Capitulū VIIFo. CXXXIX.
intra vrbem degentia nonaginta milia.Sequitur annꝰ. §. VI.trecenteſimꝰ quadrageſimus ſupra mille. Hic annus inſignis fuit multarum frerum nouitatibus.Principio cometes in celo viſa: hominum mentes ſuperioris anni augurijs pauidas magis conterruit. Nec vanum id preſagiuꝫ fuit. Secuta eſtenim mox peſtis nō per vrbem modo. verumētiam per agrū feda ſtrage magnam vim hominuꝫaſſumpſit. Nec adoleſcentes tātuꝫ ſed prouectosetiam etate: ⁊ aliquot in republica inſignes. Sedecim milia vrbane multitudinis extincta per eāpeſtem traduntur. Uergente iam in hyeme annocū ea peſtis deſeuiſſet: noue res inter ciues coortemaiorum īmodum quaſſarunt ciuitatem. Caputvero ſeditionum hinc fluxit. Magni quidā e plebe homines: nec hi quidem multi admodum numero: ceterum eque ſibi arrogātes rempu. pro arbitrio gubernabant. Impoſitoqꝫ ad bienniū pegrino magiſtratu homine crudeli: ⁊ cuncta pro libidine illorum miniſtrante: erat omnibus nimirūterrori. Affecti ab hoc iniurijs multi: ſed inſignesea tēpeſtate familie due. Bardi freſcobaldi. quaindignatione cōciti principes earum familiarumconiurarunt: vt raptis ſubito armis: magiſtratuꝫeiuſqꝫ fautores adorirentur. Cum patrandi diesadeſſet res ad priores delata eſt. Itaqꝫ populuscōfeſtim quaſi nobilitas aduerſus eum inſurgeret ad arma vocatur. Contra vero ea pars nobilitatis cui periculum ꝑabatur raptis ⁊ ſperās ſiauxilia ſuperuenirēt externa: facile inde ī reliquāvrbem euadere poſſe. Ea formido mouit populum vt eoruꝫ ſpem cogitataqꝫ peruerteret. Itaqꝫinſurgente tranſarnum plebe: cis arnum quoqꝫmagna manu per infimum pontem irrumpente:impetus fit in coniuratos. Ex hoc illi paulatimcedere ac pedem referre ceperunt. circaqꝫ edes ꝓprias magis conglobari: quo amiſſa taudem ſpe:nocte proxima vrbe exceſſerunt. Poſt hec populus arma depoſuit ac iudicio acta res. Poſtulati enim de vi publica cum nemo cōpareret: abſentes damnati ſunt: edeſqꝫ illoruꝫ magna vrbis deformitate ſubuerſe. Deniqꝫ eouſqꝫ proceſſum eſt:ſeueritatis: vt vel diligēs opera dedita ſit: nequaſociorum amicorumue ciuitaſ profugos reciperetQuod malo conſilio factuꝫ haud multo poſt nōcōtemnendum reipub. attulit detrimentum. Excluſi ſiquidem ac repulſi a ciuitatibus amicorumcontra voluntatē propoſitumqꝫ animi: multa deum homineſqꝫ teſtati: tandem coacti ſunt ad piſanos ſeſe conferre: que res ſecutis mox certaminibus multum obfuit ciuitati. Ciues enim ſic edendi ſunt: vt tamen ciues illos eſſe meminerimus.Turbatam domi rempub. externum mox excepitbellum.Parmam enim. §. VII.ꝑ h̓ tēpus Accius quidam parmenſis e ſupprema ip̄e nobilitate a maſtini dominatū auertit: auxilio fretus maxime principum Mantuanorum.
Itaqꝫ bellum confeſtim agrum parmenſem mantuanumqꝫ renouatum eſt. Et quia acceſſus ad vrbem lucam per agrum parmenſem maſtino fuerat preciſa: iam ea facultate apparebat iam lucaꝫab eo teneri non poſſe. Ea res florētinos piſanoſqꝫ erexit ſtudio Lucam potiundi. Due erāt conficiende vie: vna belli: altera pactionis. Bellumquo minus florentini ſuſciperent obſtabat nouepacis auctoritas: ⁊ ſimul erat metus: ne illa indignatione ex bello concepta ad piſanos inclinaretItaqꝫ vt minus glorioſa: ſic magis certa viſa eſtvia pactionis. Quare. xx. viri ad hocipſum cuꝫpoteſtare publica creati: hanc viam ſecuti ſunt.Sagax vero tyrāni mens cum ciuitatum deſideria adoraſſet. luca venali abs te ſubiecta licitationem augebat. Primum igitur certamen de preciofuit: de quo ita contendebatur: vt appareret quipecuniam ſuperati forent: eos ad arma eſſe ituros. Tandem cum plus offerrent florentini: tyrānus velut libra ad pondus inclinauit Summa licitationis fuit. ccl. milium. At piſani ſimul ac reꝫad florentinos inclinare ſenſerunt: in arma vertūtur. Urebat enim propinquꝰ florentinorum metꝰ⁊ faciebat animos: qd̓ luciniꝰ vicecomes Is enīaccio nuper defuncto in principatū ſucceſſerat) ceteriqꝫ per galliam maſtini hoſtes magna pollicebantur auxilia ſponte. Itaqꝫ mediolanenſiū: mātuanorum parmenſium: patauinorum auxiliarijsacceptis: ip̄i domeſtico equitatu: peditatūqꝫ affatim addito lucam circumſedere. Id poſtqͣꝫ a florentinis intellectum eſt: nec erat iam dubium qͥnea res ad arma ſpectaret: ſuas ⁊ ip̄i copias expediūt: ſociorumqꝫ ⁊ amicorum auxilia rogāt. Profecti ad fucetium cum omnibus copijs ibi conſtiterunt. Inde miſſis ad piſanos nuncijs qui iuberent luca obſiſtere: cum illi nihilominus ꝑſtarentac prope inexpugnabiliter caſtra cōmuniſſent cōſilium cepere piſanum agrum peruadēdi. Itaqꝫarnuꝫ tranſgreſſi piſas duxerunt: ac omnia circavrbem longe lateqꝫ popularunt. Loca etiā quedam munita ceperunt. Sed neqꝫ terror vrbis necvaſtatio agri: neqꝫ caſtellorum expugnatio piſanorum obſtinatam mentem infringere potuit: qͥnpreſtantes in obſidione durarent. Itaqꝫ cum nihil per eam viam ſe profecturos florentini viderent: ⁊ ymbres quoqꝫ continuos per hoſipſos dies quaſi dedita opera turbarent: retro ad fucetium duxerunt. Maſtinus inter hec poſtulabat vtine iam vltra differret florentinus Lucam accipere: pęcuniam ſoluere. Ea res agitata ex integro ēvariantibus ſententijs ciuium. Neqꝫ enim dubium erat quin honeſte reſilire a pactione liceret vrbe obfeſſa: ⁊ caſtellis a piſanis quibuſdam captiſItaqꝫ illudipſum iam libere in conſultatione veniebat ſuſcipienda ne foret Luca etſi obſeſſa: antotum huius ceptum relinquendum? Uicit tandem ea pars que ad dignitatem potior videbatur: quaſi turpe eſſet ceptuꝫ dimittere. Illud modo prouiſum aſſentiente tyranno: vt ob preſentes difficultates ſeptuaginta milibus: de primaſumma detractis vti tunc erat: ita reciperetur.
ſ3