Liber
liª. ¶ Nec nonᵇ executoresᶜ ad ꝓuidendum aliquibusᵈ ſi per īquiſitionem ſolertemᵉ eosᶠ eſſe vite laudabilis ⁊ conuerſationis honeſterepererītᵍ a ſede apoſtolicaʰ deputati alijs poſſint committereᶠ licitevices ſuasᵏ.Rubrica De officio ordinarijLemens. v. inconci. vienenſi.¶ Epiſcopi ita debent corrigereclericorum exceſſus: ꝙ metu peneipſi arceantur: ⁊ alij pertimeſcanpannes ex exicorum audaciaⁱqui pretextu priuilegijclericalis ordinis impunitateꝫ exceſſuum obtinere ſperantesⁿ: nonnulla multotiens committunt enormia: ꝑ quenimiruꝫ diffamaturº eccleſia ⁊ ſcandalaᵖ grauia in populoq generant̉potiſſime cum talia per epiſcopos
ad quos horum ſpectat correctiodeferantur vt plurimum incorrecta: propenſiusᶠ cōpeſcant̉. ¶ Eiſdem ep̄isᵍ diſtricte iniungimus: qͣtenus ſi circa correctionem clericorum huiuſmodi vigilanter intendant: ⁊ diligenterⁱ ſui officij debitūexequātur: ꝙ ⁊ idem clerici metuⁱpene a ſuis arceantur inſolentijsʸ:⁊ alij eorum exemplo perterritiˣ ꝓſilire ad ſimilia merito pertimeſcant.¶ Dem.¶ Ualet collatio beneficij facta acollatore quolibet circa legatū apoſtolicum non facta mentione de beneficio quod prius habebat is cuifit. h. cIo. anT ſi ab apoſtolice ſedis legatoʸ d̓ beneficio factaᶻ collatiobn̄ficiūᵉ aliud obtinēti non valeatniſi de illo quod obtinet facta fuerit mētio ſpecialisꝰ. ¶ In alijs tn̄
entis: examinatis articulis ſuꝑ quibuminiſter: puta qꝛ receptis tee debet fieri examinatio cōmittit̉ id alicuiproducuntur: ⁊ interꝓprie receptor ſꝫ potius examinator ipſoexpediendum: iſtet no. Guil. in ſpec. de ferijs. §. ij. v̓.rum teſtium ⁊ talis aſed quid ſi tunc. receptorum cōtra quē ꝓducuntur ad videnduꝫ eos iurareaudit exceptiones: recipit iuramenta: refrenat multitudinemteſtium: examinat inrerrogatoria: punit teſtem qui aures eiusoffendit. C. d̓ teſti. l. nullū. Cuꝫergo iuriſditionē habeat ex quoillam habet a principe ſubdelegat. Uidebat̉ autē contrariumquaſi eſſet nudus miniſter: perpre. decre. vl. sͣ. e. ſꝫ illud ꝓcederet ī examinatore: ⁊ huic. v̓. iudices coniunge lr̄am. jͣ. in fi. aa ¶ Ciuili. non intēdit per hec v̓ſe. apo. deputati.ba excludere cauſas ſpiritualesſed criminales: in quibus d̓bentteſtes exhiberi coram iudice: vtī aucͣ. d̓ teſti. §. ⁊ qm̄. coll̓. viij.C. de fi. inſtru. aucͣ. apud eloq̄ntiſſimum. ⁊ no. iij. q. ix. teſtes. d̓iudi. at ſi clerici. in. iiij. glo. deteſti. co. c. i. bene tamē poſſet criminalis cauſa delegari: de hoc.xxiij. q. iiij. illud. xxv. di. c. i. derato. in archiepiſcopatu. de reſti. in integ. c. pe. ⁊ in ſpe. eo. ti.§. fi. verſi. Item delegatus incauſa.b ¶ Necnon. reſoluitur in vnaꝫ affirmationeꝫ. ff. de verbo. ſig. ſi duobus. ⁊ operatur copulam .