Druckschrift 
Scriptum super secundo libro sententiarum : Mit Textanfängen
Seite
109v
Einzelbild herunterladen
 

Diſtin. XXX.Qō II.

Diſtin. XXX.hoīes fuiſſent gigātes: ſequeret̉ ēt ꝙ filij ſemꝑ debilioresparētibꝰ eſſent: qꝛ qͣꝫto aliꝗs minus hꝫ de eo qd̓ ad veritatem nature ſue ꝑtinet debilius eſt. Sil̓r ēt nō eſt poſſibileꝙ per mixtionē talē: talis augmētatio fiat humane nature: qꝛ qn̄ aliꝗd ꝑuū alicui maximo admiſcet̉ nō facit mixtioneꝫ: vt in pͥmo de gn̄atione dr̄. ſed ſoluit̉ ſpēs parui qd̓magno addit̉: ſic̄ ſi gutta vini mille milijs amphoris aqueaddat̉. vn̄ iā in nobis nihil de v̓itate humane nature māſiſſet: ſed totū euanuiſſꝫ: qd̓ de v̓itate humane nature eraper maximā exͣnei admixtionē. Alia opīo eſt que ſemēnō tm̄ ex humido radicali eſſe aſſerit qd̓ ex parentibꝰ deciſum eſt. ſed ex hoc ſil̓ cuꝫ humido nutrimētali qd̓ fuit ſuꝑfluuꝫ alimēti in patre: ⁊ hoc totū erit humidū radicale infilio ⁊ ad v̓itatē nature humane in ipſo ꝑtinēs pͥmo modo.⁊ ſic aliꝗd de eo qd̓ in nobis eſt de veritate humane nature: fuit etiā de v̓itate naͣe ī pr̄e ⁊ ī pr̄e pr̄is: ⁊ ſic vſqꝫ ad adā:per quē modū oēs nos in adā ẜm corpulētā materiā fuiſſenos aſſerūt. Sed qͣꝫuis hec opīo euadat: q̄dā incōueniētiūque ad pͥmā ꝯſequunt̉: nō tn̄ oīa euadere pōt. Primo: quiarōnes ⁊ ſigna ph̓i inducta euidēter oſtēdūt: ꝙ ſemē nullomodo eſt aliꝗd ex mēbris reſolutū. vnde eiuſdē rōnibꝰ improbat̉ opinio ponēs totū ſemē eſſe ꝗd reſolutū vel parteꝫeius. Secūdo: quia per modū iſtū: vt ipſi ponūt eſſet augmētatio v̓itatis humane nature ꝑ admixtionē: ⁊ ſic ſequerent̉ īcōueniētia que ad duos modos ſupra poſitos ſequūtur: eſſet .n. tūc minus de v̓itate humane nature in filio qͣꝫin pr̄e: qd̓ pꝫ ſi alicui vino admiſceat̉ aqua ⁊ admiſceat̉: itoruꝫ parti diuiſe ab illo vino cōmixto iterum aqua vt perueniat ad eādē qͣꝫtitatē: ⁊ ſic deīceps: ꝯſtat enī ꝙ ſemꝑ mnus de vino remanebit in 2º qͣꝫ in pͥmo: ⁊ fic tādē vinū ānularet̉. vn̄ pꝫ. ꝙ ēt ſequeret̉ ad hāc poſitionē ꝙ gn̄atio naͣl̓rdeficeret: ⁊ ꝙ in nobis iam quaſi v̓itas nature hūane ⁊ īfectio peccati euanuiſſet. Tertia opīo eſt ph̓i ꝙ ſemen ſittātū de ſuꝑfluo alimēti. vult enī ꝙ ſemē nō eſt aliꝗd reſolutū a toto. ſed illud qd̓ eſt habēs naturā vt ſit ꝯueniēs toti: qd̓ ſic pōt ꝯtīgere. Cuꝫ .n. oē agens aſſimilet ſibi patiensqͣꝫtū pōt: oꝑꝫ ꝙ cibus per v̓tutē aīe agētē in ipſuꝫ aſſimilet̉in naturā corporis: qd̓ ab aīa eſt ꝑfectū: ⁊ qͣꝫto amplius digerit̉: tāto magis erit v̓tutē aīe participās: qn̄ igit̉ venit advltimā digōne anteqͣꝫ ſit in mēbra ꝯuerſuꝫ: quaſi ꝑfectamſil̓itudinē totius ꝯſecutū eſt