Druckschrift 
2 (1494) Secunda pars operum Johannis de Gerson
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tractatus

litudini paꝝ aduerſis/ valebit argumē. Ceterū poſito iſto ꝯdēnarent̉ oēs diuites delicatꝭ ac p̄cioſis alimētis occurrūt morb̓ pauperū. ſi ſꝑ modis oībꝰ licitꝭ poſſibilibꝰ/ ſit ſanitas in ſe vl̓ alijsneceſſitate ſeruanda vl̓ egritudo pellenda. Porro cui dubiū pōt qͥn militarꝭ exercitatio ſecū pl̓ima accumulet corꝑis incōmoda. nūc in ip̄o belli apꝑatu. nūc in tētorijs aūt caſtrꝭ. aut ſub diuo. demū ī ip̄o hoſtili ꝯflictu. qͥs neget in his abbreuiari vi multiplicit̓ corꝑalē? Quid enūerē labores. eſtꝰ. frigora. famē. ſitī. curas. vigilias. vulnera. qͥbꝰ ip̄a plerūqꝫ vita fūditꝰ extinguit̉? Quis tn̄ dixerit ꝓpt̓ hec repelli a militādo reges alios reipublice rectoresqͣꝫ īiuſte agāt ī ſeip̄os manꝰ inijciāt. Deniqꝫ de ip̄is mercatoribꝰ qͥd dicturi ſūt nr̄epoſitōi aduerſantes. de qͥbꝰ ait. Faccꝰ Impiger extremos currit mercator ad indos.Per mare pauperiē fugiēs ſaxa ignes.Quis videat taꝫ ip̄i qͣꝫ innuerabileshmōi. hec ſil̓ia agēdo patiēdoqꝫ/ vitā abbreuiāt? Quis neſciat egritudībꝰ varijsatterunt̉? Uerū tn̄ tꝑalia ſolūmō nūeramꝰˡ qͥbꝰ adipiſcēdis ꝯẜuādis. aut recuperādis dico īfirmitati ſꝫ vite ꝑiculo mortilicēter nos exponimꝰ. Cōcludamus igit̉arguētes a mīori ad maiꝰ bonis ſpūalibꝰ acqͥrēdis. ꝯſeruādis. aut recuꝑandis.ſcu reſtaurādis. vel mal̓ depellēdis ēqͦmodolibet illicitu vel irronabile ſil̓iapeti. Quāobre ip̄i carth̓. p̄n̄t ſubijci regulevel ſtatuto. ad cuiꝰ nihilominꝰ obẜuatiōeꝫſequit̉ qn̄qꝫ abbreuiatio vite corꝑal̓ vel debilitatio ſanitatis incurrit̉. Sꝫ opponetforte ſcrupuloſior aliqͥs q̄ret ſi liceat oīnomedicinaꝫ ſpuere? Si p̄terea in enūeratisU tꝑalibꝰ exercitijs/ fas ſit qͣlit̓cūqꝫ quōcūqꝫ vitā ꝯſumere? Et ſi ſic dicat̉ ſic̄ dictū fuiſſe videri pōt/ licebit cuilibet abſqꝫ viciotēptādi deū/ oībꝰ ſe ꝑicul̓ morboꝝ mortꝭīprouidū obiectare. Iſtud v̓o noduꝫ qͥſqͣꝫdixit Rn̄deamꝰ dicētes in pn̄ti materiaſic̄ in reliqͥs oībꝰ obẜuare ꝯuenit ꝓuerbium illd̓ poeticū a Terētio cōmēoratū. Neqͥd nimis. Qd̓ Oratius plꝰ exp̄ſſit dicensEſt modus in rebꝰ/ ſunt certi deniqꝫ fines.Ultra qͦs citraqꝫ neqͥt ꝯſiſtere rectu. Hoc?dic̄ ph̓s deſcribes v̓tutē eſſe in medio.qͥdē indiuiſibili. ſꝫ in certa latitudīe ꝓut eſtſignū ad ſagittā. Atuero qͣlit̓ accipiendūſit mediū hmōi/ ſi qͥſqͣꝫ vlterius ꝑgat inqͥ-