ſ. ac ſi diceret ⁊cͣ.¶ Executores. deputati a ſe. apo. qd̓ eſt. jͣ. ⁊ ex titulo patet ꝙ iſti habent delegaam iuriſditionem: ut no. de reſcrip. tibi qui in glo. ij. li. vi.d ¶ Aliꝗbus. noīatis. sͣ. eo. is cui. li. vi. Si ꝑ inꝗſitioneꝫ. hoc īducebat dubiuꝫquaſi in inꝗſitione ſit electa īduſtria ꝑſone: ⁊ hec clauſula cōiter ponitur īformapauperum: in qua ſcribit̉: ꝙ cū fuerit repertus idoneus in litteratura per examinatores ad hoc deputatos cōmittit papa qd̓ ſic ⁊cͣ.e ¶ Solertem. quaſi ſollicitam vigilantem aſtutam ſagacem ⁊ induſtrioſam: ⁊ſcribitur ꝑ vnicum. l. datur verſus. Exiguo pulchram ducit ſolertia vitam.f ¶ Eos. pro ꝗbus ſcribitur.¶ Repererint. ſed nūquid eis neceſſe erit ꝙ precedat ſuper hoc cognitio vocatis quorum intereſt: videt̉ ꝙ ſic: ꝓpter verbum iſtud ⁊ verbum per inꝗſitionemdixit Inno. in decre. uel de p̄ſump. ꝙ ſunt clauſule que ſonant ī monitionē nō incodputa ſi ꝑſona ſit idonea ⁊ ſimilia: ⁊ iſte non dat nouaꝫ formam mandato: ſed inſtruūt executorē quali ꝑſone ꝓuideat: quare teneret tunc ꝓuiſio factaindig: ⁊ excōmunicatio propter hoc lata lꝫ ſit iniuſta: cum executor in his iuriſditionem habeat. Sed ſunt que bene ſonant in conditionem: vt ſi dr̄ prouideas. P. in tali eccleſia: ſi de tali vico ſit oriūdus. hoc enim ſapit conditionem ⁊formam certam adijcit mādato: vnde ſi nō eſt vera nō valet ꝓuiſio: nec excōicatio propter id lata ꝓpter tranſgreſſionē mandati: de reſcrip. cum dilecta nec audiretur petens ꝓuiſionē ante oīa ſortiri ſuum effectum. cum neget̉ iuriſditionisfundamentū. cuius acceſſorum eſt prouiſio ut ibi plenius proſequitur. Dicit tn̄Innocen. ꝙ in prima ⁊ ſecunda clauſula is cui ſcribitur ſi vult poteſt eſſe merusexecutor ⁊ ſine cauſe cognitione prouidere de vacante. pōt etiam aſſumere partes iudicis inꝗrendo de predictis vocatis ⁊ nō vocatis his quos res tangit dummodo cōmittens iuriſditionē habuerit: ut ſic poſſit delegatus quod poterat d̓legans. Differūt tn̄ ꝓceſſus facti cum cauſe cognitione ab his que fiunt cauſa noncognita quo ad preiudicium eorum quos res tangit: ut ibi no. Inno. ⁊ hoſtien̄.qui etiam dicunt ꝙ dato ꝙ clauſula ſi ꝑſona ſit idonea nō ſit in reſcripto: poteſtexecutor ſuper ea partes iudicis aſſumere: cum ſubintelligatur hec vera niſi merum miniſterium eſſet illi cōmiſſum. Dicit demum Inno. alios melius diſtinguere in clauſula que ſonat in cōditionem ſi de tali vico eſt. uel ſi doctoratus eſtī theologia uel ſimile. ꝙ ſi per tales lr̄as tollitur vel leditur ius alicuius: pura ꝓuiſoris ordinarij. nō ꝓuidebit executor. niſi vocatis his quos res tangit de conditione cognoſcat tamen de plano ſine libello ⁊ litis cōteſtatiōe. quod hodie patet. jͣ. de iudi. diſpendioſam. Et idem in ſimilibꝰ vbi ī reſcripto preambula ē corditio nō ſubintellecta: vt .