Druckschrift 
1 (1494) Prima pars operum Johannis Gerson
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De poteſtate

lādū/ ſi fortaſſis ī abuſū v̓ti q̄reret̉. Cōſtathis tribꝰ modis plenitudinē eccl̓iaſtice poteſtatis eſſe in eccl̓ia. ⁊ ī generali ꝯcilio taqͣꝫin gerēte vices eiꝰ. Et qͥdem de duplici mōpͥmo ⁊ ſcd̓o nō ē difficl̓tas. Sil̓r nec d̓ tercio ſi ꝯſideremꝰ deſcriptōem plenitudīs eccleſiaſtice ptātis vbi ponit̉ ꝙ data ē ad edificatiōem eccl̓ie. Cum igit̉ ſummꝰ pōtifexhabēſ eā ſubiectiue ſit peccabil̓ ⁊ poſſit hacptātē ī deſtructōꝫ velle ꝯuertere. Sil̓r ſacꝝcollegiū qd̓ ei datū ē ⁊ coaſſiſtit qͣſi cōitaſ ariſtocratica. nō eſt ī gr̄a vel fide ꝯfirmatuꝫ.ſuꝑeſt vt aliqͣ ſit relicta inobliquabil̓ ⁊ īdeuiabilis regula ab optīo legiſlatore chriſtoẜm quā poſſit abuſus hmōi ptātisˡ repͥmidirigi atqꝫ moderari. Hec aūt regula eſt vl̓eccl̓ia vl̓ generale ꝯciliū. Unde cū mediuꝫvirtutis alit̓ nō habeat̉ niſi ꝓut ſapiēs iudicabit. final̓ reſolutio ad hāc ſapīam fiet adeccl̓iam vbi eſt ſapiētia indeuiabil̓ vl̓ ad generale conciliū. Hic fundant̉ ea ml̓ta q̄ ꝑhͦ ſacꝝ ꝯciliuꝫ ⁊ ꝯſtituta ⁊ practicata ſunt.Ut ꝙ papa iudicari p̄t et deponi ꝑ cōciliūꝘ eidē ī regulatōe ſue ptātis qͦ ad vſū ſubijcit̉. et ſibi p̄t dici. Cur ita facis? ⁊ ita d̓ pl̓ibus q̄ recollecta ſunt in illo ẜmōe. Proſperū iter faciet nobis deꝰ. Poſſumꝰ ad hācꝯſideratōem addere ꝙ plenitudo eccl̓iaſtice ptātis ſi ꝯſideret̉ ī ſua latitudine ip̄a nōeſt in ſolo papa. niſi quodāmō fontalit̓ ptātiue ⁊ originaliter ſuo mō. Hec em̄ latitudo ptātis ꝯplectit̉ in ſe alias ptātes eccl̓iaſticas collectiue a ſūmo vſqꝫ ad d̓orſū Et ēin eis plenitudo eccl̓iaſtice ptātis papal̓ tāqͣꝫ ꝑs integral̓ in ſuo toto. ⁊ ita nō ē maiorvl̓ ſuꝑior ad totā eccl̓iam. ſicut nec ꝑs maior toto. Si ꝟo conſideretur hec plenitudoin ſua ſup̄mitate. tūc abſqꝫ vlla dubitatōneplenitudo eccl̓iaſtice ptātis papal̓ ſuꝑior⁊ maior eſt ad reliqͣs. ſed iam illd̓ qd̓ r̄liquūeſt nullo pacto p̄t ꝯſtituere generale ꝯciliū.iuxta illud qd̓ dictū eſt pͥus ꝙ generale ꝯciliū in ſua ratōe formali īcludit de neceſſitate papalē auc̄tē. ſiue papa ſit ſiue nō ſit. qꝛ ſpapa ē ⁊ vult facere debitū ſuū de ꝯuocādoꝯciliū certe dꝫ auctorizari ꝑ ip̄m. Si veroꝑtinaciter renuit in deſtructōem eccl̓ie. iamtūc agendū eſt ac ſi nō eſſet. ⁊ remanet in eocleſia poteſtas ſeip̄am ꝯgregandi et ſibi ꝓuidendi ac ordinandi de ptāte papali. ſcd̓o⁊ tercio modis qͦ ad applicatōeꝫ ⁊ ad vſuꝫſicut de capitulo ⁊ decano. vl̓ de vniuerſitate et rectore ſuo mō diceret̉. Sꝫ occurrit

