SecundusDe prebendis ⁊ q

e 3

retinereª de animarum cura que illis vel alteriᵇ earum imminet nonhabita mentione gratia huiuſmodi velut ſurrepticia nulliꝰᶜ penituseſt momentiᵇ: quāquam confectisſuper ea litteris ſit inſertuꝫᵉ ꝙ animarumᶠ cura ſi dignitatibusᵍ ipſisvel alteri earum immineat nullatenꝰ negligat̉. Ad hoc ſi alicuiprouideri mandamꝰ de dignitateᶠad cuiuſcunqꝫ vel quorūcunqꝫ collationem prouiſionem ſeu quāuisⁱdiſpoſitionem aliam in certaᵏ eccleſiaⁱ pertinente quam infra mēſeꝫduxerint acceptandam inhibentesilli vel illis ad quorum collationeꝫprouiſionem ſeu electioneꝫⁿ dignitates in ipſa eccleſia pertinere noſcuntur: ne interimº ad collationeꝫ

ipſarum ſeu prouiſioneꝫ procedātvel quēquam eligant ad eaſdem d̓dignitate ad quam conſueuitᵖ quisper electioneꝫ aſſumi impetrāti nōpoterit prouideri: cuꝫq in cōceſſiōegratieᶠ ad quam non augendam:ſed exequendam debent que de inhibitione ſequuntur referri nullamde electione fecerimus mentioneꝫ..I. Dem.¶ Littere ſuꝑ prouiſione dericoꝝnō includunt hoſpitalia ⁊ loca ſimilia ⁊ habētia iura ſpūalia: niſi id exprimatur. h. d. Io. an.D Er litteras a ſede apoſtolicavel legatisᵍ ipſius ſuꝑ prouiſioneᵗ quorūlibꝫ clericoꝝ directasᵛde xenodochijsˣ leproſarijs elemoſynarijsʸ ſeu hoſpitalibus etiā ſi ec-

leo ſic loquitur ſimilis: iō dixit: quia quan.t. ordinarij. ꝓudo fit ſuper etaentia: etiaꝫ apponi ſolet hec clauſula: vn̄quāuis in litternſetur: adiecta iſta clauſula: gratiatn̄ non extenditiīe diſpenſatione ex vi expreſſionis. eo. ti. nona ¶ Retinere. qd̓pōt. §. fi. li. vi. Io.p ¶ Uel alteri. ſi intelligaſſecunde: planum eſt qd̓ſequitur de gratia ſurrepticia: vt eodem titu. ca.cum in illis. lib. vj. ſed ſide prima hoc intelligastūc lꝫ gratia ſit ſurrepticia: quo ad diſpēſationetis: non tn̄ quopluralad prouiſionem dignitatis ex quo propter illamparatus eſt dimittere primaꝫ: vnde ſi mutinenſisarchidiaconus impetratarchidiaconatum bononienſem non curatum vl̓curatū: hoc tn̄ expreſſo ⁊diſpēſatur cū ipſo ſupervtroqꝫ tenendo: licet diſpenſatio pluitatis nōvaleat ex quo mutinen̄.archidiaconus habet curam: ⁊ hoc non expreſſitꝓpter rationem quaꝫ infra dicam ſuper v̓bo momenti: videt̉ m̄ ꝙ valeat impetratio: ita ꝙ per ipſam mutin. dimittendocōſequi poſſit bon̄. nō habetur in iure expreſſum ꝙ impetrans qui teneturfacere mētionē beneficioruꝫ que hꝫ: teneatur etiam qualitateꝫ eorū expͥmre ſicut nec habet̉ in iure ꝙ teneatur exprimere qualis ordo ſit ānexus bn̄ficio: vl̓ quātitatē reddituū quā hꝫ ex vno bn̄ficio: vel pluribꝰ: lꝫ bn̄ficia teueat̉ expͥmere: cū ergo ꝑ exp̄ſſionē nulla fiat diſpenſatio. ſꝫ ſoluꝫ vitat̉ ſurreptio eo. ti. nō pōt in