ſ. primo partibus preſentibus illa diffiniatur: ut ſi madaretur inquiſitio veritatis fieri contra aliquem ſi fuerit infamatus. ſi vero perlitteras non tollitur nec leditur ius alterius: ut ſi prouiſor mandat alteri ꝙ prouideat ſub cōditionibus. tenet prouiſio etiaꝫ ſuper illis inquiſitione nō facta necvocatis partibus: quia nec congrue ſunt hic partes. Et ſi dicas preiudicium fitcccleſie cui plus expediret habere iſtum ſic conditionatum ꝙͣ alium reſpondentꝙ opponi non poteſt contra prouiſionem delegati. ſicut nec delegantis: uel dicꝙ licet prouiſio delegati ex eo ꝙ non ſeruauit formam ſit nulla nō per hoc ſequitur ꝙ neceſſe fuerit partes in prouiſione vocari. Dicit demum Inno. ꝙ ſiue inmonitionem ſiue in conditionem ſonat clauſula: tenet prouiſio delegati non pͥmiſſa cognitione: quia non eſt iudex ſed prouiſor: de elec. venerabileꝫ. v̓ſi. exer-
cuit. tamen ſi monitio vel cōditio nō eſt vera: caſſatur vel caſum nunciat̉quod attentauit prouiſor tanquā obrepticiū: de re iudi. cū olim li. vi. pōttn̄ prouiſor aſſumere partes iudices: ⁊ ſi tunc non admittit oppoſitioneꝫcontradictoris de falſitate clauſule poterit ab eo appellari: ex quo partesiudicis aſſumpſit ut predixi. Alij contra cū ad id nō teneat̉. ⁊ faciat id ſolum ad ſuaꝫ īſtructionēnec ſit ſnīa neceſſaria: ſecus ſi dicatur in lr̄a: ſi tibi cōſtiterit ꝙ ſit de talivico ⁊cͣ. tūc enim ſi iurialterius preiudicatur: cūtalis fungat̉ vice iudicisnon poterit conſtare niſipartibꝰ pn̄tibus ⁊ ſi nonp̄mittitur cognitio proceſſus nō valebit. ꝙ ſi alteri non preiudicat̉: tuncvalet qd̓ ſine cognitionefacit: cū nō tanꝙͣ iudici.ſed tanquā bono viro ſithoc ſibi cōmiſſuꝫ. ex quoergo nō eſt iudex vel inꝗſitor: ſatis eſt ꝙ īſtruatſe: ⁊ placuit: qꝛ vtile hocputaui ſic ſūmare predictas gloſas Inno. ⁊ hoſtiē. valde prolixas: ⁊ ꝑhunc finem pateat ſolutio inquiſitionis.¶ A ſe. apo. alias noneſſet dubium.¶ Cōmittere. eadem rōne dicā ꝙ ſuccedat ī hisillius ſucceſſor ſi ſcriptūfuit dignitati nō expreſſo noīe ꝑſone. sͣ. eo. qm̄ abbas. ꝗd aūt ſi fuiſſet nuum miniſterium an tūc ſuccederet: no. Inno. ⁊ Hoſtien. sͣ. e. c. fi.k ¶ Uices ſuas. de nudo miniſterio: quod occurret in iudicium facienduꝫon dubitatur: qꝛ illud cōmittit delegatus ab ordinario: ut dixi. sͣ. eodē.