MateriaSetuda

ri bono. qꝛ operatio eſt ꝑfectio ipſius habitus ¶ Advi. dd̓m. ꝙ culpa qͣꝫuis ſit ꝑ accn̄s cauſa pene ex ꝑtepatientis pena. tn̄ ex ꝑte inferentis eſt cā ꝑ ſe. hoc em̄intendit puniens vt ꝓpter culpā penā inferat. ¶ Advij. dd̓m. ꝙ nō ideo culpa eſt malū qꝛ ꝓ culpa infert̉pena. ſed potius ecōuerſo. ideo infert maluꝫ pene adcoercendā ⁊ ordinādā maliciā culpe. et ſic pꝫ ꝙ malūnō d̓r de culpa ſolū cauſal̓r. ſed etiaꝫ formal̓r ⁊ pͥncipalius qͣꝫ de pena. vt ex dictis pꝫ. Et ꝑ hoc ptꝫ ſol̓oad. viij. ⁊. ix. ¶ Ad. x. dd̓m. ꝙ nō eſt iudicandū de rebus ẜm extimatōem maloꝝ. ſed ẜm extimatōem bonoꝝ. ſicut nō eſt iudicandū de ſaporibꝰ ẜm extimation egri. ſed ẜm extimatōem ſani. et ideo nō eſt iudicanda pena peior. quia mali magis eam fugiūt. ſedpotius iudicāda eſt culpa deterior. qꝛ boni magis fugiūt ipſam. ¶ Ad. xi. dd̓m. ꝙ virtuoſi eſt fugere culpā ꝓpter ſeipſam. ⁊ nō ꝓpter penā. ſed maloꝝ eſt fugere culpā ꝓpter penā. ẜm illud Oratij Oderūt peccare mali formidine pene. Oderūt peccare boni virtutis amore. ſed qd̓ plus eſt deus penā nō infert niſi ꝓpter culpā. vt dictū eſt. ¶ Ad. xij. dd̓m. ꝙ ſequēspͥuatio eſt peior qͣꝫ p̄cedens. qn̄ includit ipſam. et ſicvidet̉ poſſedici ꝙ pena cum culpa eſt peior qͣꝫ culpatm̄. et hoc qͥdem verū eſt ex parte eius qͥ punit̉. ſed exꝑte punientis pena hꝫ rōnem iuſticie ⁊ ordinis. ⁊ ſicꝑ adiūctōem boni efficit̉ culpa minus mala. vt Boetius ꝓbat in lib̓. de ꝯſolatōe. ¶ Ad. xiij. dd̓m. ꝙ culpa et pena ꝑtinēt ad naturā rōnalē. que ẜm id qd̓ rōnalis eſt incorruptibilis eſt. vn̄ pena ꝓpriū ſubiectūnō tollit. etſi auferat̉ vita corporis ꝑ penam. Un̄ ꝯcedo ꝙ corpori ſimpl̓r loquendo peior ſit pena qͣꝫ culpa. ¶ Ad. xiiij. dd̓m. ꝙ Coth nō pelegit culpa peneſed oſtendit ordinē eſſe ſeruandū in fuga culparumqꝛ tolerabilius eſt ſi quis ꝯmittit minorem culpā qͣꝫmaiorem. ¶ Ad. xv. ꝙ licet culpa ſit tꝑalis qͣꝫtuꝫ adactū. eſt tn̄ eterna niſi ꝑ penitentiā deleat̉ qͣꝫtum ad reatum ⁊ maculā. et eternitas culpe eſt cā eternitatꝭ pene. ¶ Ad. xvi. dd̓m. ꝙ eſſe in pluribus accidit alicuimalo. ſcꝫ ꝙ eſt in moribꝰ hominū. ex eo ꝙ plures ſequūtur naturā ſenſibilē qͣꝫ rōnem. ⁊ ideo nō oportetꝙ quāto aliquid eſt magis in pluribꝰ. tanto ſit magis malū. qꝛ ẜm hͦ peccata venialia q̄ pluries ꝯmittūt̉ eſſent peiora qͣꝫ mortalia. ¶ Ad. xvij. dd̓m. ꝙ ped.na eſt finis culpe qͣꝫtum ad terminatōnem. ſed nonqͣꝫtū ad intentione. vt ſupra dictū eſt. ¶ Ad. xviij. dicendū. ꝙ ideo a pena inferni nō poteſt aliquis rediread vitam. qꝛ culpa eoruꝫ qui ſunt in inferno expiarinō poteſt Unde ꝑ hoc non oſtēditur ꝙ pena ſit magis malum qͣꝫ culpa. ¶ Ad. xix. dd̓m. ꝙ aliquod nomen dicitur ꝑ pͥus de vno qͣꝫ de alio dupliciter. vnomodo qͣꝫtum ad noīs impoſitionem Alio mō qͣꝫtūad rei naturam. ſicut nomnia dicta de deo ⁊ creaturis qͣꝫtum ad nominū impoſitōem per prius dicunt̉de creaturis. qͣꝫtum vero ad rei naturam ꝑ pͥus dicū

