Sꝫ ad fidē ſufficiendā nemo vtilit̓ cōgit̉ cū deus aſpernet̉ coacta ſeruitiovt ggͦ. dicit ad fidē gͦ ſuſcipiēdam iudei cogēdi nō ſūt ¶ Sͣ ẜm aug. ceterspoteſt homo nolēs credere autē nō niſi volēs ſꝫ volūtas cogi nō poteſt n̄ qiidei ſūt ad credēdum cogēdi ¶ Pretereci ſcribit̉. xlv. d. c. de iudeis. Precipit ſancta ſinodus nemini deinceps vim ad credēdum inferre. nō qͦ vi.olentia ſꝫ liberi arbitrij volūtate vt cōuertant̉ iudei fuodēdi fūt. ¶ In cō-trariū eſt qd̓ ſcribit̉ Luce. xiiij. Exi cito in vicis et ſepes et compelle intrarevt implecit̉ domꝰ meci. ad implēdam gͦ ecc̄iam q̄ eſt domus dei ad quō ꝑfidem intrat̉ cōpellendi ſūt homines et cōgēdi. ¶ Pdd̓. ꝙ aliqui rn̄dēt adiſtū articulū tali diſtinctiōe p̄miſſa. infideliū quidā ſūt qͥ nūꝙͣ ſuſceper̄t fidē ſicut gētiles et iudei. et tales vt dicūt nullo modo ſūt ad fidem cōpellēdivt credāt qꝛ credere voluntatis eſt Alij vero ſūt infideles qͥ qn̄qꝫ fidem fuſceꝑāt ⁊ eā ꝓfitent̉ et tales ſūt corporaliter cōpellēdi vt impleāt quod ꝓ-miſerūt et teueāt quod ſenel ſuſceperūt ne nom̄ dn̄i blaſphemet̉ et criſtifides vilis cc ꝯtēptibilis habet̉. Iſta autē reſpōſio ſatis poteſt colligi exdecreto ſupͣ allegato xlv. d. c. de iudeis. Verū qꝛ paulꝰ qui omībꝰ plus loborauit pena corporis ad credendū euāgeliū coactus intrauit qd̓ nūqͣ crediderat. ſꝫ fortiter impugnauerat ſicut exp̄ſſe dicit augͥ ad bonifaciū comitē et ponit̉ xxiij. q. vi. vbi dit. Sciſmotici. qui dicūt cui xp̄us vnꝙͣ intulitquē coegit. Ecce hūc cpl̓m paulū in quo cignoſcāt xp̄m prius cogētem po-ſtec docētem prius ferientem poſtea cōſolātem. Ideo puto obſqꝫ p̄iudicioeſſe dicēdum ꝙ vel queritur de facto vel de modo fiēdi. Si vero queritur defacto ita ꝙ aliqui ad fidem ſuſcipiēdam violētia compulſi ſūt ſi talis vio-lentia fuit obſoluta nō ſūt cogēdi ip̄am teuere. Si vero fuit mixtu et cōdicionalis fidem ſuſceptā tenere compelleudi ſūt. qꝛ ſcd̓m aug̓. volūtas coacta volūtus eſt. et ph̓s hoc ꝓbat iij. Ethy. ¶ Sꝫ ſi querit̉ de modo fiendiputo ꝙ ſi ſperet̉ aliquoꝝ infideliū cōuerſio ꝑ terrores et flagella compellendi ſūt non quidem ad fidem ſuſcipiendam cū fidem infundere ſit ſoluisdei ſed ad cōſentiēdum et obicē non p̄bēdum ꝑ obſtincitum volūtatē naꝫin conuerſione infideliū ecc̄io dꝫ dei iudicium imituri. ſed deus paulū eccīeſue cinte fidem vaſtatorē poſtea vero inognū edificatorē. non ſolum vocecompeſcuit verumētium veritate proſtauit atqꝫ infidelitatis tenebris ſeuientem ad deſiderandum lumē cordis vt ſurgeret prius cecitrite corporis ꝑcuſſit ſicut dicit auguſtinus ad bonifaciū. ¶ Ad pͥmū ergo eſt dicendumꝙ non cogit̉ inutiliter imo voldevtiliter. Coccta enim ſeruitia non ex cōactione ꝓcedrutio ſed per coactionem volātarie ſubſequentis deꝰ nō ſpētnit ſed diligit. Vnde dicit grego. Si bonū ad qd̓ mali cogunt̉ ſemꝑ inuititollerarēt et nūꝙͣ volunturie ſeruirēt inutiliter cōgerētur ad illd̓ Sꝫ cflagellis tribulationum mali cogunt̉ a malo diſcede̓ et ad bonū ꝓuocat