ſuper qōnum. in prin. ſuper glo. ſi ergo. de hoc per Guil. ī ſpec. eo. ti. §..i. ver. ſed nūquid.m. Permittit caſum mandati quod ſecūdo ſubiuficitēd̓ran: ⁊ repete quod dixi. sͣ. ea. compil. de etate ⁊ qͣlitate. ⁊ in cle. i. in prima gloſa.l ¶ Audacia. tolle verbū propenſius cōpeſcat̉ qd̓ eſt. jͣ. ⁊ ponit̉ h̓ audaciain mala parte ſic. iiij. di. facte ſunt. alibi in bona. viij. q. i. audacter.m ¶ Priuilegij. tam īmunitatis perſone de qua. xvij. q. iiij. ſi quiſꝙͣ fotis. sͣ. de fo. compe. nullus.n ¶ Sperantes. ꝓpter quam ſpem ꝗ ſunt nequā fiet nequiores: d̓ ſenten.cō. ut fame. ⁊ facilitas venie īcētiuū ⁊cͣ. de vi. ⁊ ho. cleri. ut clericorum.o ¶ Diffamat̉ .i. male de ipſa predicat̉. vel. i. vilificatur ⁊ de honeſtat̉: ſicet exponit̉. sͣ. de obli. ad rōci. c. vno in fi. ⁊ cōcor. ij. q. v. ſi mala fama.p ¶ Scādala. ꝗbꝰ obuiādū eſt ēt ſi puſilla ſunt. sͣ. de no. ope. nū. c. ij.Populo. cōcor. ij. q. v. preſbyter ſi. ⁊ plene de pur. ca. c. ij.¶Propenſius. idem verbum vide. sͣ. e. compil. de etate ⁊ qualitate: uthi qui. ⁊ vide quod ibi dixi.z ¶ Ep̄is. ad quos de iure cōmuni hoc ꝑtinet: tamē ad alios de iure ſpeciali ſpectaret. eo. ti. irrefragabili. de fo. compe. cum cōtingat. dic vt ibi.t ¶ Metu pene. cōcor. de electione. cum in cunctis. de vi. ⁊ hone. cler. vtclericorum cum ſuis concor.n ¶ Inſolentijs. de accuſa. qualiter. ij. ver. verum inſolētia eſt morum incontinentia fatuitas vel ſuperbia vel prauus vſus: quaſi contra ſolitum⁊ debitum nature curſum.Perterriti. concor. ii. q. vij. quapropter. eo. ti. irrefragabili. de calū..ij. de iude. ad liberandum.ſi ab apoſtolice. Ponit duo dicta. Primum vnuꝫ in legatis¶ A ſedis apoſtolice. Secundo aliud in alijs collatoribus ib̓i. In alijs.Inno. Breue eſt declarans decre. vlt. de offi. lega. libro. vi. et principaledictum corrigit quod ibi no. archi. qui dicebat idem ī alijs ordinarijs qd̓in legatis qui etiam ſunt ordinarij. ⁊ approbat quod ibi notat. exponas ⁊ſi: pro quāuis.y ¶ Legato: de latere: nam alijs beneficia cōferre non poſtunt: quod dic utde offi. lega. c. i. libro. vi.z ¶ Facta. declarari debuiſſet ꝙ procuraſſet ſi compilatoribus adheſiſſet:an ītelligeretur hoc de collatione facta etiā motu proprio legati: circa qd̓ſunt opiniones. mihi videtur ꝙ valeat. Io. mo. contra in decreta. vlt. deof. lega. ⁊ archi. in decre. ſi motu. de preben. lib. vi. in pͥn.⁊ ¶ Beneficiū. quātūcūqꝫ modicū: de p̓bē. ſi motu proprio. li. vi. in prin.Specialis. in hoc approbat qd̓ noͣ. archi. in decre. vl. ubi dicebat ꝙ ītali collatione faciēda erat mētio ſpālis beneficij: nec ſufficiebat generalisqualis eſt illa. de p̄ben. nō pōt in fi. li. vi. ⁊ facit pro Hoſtien̄. ꝯͣ cōpoſtellanum in his que ſcripſi de reſcrip. in noſtra in fi. An vero etiam de qualitate cure beneficij qd̓ hꝫ īpetransīcienda ſit mentio: dicā. jͣ. de pͥbē. c. i.