ſui rationem in ipſa latebra Sibullinæ diuinationis: tāꝗͣ ī equo troiano deliteſcētē: Ego uero Sibullā ſine dubio ſapiētiſſimā mulierē fuiſſe iudicio uiſamqꝫ idoneam diis īmortalibus: cui ſingularē quādā uim diuinandi concederent: uerū illam delirā penitus ac prorſus cæcā fuiſſe affirmarem: ſi quā ſpem dignitatis in ac crudeliſſima peſte re poſuiſſet: Si quid tamen ceciniſſe niſa ē: quod ad Corneliam gente pertinere uideret̉: uimomnem illius diuinationis in uno. L. Sulla conſumptam fuiſſe iudicemus: cuius pauloante reſpū. ſenſit &crudeliſſimam ſimul & ampliſſimam poteſtatem. Nec ego deos immortales huic imperio tam infeſtos eſſereor: neqꝫ a ſalute populi romani tam abhorrentes: ut homini dementiſſimo regnum concederent huiusſanctiſſimæ atque optime ciuitatis. Sullam profecto crudelitas uicit. At ipſe maximarum laudem uirtutum& rei militaris ſummam ac ſingularem gloriam conſecutus. Lentulum uero nullæ uictoriæ noſtræ ciuitati:nullum ſtudium armorum nulla præſtantia uirtutis aut ingenii commendauit. Quæ uero, non tabernæpotius: aut qui non greges infamium hominuni. Sibullinum iſtum principem concelebrarunt: nam uitameius commemorure non eſt neceſſe uerſatam ſuper in obeundis libidinibus: ac ſocietate turpiſſimorum hominum nobilitatam: nihil in eo ſanguinis auiti: nihil induſtriæ romanæ: nihil ſplendoris domeſtici: nihilauitæ frugalitatis. Fingitæ uobis iudices: fingite dignitatem huius hominis tum florētem ampliſſimo magiſtratu: tum omnibus po. ro. muneribus exornatam: Quantum queſo ſanguinis ciuilis in foro: in curia redundaturum eē creditis aut quātam uim libidinis atqꝫ impudicitie per omnium ciuium cubicula demanaturam: profecto dignitate fretus ea quæ priuatus concupiuiſſet nonne dubio conſequeret̉ Ferreretur a mēsin omnia: nec ullæ rationis conſiliorū aut pudoris: nec ulla ſtudia humanitas refrenarēt p̄cipitē atqꝫ incitatū curſum uetuſtæ crudelitatis Cethegus inferior nobilitate atqꝫ ingēio uehementia furoris longe īmaniorparū ē lentuli ſomnio diſcedere uiſus ē. Verū inſaniā leuiſſimæ opinionis modeſtiore loquēdi rōne cōtegere uelle uideretur. Genus eſt idē tamen furoris eadēqꝫ ratio concelebratæ diuinationis; Tales hi ſcelerū artifices āboqꝫ concitati ad euertendā rēpu. partī a ueſana ſpe uaticini cōmemorati: partī a nepharia ſcelerū aſſiduitate Catilinā offend runt nouis rebus ſtudentē cuius preſidi o conſilioqꝫ cupiditates ſuas iuuari poſſefacillimæ crediderunt: ſi uero ſociorum copioſiſſimo ſeſe conuinxiſſent. Eſt .n. in illo monſtro. ſicuti pauloante retigimus uis eximia facetiarū: & ratio quædā ad umbrata uirtutē: facilis ad cōprehendendū omniumhominum familiaritates. Hunc igitur catinam adepti cethegus & lentulus & ipſi lenociniis ſuis inſignes adomne genus beniuolentiæ ſubeundum deflagrare cœperunt admirabili quadam cupiditate ſeu diripiendæurbis ſeu potiendæ dominationis. He ſunt iudices: huius nepharii facinoris abhominandæ faces: hi ſuntcrudeles igniculi quibus exarſiſſe Catilinæ ferocem animum facillimæ credendum eſt. Talibus initiis conſociati princeps nephandæ coniurationis: manum exiguam deſperatorum hominum atqꝫ obſcœne iuuentitis: pedetentim coegerunt coactam quid uellent edocuerunt: edoctam: pari cupiditate