v̓tute: ⁊ ſi nō actu: ⁊ ideo in eoē v̓tus: per quā pōt formari totū corpꝰ. Qn̄ ergo nutritiuapars ex alimēto hoc mō aſſil̓ato aſſumpſerit ī nutrimētuꝫmēbroꝝ illud qͦ ad nutrimētū īdiget̉ vel ad augmētū reſiduuꝫ: qd̓ dr̄ vltime digōnis ſuꝑfluum admīſtrat nutritiuav̓tuti gn̄atiue: ⁊ h̓ eſt ſub̓a ſemīs: vt ſit ſemē: ⁊ ſit ſuꝑfluuminqͣꝫtū reſiduuꝫ eſt ab oꝑe nutritiue: ⁊ ſit tn̄ neceſſariū inquātū īdiget eo v̓tꝰ generatiua. vn̄ dicit ph̓s ī. ij. de aīalibꝰꝙ ſemē eſt ſuꝑfluū quo īdiget̉: ita h̓ ſemē per v̓tutē gn̄atiuam miniſtratū ⁊ p̄paratū hꝫ naͣm: vt ex eo generet̉ totuꝫcū admixtione eius qd̓ ex matre mīſtrat̉: ꝗcꝗd ſit illud. Ethuic opīoni ꝯſentio que rōnabilior ceteris videt̉.ergo dd̓ꝫ: ꝙ hūc eſſe in adaꝫ ẜm corAd primum ꝑulentā ſubſtātiā pōt ītelligi dupl̓r.aut ita ꝙ corpꝰ iſtius fuerit in adā: ſicut quedā corpulentaſub̓a: ⁊ hoc modo eſt īpoſſibile: nec ſic Aug. ītelligit: aut itaꝙ corpulēta ſub̓a hꝰ fuerit in adam aliquo modo: ⁊ hoc veruꝫ eſt: qꝛ materia ꝓpria ex qua corpus humanū formatuꝫeſt: fuit in adā v̓tute: ſicut ī pͥncipio effectiuo original̓r. vn̄ẜm hoc pꝫ qual̓r differt eſſe in adā ẜm corpulētā ſub̓aꝫ tm̄⁊ ẜꝫ rōnē ſeminalē. Ad hoc enī ꝙ corpꝰ humanū ꝯſtituat̉:opꝫ duo aduenire .ſ. materiā ex qua formaret̉ corpus quedr̄ corpulēta ſub̓a: ⁊ v̓tꝰ formās que dr̄ rō ſeminalis: ⁊ vtraqꝫ originata eſt ab adā: ⁊ ideo illi qui ex coitu viri ⁊ mulieris gn̄ant̉: dicūtur fuiſſe in adā original̓r ẜm ſemīalē rōnē

⁊ ẜm corpulētā ſub̓aꝫ: Chriſtus aūt cuius corpꝰ v̓tꝰ .ſ.ſ. formauit de materia v̓ginis: admīſtrata dr̄ in Adaꝫ fuiſſe ẜmcorpulētā ſub̓aꝫ tm̄. Ad 2ᵐ dd̓ꝫ. ꝙ ſi dcm̄ Damaſ. ītelligat vniuerſal̓r de omni gn̄atione: nō opꝫ ꝙ gn̄atum ſit deſub̓a generātis material̓r: ſed formal̓r tm̄: nō ꝗdē ẜm vnāformā in numero: ſed ẜm vnā formā in ſpecie. Si aūt ītelligat̉ ſpecial̓r de gn̄ationē viuētiū: ſic gn̄atū eſt ex ſub̓a generātis: qꝛ ex alicuius deciſione qd̓ fuit ꝯueniēs in ſub̓amgenerātis trāſire. fanguis enī aliquo modo dr̄ eſſe de ſub̓agenerātis ⁊ multo amplius ſemē qd̓ eſt ad vlteriorē digeſtionē ꝑductū. Ad 3ᵐ dd̓m. ꝙ ſi per coitū emitteret̉ ſolūillud ſemīs: qd̓ reſiduū eſt ab oꝑe nutritiue ⁊ augmētatiuenunqͣꝫ ſequeret̉ debilitatio: ſed ex īmoderato coitu aliqn̄emittit̉ etiā id qd̓ neceſſariū erat ad mēbroꝝ nutrimētuꝫadeo ꝙ ꝓpter īmoderātiā coitꝰ. vt in. ij. de aīalibꝰ dr̄. locoſemīs aliꝗs ſanguinē emittit: ideo oꝫ ꝙ debilitatē natureſequat̉: nec mirū: cū etiā ex ſuꝑflua egeſtione vel vrina debilitet̉ corpus: ſicut ex moderata alleuiat̉. Ad 4ᵐ dd̓ꝫ.