fi. li. vj. videt̉ ꝙ valeat īpetratio. ex quo illd̓ exp̄ſſerit illius curā ſicut valet: lꝫ nō expreſſerit annexionem ordīs vel reddituuꝫꝙͣtitatem vt dixi: ⁊ rō decr. cū in illis adaptat̉: cum de dignitate ꝯſequenda querit̉: nō cū de exprimēda: niſi dicas aliter legendo ꝙ hoc nouū declarat̉ vel inducat hec ꝯſtitutio: ꝙ etiā qualitas cure īminens beneficio quodhꝫ īpetrās: exprimēda ſit ī impetratione qd̓ probat littera nullius penitusque ſequitur quaſi hoc ſit de his que poſſent mouere pͥncipem ad gratiamdenegm: ſeo. ti. ꝙͣuis. ⁊. c. his cui. i. rn̄. li. vj. ⁊ qd̓ no. Compoſt. dereſcrip. capitulū in fi.gne gl. ⁊ videtur expreſſum. sͣ. ea. cō. de of. or. c.ij. ſi īāle qd̓ ibi ponitur de ſpecialitate que etiam expͥmat qͣp̄ſſionem cōiter hodie faciunt īpetrantes ⁊ caute.Rijrtia lectura quod mixtura diſpenſationis ⁊ gratie ꝓuiſion littera conceſſarum vitiet vtrāqꝫ: que ſi ſegregate forent. ualeret prouiſionis gratia: vt primo dicebatur. Contra hanc facit de re iudovtile lib. vj. ⁊ qd̓ ibi no. licet enim ſecunda gratia diſpenſatiōis pendeat aprima ⁊ ſic ſit inſeparabilis. Prima tamen gratia .ſ. ꝓuiſionis bene eſtſeparabilis a ſecunda: quare illa vtilis per illam inutilem vitiari non deberet hoc egeret declaratione: ī dubio tamen placet prima lectura. Ad inducta ſecūdo reſpondetur primo ad litterā ſequētē vt ſtatim dicā ad id qd̓allegat̉ de motu principis rn̄de per decre. nō pōt in fi. ſuperius alle. ī detre. is cui ẜm: cū primo tenebat̉. ⁊ ideo pͥmū eſſe debuit nō curatum: ſi enīpͥmū dimitteret: cura nō obſtaret vt ibi. j. rn̄. decre. ij. de off. ord. requiritſpālem mētionē beneficij: vt nō ſufficiat generalis: ⁊ eſt pro hoſt. cōtra cōpoſt. in his que no. de reſcrip. ī noſtra ī fi. ſed nō requirit expreſſionē qͣlitatis: ut ſuperius dixi.t ¶ Nullius. uniuerſale negatiuum eſt: ⁊ adhuc ſubmittit penitus: ⁊ facitad ſuperius dicta: quibus tamen nō obſtabit hec littera: ſi dicas gratia .ſ.ſuper pluralitate conceſſa fecit enim mentionem. sͣ. de mandato ꝓuiſioniſ⁊ de gratia diſpenſatiōis: primū cōſiſtit in gratia faciēda: ſcd̓m in iā factafacit quod no. de preben. ſi cui. lib. vj. in vl. gl. vel ſi exponas alteri de ſecunda: vt ibi dixi in pͥn. gl.d ¶ Momenti. hoc tenebat hoſtien̄. in predi. decre. poſtulaſti reddēs rationem quod circa pluralitatem in perſonatu cum cura duo ſunt impedimenta .ſ. perſonatus ⁊ cura eo. ti. de multa. ſublato ergo primo īpedimenlo. ſ. perſonatus remanet ſecūdum .ſ. cure: vt ibi ſcripſi: ⁊ ideꝫ Guil. ī pre.ver. ſedb ¶ Inſertum. quod ſumi poteſt ex decre. de offi. ordi. ordinarij. §. ꝓuideat. lib. vj.¶ Animarum. cura hoc inducebat dubium quaſi per hoc de curato papa pulderi voluerit: ⁊ ſufficiat quacunqꝫ parte littere talis voluntas appareat: vt ſic finis trahatur ad principium: facit de ap. ij. reꝗͥris cum contor. de reſcrip. olim ſicut ſufficit quacūqꝫ parte actorum certificetur ſententia. C. de ſenten. que ſi. cer. quan. l. iij. ſed hec clauſula ponitur ad gratiaꝫugendam: vt. jͣ. proxi. reſpon. ſed ad indemnitatem dignitatis in exe-