ſceleris inflāmauerunt: inflāmatam deniqꝫ pepulerunt ut in omnium noſtrum facultates ac uitam facillime conſpirarent̉. Furias iſtas audiſtis iudices cōmodiſſimas ac paratas non modo ad uiuos cōmouendos in omne facinꝰ: uerūetiam ad mortuos ex ipſo herebo mediiſqꝫ buſtis excitandos Reperti ſunt tum atrociſſimi ſceleris patroniquiqꝫ imanitatem deteſtandæ rei tum contegere uerbis: tum excuſare comati ſunt. l. Iortenſius uir eximiacaritate reſ pu. ſummiſqꝫ ornamentis preditus & ſcientiæ & moderationis nequaquam omnia credenda eēdicit: iubetqꝫ grauiſſimis hominibus facilitate iudiciorum diligenter eſſe continendam. Primum affirmatcatilinam ī perpetua cuſtodia ſenatus extitiſſe: deniqꝫ nunꝗͣ ferme diſceſſiſſe a latere. Publiſ Ceponiis nobiliſſimi ciuis: atqꝫ integerrimi uiri: ita ut lepide dicat diſeparationi eorum neqꝫ ſolē orientem unꝗͣ neqꝫ occidentē interuēiſſe: credo eꝗdē ſapiētiſſimū hoīem horteſiū: ut ē inotientia ſingulari ſummaqꝫ uirtute cunctaipſa grauiſſime ſimul atqꝫ ornatiſſime cōplexus eſt ita uera eē ſicuti dixerit extimare: ſed lōge graditur a ſententia mea. Quæro igitur. de te. L. Horteſi: teqꝫ obteſtor atqꝫ obſecro per ipſum ius uetuſtiſſime noſtræ familiaritatis: ſi. L. Catilinam conſtat dies omnſum ciuium conſcientia ſiue in foro ſiue in turmis agere nuncſtipatum cateruis exoletorum ſuorum. gladitoriis agminibus per ora uulgi palam obluitare. ſi manifeſtumeſt noctes omnes aut in luſtris ſcortorum aut in antris. M. Læcæ inducere uiri tuo iudicio non abhorrētisa rei pu: caritate: quid eſt ꝙ illum obuerſa: um dicas in perpetua cuſtodia atqꝫ oculis ſenatorum: niſi forte cuſtodiam ſenatoriam uocas uel exiguam moram in ipſius curiæ conciliis obeundis. Quid uero pertinet adipſius cepionis familiaritatem aſſiduam beniuolentiamqꝫ ſingularem: nihil eſt quod inſimulationi noſtræderogādū eē iudicetis. Diximꝰ .n. ſuperiꝰ ingēii catilinæ miros atqꝫ ocultiſſimos eē receſſus nec qui cognoſci ſeu per luſtrari facillime poſſent. Vigent .n. in illa clade res diuerſiſſimæ pariter continentia & libido. Nihil illo perſæpe affixius ad tollenda bonorum conſortia: nihil ſollertius ad illis inſidiandū: nihil illius mūificentia inſignius: nihil auidius rapacitate: nihil acutius conſilio: nihil temeritate contemptibilius: quæ cūita ſint cepionem ad mirabimur in tantis uiriarum ambagibus errauiſſe. Me me: qͣ fateor iudices uetuſtiſſima quadam familiaritate catilinæ coniunctum: perſæpe delirauiſſe miris per plexionibus illius: nęqꝫ unquam certi quicquam in illo ingenio comprehendere potuiſſe nihil igitur erit miri ſi ulrum integerrimumcepionem: uerſutiſſimi hominis doli atqꝫ inconſtantiſſimi mores ſefellerunt. Non erit itaqꝫ neqꝫ grauitatisHorteſi candidiſſimā opem humanitatis tuæ ſummaqꝫ dicendi copiam fontibus ipſis polliceri: aut quambeſtiam irretitam iudicio tenemus diſſolutam atqꝫ exultantem rei pu. immittere Quod te nunꝗͣ cōmiſſurūfuiſſe arbitrarer: niſi qui me moras iſdem te Catilinæ ſine dubio fefellerunt Satis oſtentatam uobis putamꝰiudices tum rationes periculi noſtri: tum huius īmaniſſimi ſcelerit atrocitatem. Nam odio ſenatꝰ ꝓ maxīocatilinam arſiſſe demūſtrauimus: ſi rarōes uitæ ſuæ ueteres ac nouas in excitatōe teterrimaꝝ libidinū collo