Sermo
multo plꝰ oporteret ſoluere. tales ſūt vſurarij ⁊ tenēt̉ ad reſtitutionē. Queriturqͥd ſi qͥs emat fructꝰ ꝓuēturos hͦ anno deagro ſeminato. Rn̄det̉ nō ē vſura. qꝛ dubitat̉ ⁊ neſcit̉ vtrū plus vel minus debeatvalere. Et cū hͦ adhuc ſtat ī volūtate deivtrū velit ꝯſeruare a tēpeſtate aeris ⁊ alijsꝑiculis ſuꝑuēturis. Septimi ſūt qͥ cōcedūt pecuniā ſuꝑ aliqd̓ pignꝰ vel ꝯcedūtpecuniā ſupra p̨̄diū aliqd̓ ⁊ fructus eiꝰ nōcōputāt ī ſortē. Circa qḋ etiā q̨̄rit̓ qͥd decōmunitatibꝰ qͣrūdā ciuitatū q̨̄ dāt pecuniā ad vſurā. Rn̄det̉ ẜm Ray. Oēs illi ciues quoꝝ auctoritate ⁊ ꝯſilio fit. vſurarijſūt: Eodem mō ſi ciuitas vel cōmunitasreciꝑet aliqd̓ pignꝰ. ſcꝫ ciuitatē. caſtrum.villas vel hmōi. ⁊ fructus eiꝰ nō cōputarēt ī ſortē. oēs iſti ſūt vſurarij. ar. vij. q. i.Sic̄ vir. ⁊. xxiiij. q. iij. Si habes. Similit̓intellige d̓ vno ſolo. Similit̓ intellige deoībꝰ ꝑſonis cuiuſcūqꝫ ꝯditionis qͥ pecunias ꝯcederēt ſuꝑ aliqd̓ caſtrū vel ciuitateꝫ⁊ fructꝰ hmōi tollerēt eoſqꝫ ī ſortē nō cōputarēt. Octaui qͥ dant granū vetus vtpoſtea recipiāt nouū. Et d̓ his dic̄ Rayꝙ vſurā cōmittūt qꝛ meliorē rē recipiunt.Et hͦ intellige ẜm Hoſtien̄. qn̄ aliqͥs ꝓpt̓hͦ facit vt illā meliorē rē lucret̉. Si ꝟo facit ne ſua meſſis pereat. ⁊ īde accipiēti gratiā faciat. tūc nō cōmittit vſurā. Sꝫ etiaꝫtūc ſine dubio excuſat̉ qn̄ p̨̄ſumit̉ ꝙ nouūdebeat minꝰ valere. Secus ſi p̨̄ſumitur ꝙplꝰ debeat valere. extra. e. Nauigāti Noni ſūt qui emūt a pauꝑibꝰ oues vel bouesqͣs illi forte nō hn̄t. ⁊ talia aīalia locāt eisꝗd gͦ d̓ illis. Rn̄det̉ ẜm Guil̓. Si emptorſcit ⁊ credit ꝙ venditor ille nō habeat. ⁊ locat ei ꝓ annua penſione. vſura ē vel ſalteꝫī fraudē vſurę fit. Si ꝟo credit euꝫ hr̄e ⁊ſine fraude emit nō ē vſura. Decimi ſūtqͥ mutuāt pecuniā ſub eo pacto vt illi ſibiremutuēt. Quęrit̉ vtrū illi cōmittāt vſurā? Rn̄det̉ ẜm ſanctū Tho. ij. qj. q. lxxviij.Licitū ē ꝙ mutuāti vnū ſimile mutueturaliud. ſꝫ nō licet obligare debitorē ad mutuū in poſterū faciendū ¶ Circa tertiumſciendū ē. ꝙ eccleſia ꝑſequit̉ vſurarios. hͦ
patet. qꝛ ꝯtra eoꝝ ſolutionē multiplex remediū adhibuit. qꝛ ſi ꝓmiſiſſet aliqͥs vſuram ſoluere. cogi nō debet ad ſoluenduꝫ.qꝛ vſurę ſunt indebitę. extra d̓ vſu. ca. debitores. qꝛ quęcūqꝫ poteſtates. rectores. cōſules. iudices. officiales. qͥ ſtatuta faciūt.ſcribūt. dictāt. ꝑ q̨̄ cōpellat̉ qͥs ſoluere vſuras. vel nō repetere iā ſolutas. aut qͥ obſeruant iſta ſtatuta ⁊ ẜm ea iudicant ipſo facto ſūt excōicati ſentētia maioris excōicatiōis. De hͦ quęre ante ſer. cv. R ¶ Itemſecūdū remediū ē. ꝙ poſt ſolutioneꝫ poteſteas repetere. ⁊ vſurariꝰ tenet̉ ei reſtituere q̨̄ꝑ vſurā ab eo recepit. Circa qd̓ quęrit̉vtrū vſurariꝰ teneat̉ debitori ad damna.Rn̄det̉ ẜm Ray. ꝙ tenet̉ ad oīa dāna q̨̄ille ꝓpt̓ ſolutionē vſurę paſſus ē. vt ſi domū ſuā vel alias res ꝓpt̓ hͦ vilius vendidit⁊ aliā cōduxit. Aut ſi ꝓpt̓ hͦ alia bona ſubvſura quęſiuit. Tertium remediū ē ꝙ ſivſurarius nō vult reſtituere tūc pōt iudicivl̓ alio p̨̄lato denūciare. Et iudex ſiue aliꝰp̨̄latus ex officio ſuo pōt ⁊ tenet̉ illū cōgere ad reſtitutionē. Sciendū ꝙ antiqͥtusvſurarij fuerūt ab alijs hoībus valde deſpecti. ⁊ cū hͦ rari. Un̄ narrat Guil̓. lugd̓.in ſūma vitioꝝ. ꝙ antiqͥtus qn̄qꝫ ī vna tota ciuitate vix inueniebat̉ vnꝰ fęnerator. ⁊ille nō fęnerabat̉ niſi data fide vt nō publicaret̉. de qͦ. dum certitudinaliter ꝯſtabateū eſſe vſurariū. tūc amplius dicebat̉ domus eiꝰ domus diaboli. ⁊ vinea eiꝰ vineadiaboli. ⁊ ſic d̓ cęteris rebꝰ eiꝰ. Oſculū pacis nō dabatur ei ī miſſa. Ignis a viciniseiꝰ ī domo ſua nō ſumebat̉. Pueri ad eiꝰoccurſū paueſcebāt ⁊ ī alterutrum cū digito demonſtrabāt. Nūc ꝟo nr̄is tꝑibusvſurarij ſunt pͥncipum ꝯſiliarij ⁊ cubicularij. ⁊ ab oībus eis aſſurgit̉ ⁊ honorant̉. qd̓tamen abſurdū ⁊ abominabile multū eſt.Sciendum ꝙ vſurarius nō ſolū dānat ſeipſum. ſꝫ etiā vxorē ⁊ omnes pueros⁊ hęredes qui ſcient̓ poſſident illa bona cūſuis vſuris acqͥſita. Unde legitur exemplum ꝙ quidā homō deuotus raptus eſt⁊ ductꝰ ad videndū gaudia beatoꝝ ⁊ pęnas dānatoꝝ. qͥ vidit quendā in inferno
L
E