cutione ſeruandam: nec ſonat in cōditionē ꝓuiſionis vel qualitatis expreſſionis:ſed potius in monitionem. vnde valeret ꝓuiſio hac melitione nō ſeruata. vt no.eo ti. nō poteſt. ij. rn̄. li. vj.g ¶ Si dignitatibus. quid ſi nō ponit̉ ſi. puta ꝙ dicit̉ prouiſu ꝙ animarum cura dignitatibus īminens nullatenus negligatur. Idē puto per id qd̓ proxi. dixi.Item intelligitur īminēs ideſtſi qua imminet.h ¶ De dignitate. decre. etiamcum illis. eo. ti. ij. rn̄. loꝗtur dedignitate vel perſonatu. ⁊ ibi īiij. rn̄. quod de beneficio loquitur: de elec. nō repetit declarari vellē: an in beneficijs minoribus quibus per electionem ⁊ cōfirmationem prouidetur locumhabeāt hec iura: cōiter tenet̉ ꝙſic. ⁊ facit. jͣ. d̓ reli. do. c. ij. ii. reſpon. in pͥn.i ¶ Quāuis. iſtud ver. non eſt īdecre. cum illis ꝑ qd̓ qn̄qꝫ dicebant impetrantes ad hoc vt aliquid adderet electionem includi. Iam dudum conſulueramcōtrariuꝫ in quadaꝫ cauſa florētina illa ratōe: qꝛ cū regulariterin iure īdefinita eꝗpolleat vniuerſali: d̓ quo no. de elec. vt circa. li. vj. illud verbū nihil addet. Item qꝛ cū per decre. cū inillis verbū diſpoſitionis non includat electioneꝫ: quaſi diuerſeſint ſpecies vniuerſalt adiectum illi ſpeciei: quāuis illam amplificet: tn̄ aliaꝫ nonīcludet: maxime in hoc caſu ex quo de materia reſtringibili loquimur vt ibi in ſecundo. §. modo vides hoc hic approbarum. Vidi etiam dubitari ſi nullus ipſorum modorum exprimatur quia ſimpliciter mādatur prouideri de dignitate velprima que vacabit vel quam duxerit acceptādam: nunquid includatur dignitaſcui ꝓuidetur ꝓ electionem: ⁊ tenent aliqui ꝙ hoc caſu ita veniet modus electiōisſicut quiuis alius: ex quo nullus exprimitur cum illa decre. ⁊ iſta nō dicant modum electionis nō includi niſi exprimatur ſed dicunt vno caſuuꝫ expreſſo aliū nōvenire. Cōtradicere videtur finis huius capituli. Sed reſponderi poteſt ꝙ reſpicit caſum narratum: vt ibi dicam.k ¶ In certa. de iſto enim ſcias ꝙ Io. mo. no. de re. iu. ī generali. lib. vj. ⁊ archi.eo. li. d̓ cōceſ. prebē. ne captade. clementē quartū terminaſſe auctoritate ſumptad̓ li. ij. regū. xij. ca. ⁊. iij. q. vij. §. vlt. de illo ꝗ hēbat vnicā ouē: ⁊ ex. l. illicitas. §.ne tenuis. ff. de offi. pͥſi. de illo qui hēbat vnicum lumē: ꝙ cum ſcribitur alicui