Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De oratione

vel cum illo qui eius morā ſeu diſcontinuationē tolerare paratus eſt. Exemplū. ſentit aliquis in orando vehementē tractum cogitationis bone honeſte/ ſicut p̄dicatōnisfaciende. aut duꝫ exterius inquirit̉ ab alteroaliquo ſuꝑ reſpōſione ſibi faciēda/ ſiue dumrei domeſtice vl̓ officijs ꝓprijs imminēs vrget vel trahit cōmoditas / vt eidē protinusintendat̉. Poteſt orans in his ſimilibꝰ caſibus vel cauſis/ orationē verbalē intermittere. aliqn̄ diutius. aliquādo breuius. redire poſtmodū ad continuationē abſqꝫ vllacedentiū iteratione verborū. qꝛ ſtante interruptione actus naturalis/ moralis continuatio certa manet. neqꝫ fructū oratiōis prorſus aufert vel meritū. Porro ſi quis orationē agere debeat in cōmuni ſicut in eccleſiafit ſuꝑpetit talis interruptōis actualis libertas. qm̄ ita redire poteſt ad paſſū quēdeſeruit reſumendū. Sufficit tamen in caſibus multis bona quedā pia cauſa/iterāda eſſe fuerūt omiſſa ſatis excuſat Utſi vnū aut duos vel tres verſus alicuiꝰ pſalmi dimiſerit / ſi reſumere voluerit vndecunqꝫ turbabit̉ in alijs continuādis. Et ideo ēconſultius/ quadā cordis penitētia vlterius ꝓgredi. Hoc ſpāliter obſeruandū videret̉ apud religioſos/ ſuꝑiores eorū talemeis indulgentiā ꝯcederent. immo ſuaderentne iterationē facerent talē que ꝯmunē orationē magis turbaret qͣꝫ ſua reſumptio ſollicita anxīa ꝓficeret. qua data indulgētia nulla fit tranſgreſſio. Addito oportet inforo penitētiali dare formalē illius qd̓ omiſſum eſt repetitionē. vt primā pro prima. terciam pro tercia ⁊c̄. ſed ſufficit aliquid equiualens iniungat̉. Addito p̄terea leuiter debet orans formare ſibi ſcrupulos ſuꝑobliuione illoꝝ que ꝓtulit aut ꝓferre debuit. qm̄ memoria et remīſcentia cadūt niſiſuꝑ illa que reflexionē ſuꝑ actꝰ noſtros velcogitatōes conſiderauimus. quales reflexiones fiunt ꝯtinue. nec vt fiant neceſſe eſtSufficit igit̉ ad quietationeꝫ ſibi vnicuiqꝫfaciendā probabilis coniectura.Rationē deniqꝫ ſi quis illā dūtaxatque ſub p̄cepto cadit/ ſciēter interrūpit actualem attentionē ad alia.euagationē oratōis attētioni contrariā ſciēter cum ꝓpoſito. Sic aduerterit hmōidiſtractionē. curat repellere ſed vultꝓgredi in oratōe. talis vel peccat. vl̓ reſumere debet illud qd̓ in tali volūtaria diſtractio

ne prolatū ē. Nihilominꝰ attendendū videtur in caſibꝰ nōnullis/ oportet oranteꝫſemꝑ conari tota ſollicitudine ꝯtinere cor ſuum infra verba ſenſum vocalis or̄onis. qͥntolerari poſſit euagatio quedā ſeu potiꝰ cordis laxatio ſine forti conatu rep̄ſſionis cogitationū. nūc hac nūc illac fluctuātiuꝫ. Etvel ꝓpter laſſitudinē nature/ cerebri quan turbationē. vel ꝓpter curſum velocē orationis. vel qꝛ de ſenſu verborū illoruꝫ fortedifficiliū apud peritiſſimos theologos nihil intelligit̉/ vel minus qͣꝫ continēt. Sūtqui ꝑambulando fiūt minus grauati vel deſides ī oratione. regularius tn̄ obtineritineri pōt ſtabilitas cordis in orōnis attētione/ ſtando vel ſedendo. vel aliter honeſteeſcendo/ qͣꝫ corpus agitando.Upereſt VioēOre de attentione fit in affectu addeū vel ad ſpūalia aliqua/ qualia ſignificāt verba orationis que ꝓferūtur. Ingerit quippe ſcrupulū apud nōnullosdictuꝫ Bernar. ſuꝑ Cantica. vbi prohiberevidet̉ attentionē quālibet ad alia qͣꝫ ad orationis ſignificata verba. etiā ſi ſalutaria videantur. ſicut exemplū dat de recogitationeſermonū ſuorū. Et addit monachus debitor eſt omniū verboꝝ oratōis que dicunt̉vel cantant̉ ſiue a ſua ſiue ab altera ꝑte Uident̉ hoc alij dicere ſub alijs verbis. volētes actualis attentio coartet̉ infra terminos limites orōnis que dicit̉. vt ſi dicat̉. Beatus vir abijt in ꝯſilio impioꝝ. hocaliud cogitet̉. Et qͣꝫuis multa ſint ī pſalmisque nullā vident̉ habere connexionē aūt appropriationē ad oratōis materiā. nihilominus oſtendit Hugo de ſancto victore ī tractatulo ſuo de oratione compēdioſiſſime etſentētioſiſſime compoſito modos quibꝰ omnia trahant̉ ad orationis formā modū. ſed omniū eſt doctrinā hāc ꝓmpte in practi deducere. Uerū huius inquiſitiōis determīatio difficultatē habet plurimā ꝓpterdiuerſos orantiū mores. Et ne qͥlibet vſurpare ſibi vellet pro regula generali illud qd̓varios habet exitus duꝫ aliqͥ faciūt facerepn̄t meritorie. id qd̓ apud alios in demeri caderet ſiue in detrimentū.Ade primo dicimꝰ cor aſſuetūet affectum per contemplationempoteſt in alia ſurſum rapi. ſtare velverſari/ qͣꝫ ſonāt orōnis ſenſus vel

G