rerc? Rn̄deat me idē ph̓s mediū illudeſt ad nos vt ſapiēs iudicabit. Neqꝫ em̄pōt alit̓ ſub generali regula vel arte notificari tale mediū. Idcirco v̓tus quā multagignit exꝑientia/ certiuſqͣꝫ ars ſola/ tale mediū ꝯlecturat. Et qꝛ attēdit ꝑticulares circunſtātias oēs clariꝰ ſolidius oꝑat̉. qͣꝫqͣꝫars doctrina multā afferāt cōmoditateꝫv̓tutꝭ exercitiū querētibꝰ. Sufficit ergonobis ꝓnūc verificaſſe id qd̓ aſſumptū eſt on̄diſſe mediū ſobrietatis abſtinētiein ꝓpoſito nr̄o ſic iudicabit̉ a ſapiēteoīs debilitatio corꝑis diſcrimen mortis ſeu male valitudinis/ euitet̉. Sed veniamus ad bona ſpiritualia. bona virtutūpoſtqͣꝫ locuti fuimus de bonis temꝑalibꝰvbi lōge minus videret̉ excuſabilis acqͥſitione earundē abbreuiatio quātalibet vite corꝑalis. Enumeremus ergo aliqͣs radices cauſas vel rōnes ſpūales/ ꝓpt̓ qͥs licitu ē vite huiꝰ moribūde detrimentū ſubirevel pati. Et pͥmo qͥdē ad obediendū deoDeinde ad ſatiſfaciēdū pctō. Rurſusiuuamīe charitatiuo ꝓximi. Ceteꝝ euītatōe gͣuis ſcādali. Porro ad acqͥrendū v̓tututes in ſe vl̓ in alio. Et ad extremū extirpatōe vicioꝝ carnis ad ſpm̄ ſubiectione. Conſtat em̄ ad pͥmū obedientia pōtlicite imꝑare vt ſubeat mortē corꝑalem fide ſuſtinēda. exēplo martyꝝ. vl̓ vbi deꝰhomini reuelaret. quēadmodū de ſamſone alijs multis ſentit Augꝰ. de ciui. dei. Habet em̄ deus vite mortꝭ imꝑiū. Addo adhuc etiā vbi obligaret̉ qͥs ſemetip̄mꝓdere qui q̄rit̉ ad necē qm̄ xp̄ianus ē. pōttn̄ in caſu/ publicis tyrānoꝝ aſpectibꝰ pn̄tare ſe/ ſpōtanee morti tradere ſe. in atteſtationē laudeꝫ fidei ſue. Sic em̄ plures exmartyribꝰ feciſſe narrant̉. vel ceſſerūtꝑſequētibꝰ. vel eos potuiſſent/ nulla viaſe repulerūt. vt ſancta legio Thebeoꝝ. autdeniqꝫ veritateꝫ eis inuitis furentibꝰ/ vltro publicauerūt. Attn̄ neceſſaria ē in hocloco ꝯſideratio particulariū circūſtantiaꝝ vnctio ſpūs. docēs qn̄ vbi hoc fas exiſtit. Si em̄ hoc fieri ſemꝑ liceret nec fugiſſet xp̄s. nec dixiſſet apl̓is. Cum vos ꝑſecuti fuerint in vna ciuitate/ fugite in aliam. Scd̓a ſicut ſequēs rei accōmodabilior eſt quā agimꝰ. Satiſfactio/ itaqꝫ iuſticia ſepe iuoet ml̓ta fieri / abbreuiationē ſeqͥ vite ꝑſpicuū ē. Uidemꝰ ī iuſticiaforēſi. pnīa publica ī carceribꝰ qͣꝫ ī alijſ