tur de deo a quo in creaturis om̄is ꝑfectio deriuatur.Et ſimiliter nihil ꝓhibet quin malū ꝑ pͥus dicat̉ ẜmnominis impoſitōnem de pena. ꝑ poſterius vero ẜmrei veritatē. ¶ Ad. xx. dd̓m. ꝙ fomes eſt pͥncipiū culparum in potentia. ſed malū in actu eſt peius qͣꝫ malum in potentia. vt ph̓us d̓t. ix. methaphy. vnde fo.mes nō eſt magis malū qͣꝫ culpa.Materia ſecūda de percatis ꝯtinens. xij. queſtiones. Prima vtruꝫ in omnipeccato ſit actus aliqͥs. Secūda vtrū pctm̄ ꝯſiſtat inactu volūtatis tm̄. Tercia vtꝝ pctm̄ pͥncipal̓r in actu volūtatis ꝯſiſtat Quarta vtrū oīs actus ſit indifferēs. Quinta vtrū aliqͥs actus ſit indifferens. Sexta vtruꝫ circūſtantia det ſpēm peccato vel variet inaliud genus peccati. Septima vtrū aliqua circūſtātia aggrauet pctm̄ cui ſpem nō dat ⁊c̄. vt infra.Belrio ē depeccatis. Et primo queritur vtꝝ in quolibet peccato ſit aliqͥs actus. ¶Et videt̉ ꝙ ſic. d̓t em̄ au īguſtinus ꝙ peccatuꝫ eſtdictū vel factum vel cōcupitum ꝯtra legem deiſed in quolibet illoꝝ triSglum importat̉ aliquis actus. gͦ in quolibet pctō eſt aliquis actus. ¶ Pͣ. Augꝰ. 2d̓t ꝙ peccatū eſt adeo volūtariū ꝙ ſi nō ſit volūtarium nō eſt pctm̄. ſed nihil p̄t eſſe volūtariū niſi ꝑ actum volūtatis. ergo in aliquo pctō oportꝫ eſſe adminus actu volūtatis. ¶ Pͣ. Cōtraria ſunt in eodeꝫ genere. ſed meritū ⁊ demeritū ſunt ꝯtraria. cū gͦ meritūſit de genere actus. qꝛ actibꝰ meremur. videt̉ ꝙ parirōne ꝙ demeritū ſiue pctm̄. ¶ Pͣ. Peccatū pͥuatio q̄­ 4dam eſt. qꝛ ſicut d̓t Augꝰ. pctm̄ nihil eſt. pͥuatio autfundat̉ in aliqͦ. gͦ oꝑtꝫ eſſe aliquē actū in quo pctm̄ſuſtentet̉. ¶ Pͣ. Augꝰ. d̓t in enchi. ꝙ malū niſi in bonō eſſe nō p̄t. illud aūt bonuꝫ in quo fundat̉ maliciapeccati eſt actus. gͦ in qͦlibet pctō oꝑtꝫ eſſe actū. ¶ Pͣ. 6Augꝰ. d̓t in lib̓. lxxxiij. queſtionū. ꝙ nec pctm̄ aut recte factū imputari cuiqꝫ iuſte p̄t qͥ nihil ꝓpria feceritvolūtate. ſed nō p̄t ꝓpria volūtate aliqͥd facere abſqꝫactu. gͦ nihil p̄t homini imputari ad pctra niſi ſit ibialiqͥs actus. ¶ Pͣ. Damaſ. d̓t ꝙ laus ⁊ vituperiuꝫ ſequutur actus. cuilibet aūt pctō debet̉ vituperiū. gͦ oēpctm̄ in actu ꝯſiſtit ¶ Pͣ. Glo. d̓t Ro. vij. ꝙ om̄e pec gcatū in actu eſt ex ꝯcupiſcentia. qd̓ aūt eſt ex cōcupiſcentia nō eſt abſqꝫ actu. gͦ nullū pctm̄ eſt abſqꝫ actu¶ Pͣ. Si aliqd̓ pctm̄ eſt abſqꝫ actu. maxime hoc vi­ 9detur de pctō omiſſionis. ſed omiſſio nō eſt abſqꝫ actu. qꝛ omiſſio negatio quedaꝫ eſt. oīs aūt negatio in

Ad 19

Ad 14

Ad i8

Ad 17

Ad 16

Ad iſ

Ad ir

Ad 8AdAd io

Ad 12

Ad ii

Ad

Ad ro