difficultas pͥncipalis qͥd mortuo papa veleiecto poſſit ip̄m cōciliū? Pōt itaqꝫ primoꝯſtituere ſibi papā vnū modo ſolito ꝑ electionem dn̄oꝝ cardinaliū vl̓ alio modo ꝑ cōpromiſſum vel p viā ſpūſſancti. ſi ꝓbabilit̓ita ſperaret̉ poſſe fieri ꝙ oēs ꝯcordarent invnū. Uel forte ꝑ expectatōem diuini miraculi ſicut fuit in electōe Matthie. Et d̓ hacpͥma ptāte ꝯcilij non eſt difficultas qͥn ſibipoſſit facere caput vnū Alia multa ſunt q̄papa mortuo vel eiecto p̄t exercere ꝯciliū ꝑſeip̄m vel ꝑ organū aliquod vice omniuꝫ.quēadmodū ſepe practicatū eſt in hoc cōcilio de diuerſis ſentētijs ⁊ decretis reſpiciētibus exercitiū iuriſdictōis coerciue ſicut invocatōe et depoſitōe pape. ſicut in excōicatione ⁊ interdicto. relaxatōe ⁊ abſolutōe factū eſt ī cauſa tridētina ⁊ Argētina. in qͥbuſoībꝰ introducit̉ ſctā ſynodus loq̄ns decernens diffiniēs. Sic inuenit̉ ī pͥmis ꝯcilijſtꝑe apl̓oꝝ et aliorū. ꝙ ꝯciliū loquebat̉ ⁊ nōpapa/ etiā dū viuebat. Unde dixerūt apoſtoli et ſeniores Actuū .xv. ſcribētes acta illius ꝯcilij. Uiſum eſt ſpūiſancto et nobis.Et ſil̓e notat̉ Act̉. vi. de ꝯuocatōne eccl̓ie ꝑxij. apl̓os. et in cōcilijs generalibꝰ tales īueniunt̉ modi loquēdi. Placuit ſctō concilioUel ꝯciliū diffinit. vel ſtatuit ſanctū cōcilium. vel ſacri auc̄te ꝯcilij. vl̓ Synodal̓ ordinatio vigeat Et ita in ſil̓ibꝰ. Deniqꝫ tercio ſunt alia que nō poſſunt exerceri niſi ꝑſuppoſitū determinatū iuxta iā allegatū ꝙactōnes ſunt ſuppoſitoꝝ. Circa que diſtīguendū eſt. qꝛ vel illa ſunt talia qͣlia nullusp̄t exercere niſi ſit papa. nec ꝑ ꝯmiſſionē necalit̓. Uel ſunt talia q̄ ꝯmitti pn̄t ꝑ aliquē vl̓aliqͦs ꝑ qͦs hͦ exerceri nō poſſꝫ ſꝫ aliꝰ capaxeſt. Exēplū d̓ curato non ſacerdote qͥ p̄t cōmittere ſimplici ſacerdoti nō habēti plebeꝫaliquā ꝙ ī cura ſua celebret miſſam ⁊ conſecret. ꝙ audiat cōfeſſiōes et abſoluat. ꝙ miniſtret euchariſtiā. et ita de rrliquis ſpectātibus ad ſacerdotiū. Poterit igit̉ ſimilit̓ cōcilium cōmittere ſacerdotibꝰ vt agāt talia q̄nec ꝯciliū ꝑ ſe nec illi ſacerdotes ſine ꝯmiſſione vel licentia ꝯcilij poſſent exeqͥ ſaltemlicite. Quocirca reſtat cognoſcendū de illa ꝯditionali ſi ſit aliqͣ ptās in papa q̄ poſſitin aliquid in qd̓ nulla altera ptās eccl̓iaſtica pōt attingere neqꝫ de facto neqꝫ de iure.Et videt̉ prima facie ꝙ nō iuxta cōiorē doctorū ſnīam qͥ dicunt ptātē ordinis eſſe eqͣlem in omnibus ſacerdotibꝰ comp̄hēdēdo