De contractibus
36
Incipit ſecūdus quaternarius.Conſideratio ꝗnta AREnditōis ⁊ emptōis ꝯtractus nōv ideo p̄ciſe dicit̉ illegitimꝰ. qꝛ ſit vtilior vni ꝑti ꝙͣ alteri vt vendenti ꝙͣemēti vel econtra: ¶ Poſſet aliqͥs opinariꝯtrariū. qꝛ ꝯtractus ſpes eſt iuſticie cōmutatiue q̄ reſpicit equalicatē rei q̄ vendit̉. adrem q̄ emit̉. vt ẜuet̉ equalitas iuſti p̄cij. ꝓpter quā equalitatē. facilius obẜuandaminuēta ē moneta vel numiſma vel pecunia.ſicut pulchre deduxit ph̓us ⁊ facile ē aduertere cōſiderāti diſtātias locoꝝ ⁊ varietatē.nūc abūdantie. nūc indigētie in rebꝰ cōmutādis. Nihilom nꝰ apparet veritas noſtrecōſideratōnis in practica vulgata ⁊ approbata ꝑ oēs fere natōes. dū vendunt̉ ⁊ emūtur redditus ꝑpetui vt decem denarij reddituales ꝑpetui / ꝓ centū vel ducētis in pecunia numerata. Cōſtat in hoc caſu quocidiano/ ꝙ infra. xx. annos emens poterit̉recipe totam pecuniā traditam: remanēteſibi ſua poſſeſſione ex integro. īmo facta fortaſſis melioratōe. ¶ Sūt alij caſus oſtendentes veritatē huiꝰ cōſideratōis. ſꝫ h̓ vnicus ad p̄ſens ſufficiat. Unde textus Leui.xxv. ſic habet. Qui vendiderit domū ſuaꝫintra muros vrbis/ habebit licētiā redimedi donec vnus annus impleat̉. ſi nō redemerit ⁊ anni circulus fuerit euolutus / emptor poſſidebit eam. ⁊ poſteri eius in ꝑpetuum ⁊ redemi nō poterit etiam in iubileoNotent̉ hec tria. Primo ꝙ venditio ꝑpetua licita ē. Secūdo ꝙ venditionē nō inficit ꝯditio redimēdi. Tertio ꝙ ſi emptorpoſt decem vel viginti annos velit vendere illud qd̓ emit ſuo venditori qualicūqꝫp̄cio. nō tenet̉ fructus medij tꝑis deducerein precij recōpenſatōeꝫ.Conſideratio ſexta.Enditōis ⁊ emptōis cōtractus nōideo p̄ciſe dicit̉ illegitimus/ ꝙ resvendita poteſt ad certū tempus redimi ſeu retrahi lege ſuper hoc conſtituta¶ Dicentes oppoſitū condēnarent ſupremum legiſlatorē deū in legibus ſuis iudi-
cialibus/ datis ꝑ moyſen̄ populo iudeorūſicut ē textus apertus Leui. xxv. mox allegatus. vbi patet ꝙ vendens hereditatempoterat redimere īmo ⁊ ſine redemptionereuertebat̉ hereditas in anno iubileo. Cūcta inquit regio poſſeſſionis veſtre ſub redemptionis conditione vendet̉. Hec autem lex inducit̉ hic non ꝙ obliget ꝓ nūcpopulū xp̄ianū niſi ꝓ quato nouiter inſtitueret̉ ꝑ legiſſatorē legitimū in iſta patriavel in illa. ſicut ⁊ factuꝫ ē de multis legibꝰiudicialibus legis antique. quēadmoduꝫp̄terea leges ciuiles nō artant in foro eccleſiaſtico. niſi ꝓ quanto ꝑ legiſlatoreꝫ eccleſiaſticum firmate ſunt. Sufficit aūt ad ꝓpoſitum mōſtraſſe ꝑ licitā legem veteremveritatē noſtre cōſideratōnis. ꝙ ſcꝫ de legepure diuina ⁊ naturali / contra quas agerenuſqͣ fas ē. non habet̉ ꝙ de ratōe venditōnis licite ſit ꝙ nō valeat redimi res vendita. ſic ꝙ nō interponat̉ cōditio redimendilege publica vel pͥuata volūtate.Cōſideratio ſeptimaEnditionis ⁊ emptionis cōtractꝰ/¶ Inō ideo p̄ciſe dicit̉ illegitimus/ qꝛpactum poteſtatis redimendi remvenditam ad tempus certum vel incertuꝫvendens ⁊ emens interpoſuerūt. ¶ Seqͥt̉ex precedenti. qꝛ ſi iuſta lege publica/ poteſthmōi cōtractus fieri non repugnat legi diuine vel naturali quin ita fieri poſſit legevel conuētione pͥuata quicqͥd ſit alicubi d̓ꝓhibitione poſitiua.Conſideratio octaua.Enditionis ⁊ emptionis contracivnon ideo preciſe dicitur illegitimiure diuino ac naturali/ dum propter libertatem redemptionis vendite reires ipſa minori precio venditur vel emitur. ¶ Deducitur primo per inſtitutionēlegiſlatoris publicam ſi fiat ex hoc menſuratio precij ẜm ampliationem dominij ſuper rem emptaꝫ. Conſtatem̄ ꝙ in caſu cōfiderationis cedit res empta ipſi emptoriin minus amplum dominiū/ ꝙͣ ſi non poſſet redimi. ⁊ econtra venditor non ita plene denudat ſe totaliter a dominio ſue reiquam vendit. Si igitur poteſtpreciū au-
R 3