in materia morali mōdicū ꝓficiunt ad eigēdum vt dicit ph̓s .i. ethicorum¶ Ad .iij. eſt dicendū ꝙ ius naturale qn̄qꝫ accipitur ſine cognicione ſineelectione et ſiue ꝑticulari actiōe vel exp̄ſſione Quādoqꝫ v̓o cum cognicōe ⁊ſine electiōe Qn̄qꝫ cū electiōe ſine tn̄ ꝑticulari exp̄ſſione Primo modo ꝯuenit omnibꝰ rebꝰ Scd̓o oībꝰ animalibꝰ Aercio omnibꝰ hominibꝰ Quartohominibꝰ ſic viuentibus et ſic cigentibus ẜm talia vel talici p̄cepto et iſtomodo ſic ppe ꝯuenit ſupͣ ius naturale auctoritutem int̓p̄tundi hrē qd̓ nonꝯuenit alijs.O v. ſic ꝓcedit̉. Videt̉ em̄ ꝙ p̄p nō tenecit̉ dubici ſemꝑ in meliorē ꝑtēinterpretari qꝛ inuigis eſt ſequendū iudiciū interioris conſciencie qͣexterioris iudicij. cū illd̓ liget ex lege nature. iſtud āt ex lege poſitiuci Siergo cōſciencio dictat alicui dubia int̓p̄tādo eſſe in malā partem eſt taleiudiciū cōſequendū ¶ Pretereci ſuꝑ illo v̓bo cipl̓i. i. ad. Thor̄. xTēpteiciovos nō app̄hendat niſi hūcno dic̄. augꝰ ꝙ tēptationē accipit apl̓s ꝓ dubitacione vt ſit ſenſꝰ ꝙ dubitacō de homine debet vos app̄hēdere ſꝫ nō de deoqꝛ ſicut dubiture de deo ꝑnicioſū eſt ſic dubitare de homine ſalub̓rimum ē¶ ͣdubitare de fide pei̓culoſū eſt. ſi quis ergo eſt ſuſpectus aliquem eſſedubiū in fide. tucius eſt tale dubiū in peiorē ꝑtem interpretori ¶ Aꝯtrorium eſt quod dicit gloſci ad roma. xiiij. ſuꝑ illo v̓bo Qui nō māducat mōducōtem nō iudicet. cimbiguci inquit ſemꝑ demus in meliorem portē v̓tere ¶ V. Dicendū ꝙ interpretatione dubioꝝ fertur iudiciuꝫ. Eſt ergo ineigis tutū iudicium dubioꝝ vertere in meliorem portē ſemper ꝓpter quatu-or. Primo ꝓpter ipſū iudicatum qꝛ ſine ſufficienti cauſa nulli eſt faciendoiniuria. vbi ergo nō apperēt moinifeſta iudicio de malicia alicuius inturia fit ſibi ſi malus eſſe iudicetur exquo ſuie legittima cauſa illud quoddubiū eſt in malum interpretatur Secūdo ꝓpter ipſum iudicantem quidhabens bonā opinionē de aliquo malo hoīe licet fallcitur nō tamen vincit̉quia ꝯtīgentia porticularici ſcire nō tenētur nec inficitur in affectū qꝛ de qͣlibet preſumendū eſt bonū niſi euidēter apporect cōtrarium. Tercio ꝓpteripſū iudicium. Nā aliud eſt iudiccire de re et aliud eſt iudiceire de hominequic male iudicare de re eſt malum iudicantis Sed malum iudiccire dehomine eſt malum ipſius iudicati. cum ex hoc condempncitur ſine cauſa-Quarto ꝓpter vemediū vt a iudicio diſtinguitur. Siffert em̄ remedium qiudicio. quid in remediū apponēdo in dubijs ſemper ē ſupponēdum et in-terpretādum quod ē deterius Sed in uudicando dubic ē ſemper interpretadum et ſupponēdum quod ē meliꝰ ¶ Ad primū ergo eſt dicendū ꝙ ī forō interioris ꝯſcīe aigit̉ cauſa inter deū et hominē. ideo ſemper tale iudiciūē ſeq̄ndum ſiue ſit rectū ſiue nō rectum dūmodo r̄ctum eſſe credaitur. quiddeus inaigis reſpicit illud qd̓ interius in homine geritur ꝙͣ quod exterius