ꝓuideri de dignitate in aliqua eccleſia. ⁊ nō eſt ibi niſi vnica ⁊ pͥncipalis illa nō debetur: ⁊ ſic etiam ratio. quia prouidere de illa dignitate nō eſt ꝓuidere in eccleſiaſꝫ eccleſia alle. etiam deciſam decre. vlt. eo. ti. ⁊ facit quod no. de offi. lega. c. pe. īglo. ij. li. vj. dicit etiam ibi Io. mo. ⁊ archi. eo. ti. ſi pro clericis. lib. vj. Bonifa.viij. ꝓnunciaſſe in forma pauperū. ꝙ cum ſcribitur alicui d̓ aliquo bn̄ficio ī eccleſia ꝓuideri ſi nō ſit ibi niſi vnicū: vel ſcribitur ad collationē alicuius qui non confert niſi vnicū d̓ illo ꝓuideri non poterit: cū illud in aliquo ſit relatiuū ſupponēsdiuerſitatē: circa pͥmū tn̄ refert Archi. in addi. ꝙ quidam magni viri tenēt cōtrariū per d̓cre. eo. ti. quāuis. li. vj. de conceſ. p̓bē. nulla. vij. q. i. ſcire quo ad ſuꝑficiēfacit de ſimo. ca. fi ⁊ faciant predicta ꝯͣ Io. mo. ⁊ archi. ī his que no. de ęle. ꝙͣ ſitli. vj. qui dicunt decre. illā que ſtatuit tp̄s pͥſentande ⁊ petende cōfirmationis locum habere ſolum in principalibus prelaturis eccl̓iarum: ⁊ tamē rex. ibi dicit electio in aliqua eccleſia celebrata. contrarium etiam ꝓbatur ibi. §. fi. dum dicit ꝗis electus.l ¶ Eccleſia. dioceſi vel ꝓuincia: cum ſit eadem ratio.m¶ ¶ Menſem. ſolet dici in litteris a noticia vaxationis. vt. jͣ. ti. j. c. vno. ⁊ qn̄ tūcīcipiat mēſis currere ibi habes in fi.rSeu electionē. hoc inducebat dubium.Interiꝫ .ſ. infra mēſem acceptationis.Cōſueuit. vide quod dicā. jͣ. c. pe. ī glo. cōiunge.Cū. pro qꝛ. redditiuū cauſe: ⁊ iūge hic lr̄am nullā ⁊c̄. que eſt in fi.r ¶Gratie. ſuꝑius narrate .ſ. que certos modos habebat expreſſos.ifteras. Ponit dictum a quo excipit ibi: niſi. Imo.s ☞ ¶ Legatis. de latere per decr. i. de offi. lega. li. vj.t ¶ Super prouiſione. ſatis videretur idē ī litteris que emanāt ſuꝑ reſeruationefructioꝝ: vt talia ī illis nō īcludantur. niſi expͥmat̉ ꝑ rōnē quā. jͣ. dicam.v ¶ Directas. intelligam etiā ꝓprio motu. nā motus ꝓprius nō ampliat gratiaꝫvl̓ vim v̓borum: lꝫ excludat ſurreptionē eiꝰ ꝓ quo ſcribitur. jͣ. c. j.x ¶ Xenodochijs. de reli. do. c. iij. ⁊ varia noīa taliū locoꝝ vid̓. xxiii. q. vlt. ſancimus: ⁊ ibi de hoc. ⁊ .i. q. vij. ſi ꝗs oēm: ad fi. ī auc̄. de ali. ⁊ emphi. cōtrac. ī prin.colla. ix. de ec. ti. §. fi. eadem col.y ¶ Elemoſynarijs. in multis locis hoſpitalia vocant̉ clemoſynarie: in aliquibꝰdomus dei: de app. dilecti: multa etiā mōaſteria fine certo loco hoſpitalitatis habent talia officia elemoſyuariorū. ⁊ cū omnia iſta de putata ad certum vſum: adaliū vſum ſine pape licentia cōuerti nō debeāt. jͣ. de reli. do. c. ij. poſt prin. merito nō cōprehēduntur ſub litteris beneficialibusua ratiōe idē puto de fabricis.