reducit̉. ¶ Poſtremo reſpōdet ad vltimū ꝑ illud dictumde p̄bēdis multa ꝑ patientia tolerant̉. queſi deducta fuiſſent in iudiciū exigente iuſticia nō deberēt tolerari.Cce ſūmatim collecta ē ſnīa tractatus/ ꝙͣtū vſuꝫ ē ſufficere ad intētio-
S 3