Compendium theologie

Quando gula eſt peccatum mortale ⁊ quādo non.Ula ex ſuo genere ē pctm̄ veniale. qꝛ appetitus comedēdi vl̓bibendi/ ex ſua rōne nō ſubiacetdn̄io voluntatis. Circa tn̄ iſtudgule pctm̄ qd̓ iuxta in ſuꝑioribus dicta. eſtimmoderatus edendi appetitus ſeu īmoderata cibi auiditas. Eſt aduertendum ꝙquinqꝫ modis pōtiſte immoderatus appetitus cōtingere ſeu cōſiderari. ¶ Uno mōꝓut eſt ſolummō naturalis. ſicut naturaliter hō comedere et bibere appetit dū fameſcit ⁊ ſitit. Et hic eſt appetitus nō eſt pctm̄immo nec etiā delectatio naturalis que ipſum appetitū in ip̄a cibi ſumptione conſequitur ſe cōmittit eſt peccatū. ⁊ hoc inqͣtūordinat̉ ſupra defectu nature cōtrariuꝫ. qͥahec naturalia ſunt. nec in ptāte noſtra conſiſtunt. Et ideo nec in talibus eſt merituꝫvel demeritū. ¶ Uel illi appetitui ſeu deſiderio naturali qui quodāmodo neceſſitatis eſt. ſuꝑadiungit̉ quidā appetitus delectationis ⁊ voluptatis in cibo. ⁊ tunc eſt ſolum pctm̄ veniale. ¶ Et hoc veꝝ eſt niſi ille appetitus edendi vltra ꝓgrederet̉. ſic .ſ.ꝙ ꝓpter illā delectationem ſeu voluptateꝫque ſic ſibi ſuꝑadiungit̉/ fieret ſine quacunqꝫ neceſſitate tranſgreſſio p̄cepti eccleſie velſuꝑioris. vtputa ꝙ ſolueret̉ ieiuniū ꝑ eccleſiam indictū. Uel religioſus cōtra ꝓhibitionem in ſuo ordine ſub p̄cepto factaꝫ comederet carnes vel hmōi. nā tunc eſſet peccatum mortale. Et notanter d̓r ſine neceſſitate qꝛ ſi hmōi tranſgreſſiones ex neceſſitate fierent. Utputa nimīe ſenectutis vel nimie iuuentutis. vel infirmitatis. vel laboris neceſſarij ⁊ hmōi. tūc non eſſet peccatūimmo poſſet illa neceſſitas talis eē ꝙ quishmōi p̄cepta obſeruando peccaret. In talibus tn̄ obſeruantijs ad quas homo ex eccleſie p̄cepto vel voto vel iniunctiōe penitentie tenet̉. ⁊ ꝓpter neceſſitatem aliquameas adimplere nō pōt. bonū eſt petere licentiam a ſuo p̄lato. vel a ſuo curato. vl̓ a ſuoꝯfeſſore. ¶ Uel niſi ille appetitus edēdi eſſet cum tanta libidine ⁊ ardore ꝙ homo nimio⁊ finali affectu illi delectationi cibi inhereret. ita vt p̄poneret amori ⁊ timori dei

⁊ tūc eſt pctm̄ mortale. ¶ Ul̓ niſi quādo ille appetitus vel illa delectatio in talē ꝯſuetudinem ducit̉/ ꝙ facit totā vitā homīs talibus delectationibus occupari ⁊ deputariEt hic poſſet eē pctm̄ mortale. Immo ſūttalia ita pctō mortali vicina ꝙ ebrietas aba pl̓o inter mortalia pctā cōputat̉. ¶ Ebrietas tn̄ quādoqꝫ eſt pctm̄ veīale. vt quādovltra neceſſitateꝫ quis accipit ſed hoc ē ẜmmēſurā imꝑceptibilē. Qn̄ v̓o egredit̉ qͥs amenſura ꝑceptibili. q̄ .ſ. ẜm rōnem bn̄ ordinata diſcerni pōt. Et hoc ī tali menſura exqͣ euertit̉ ſtatus mētꝭ. hocqꝫ effrenata quadā libidine fit. vt .ſ. qn̄ hoc dei amori ettimori p̄ponit̉. tūc ebrietas eſt pctm̄ mortale. Siqͥs aūt aliū inebriat ita .ſ. eū ad potūinuitans/ vt intēdat ſtatū mentis eiꝰ euertē⁊ hoc facit in eius nocumentū/ peccat mortaliter. qꝛ tunc magis ſibi aufert ꝙͣ ſi auferet aliqd̓ tꝑale. qꝛ vſum rōnis ei tollit.Quando luxuria ſitpeccatum mortale. ⁊ quādo nō.Uxuria ex ſuo genere eſt peccatū mortale. qꝛ eſt ꝯͣ illud preceptū decalogi. Nō mechabens.Circa tn̄ iſtd̓ pctm̄ luxurie/ q̄ iuxta in ſuꝑioribus tacta/ eſt libidinoſa q̄daꝫcirca actus venereoſos voluptatis concupiſcentia/ eſt aduertendū ꝙ ꝯcupīa ip̄a luxurie duplicit̓ cōtingere ſeu conſiderari p̄tUno mō ꝓut eſt ſoluꝫ in corde. Alio mōꝓut etiā ab extra cōſiſtit in oꝑe. Quātū adpͥmum modū p̄t hoc iteꝝ cōtingere tripliciter. Primo mō ꝓut ip̄a cōcupiſcentia inſolo primo motu cōſiſtit. ⁊ tūc non eſt niſiveniale pctm̄. Pro quo iteꝝ ſciendū eſt. ꝙdifferentia eſt inter primos motus virtutꝭgeneratiue. ⁊ primos motus v̓tutis nutritiue. Nā primus motus in virtute generatiua eſt ſemꝑ pctm̄. nō aūt ſic eſt in virtutenutritiua. qm̄ potentia cōcupiſcibilis nontm̄ corrupta eſt in virtute nutritiua ſicut invirtute generatiua. Scd̓o mō p̄t ip̄a cōcupiſcentia ꝯſiderari ꝓut ip̄m motū naturalem ſequit̉ ſenſus in delectationē licet nonin opus. et ſic eſt pctm̄ mortale. ⁊ intelligitur hoc/ ſiue ille conſenſus in delectationeſit reſpectū ſuijp̄iꝰ met fiue ſit r̄ſpectu alioꝝvtputa qn̄ hō cogitando (vt interdū cōtin