ꝙ aſſimilatio nō eſt ꝓpter ꝯueniētiā in maͣ: ſed ꝓpter motum v̓tutis actiue quo mouet in ſuā ſil̓itudineꝫ. ⁊ qꝛ aliqn̄corrūpit̉ motꝰ pr̄is in ſemine naſcit̉ filius ſil̓is auo ⁊ ꝓauo:cuius motꝰ manet. vt. 18. de aīalibꝰ. ph̓s oſtēdit: ⁊ nō ꝓpterhoc ꝙ maͣ corꝑis nati ex auo ⁊ ꝓauo traducat̉. Et ꝑ hͦpꝫ rn̄ſio ad ꝗntū: qd̓ ſil̓r ꝓcedebat ex hoc ꝙ cognatiōis cāeſſet magis ex ꝑte materie qͣꝫ ex v̓tute actiua: cuius ꝯͣriumph̓s oſtēdit in 5º mēta. dicēs magis hō eſt de genere patrisſui qͣꝫ matris: cum a patre formam recipiat ⁊ a matre materiā. Ad 6ᵐ dd̓m. ꝙ in corꝑe hoīs ⁊ in corpore embrionis ſunt diuerſe humiditates magis ⁊ minus ad ꝑfectamparticipationē ſpeciei accedentes: ſicut ſanguis ⁊ humiditas: in quā vlterius ſanguis digeſtus conuertit̉. ⁊ vlteriuscaro ⁊ os. Sciēduꝫ eſt ergo ꝙ vnūquodqꝫ reſurget ī eoin quo magis fuit perfecte participans naturā ſpeciei: ⁊ ſiin vtroqꝫ fuit perfecte naturaꝫ ſpeciei participans: reſurget in eo in quo pͥmo fuit. ẜm hoc ergo dicēduꝫ eſt: ꝙ quicquid fuit ī illis carnibus quas pater pueri comedit: quodiam vltima cōuerſione aſſimilatū erat mēbris reſurget ineo cuius carnes comeſte ſunt. Sed qd̓ fuit in illis carnibꝰde humiditatibus ⁊ humoribus a perfecta aſſimilationediſtantibus: reſurget in puero qui ex illo ſemine generat̉:⁊ in vtroqꝫ illud ſupplebit̉: qd̓ deeſt ex virtute diuina: hoctn̄ ad tractatuꝫ de reſurrectione magis ꝑtinet. Expoſitio textus.ſenſerūt quidaꝫ heretici ⁊c̄.)Mn Oc male. pelagius ad hͦ inducebatur.Aꝓpter hoc ꝙ poteſtatē li. ar. ampliabat nimis:phevt nulluꝫ peccatū eſſe in hoīe poſſꝫ: niſi ex eiusli. arb. ꝓueniret: ⁊ ꝙ nulla gratia indigebat homo ad hoc: vt a peccato īmunis exiſteret. (Originale peccatum dicit̉ fomes peccati ⁊c̄.) Hic ponunt̉ octo nomīaoriginalis peccati: quoꝝ differētia ſic accipi pōt: pōt enimhoc peccatū noīari: vel per cōparationē ad modū quo cauſatur in nobis: vel per cōparationē ad ſubiectū in quo eſt:vel per cōparationē ad peccatū actuale: in quod inclinat:⁊ quia per originē viciatā ī nos ꝑuenit. ideo ex modo quocreat̉ in nobis noīatuꝫ dicit̉ originale peccatū. In peccato autem actuali duo cōſiderātur .ſ. defectus ſeu deformitas peccati: ⁊ ẜm hoc noīat̉ fomes peccati quaſi fomētump̄bens ad peccanduꝫ: ſicut ſiccitate lignoꝝ fouet̉ ignis: etiteruꝫ delectatio que cōſiſtit in cōuerſione ad bonum cōmutabile: ⁊ ſic dicit̉ cōcupiſcētia qͣꝫtū ad deordinationemactu exiſtētē in partibus aīe ſubtracto retinaculo iuſticieoriginalis. vel in ordine ad actū cōcupiſcētie ad quē peccatum originale inclinat: ⁊ ſic dicit̉ cōcupiſcibilitas. Subiectum aūt in quo originale peccatū ꝯſiſtit: eſt homo qui ex