De relatiue dictꝭ de d̓o ab eterno Foliū lxxiij
nō ꝑ relatōes aliquas. gͦ nō oꝑtꝫ relatōes in deo ponere. cū ad nihil aliud ponātur niſi ad diſtingēdas7 ꝑſonas ¶ Pͣ. Sicut relatōes ſunt ꝓprietates ꝑſonarū diuinarū. ita attributa abſoluta ſunt ꝓprietateseſſentie. ſed attributa abſoluta ſunt in deo ẜm rōneꝫtm̄. gͦ relatōes ſunt in deo ẜm rōnem ⁊ non reales8 ¶ Pͣ. Perfectū eſt em̄ cui nihil deeſt. vt d̓r. iij. phy. ſꝫſuba diuina eſt ꝑfectiſſima. gͦ nihil qd̓ ad ꝑfectiōemꝑtinet ei deeſt. ſuꝑfluū eſt gͦ ponere relatōnes in deo9 ¶ Sͣ. Cū deus ſit ſummū rerū pͥncipiū ⁊ vltimus finis. ea q̄ optꝫ in alia pͥora reduci in deo eſſe nō poſſunt. ſed ſolū ea ad qͣ alia reducūtur. ſicut eſſe mobile reducit̉ ad īmobile. ⁊ ꝑ accn̄s ad ꝑ ſe. et ꝓpter hͦ deus nō mouet̉. nec eſt in eo aliqd̓ accn̄s. ſed omne qd̓d̓r ad aliud reducit̉ ad abſolutū qd̓ ad ſe eſt. gͦ nihiljo eſt in deo ad aliud. ſed ſolū ad ſe tm̄ dictū. ¶ Pͣ. Deuꝫ eſt ꝑ ſe neceſſe eſſe. ſed ome qd̓ eſt ꝑ ſe eē. ncc̄e eſt eēabſolutū. relatiuuꝫ em̄ nō p̄t eſſe ſine correlatiuo. qd̓aūt eſt ꝑ ſe neceſſe eſſe. etiā alio remoto eē p̄t. gͦ in deoii nō eſt aliqͣ relatio realis. ¶ Gͣ. Omnis relatio realisvt in p̄cedēti q̄ſtione eſt habitu. ꝯſeqͥt̉ aliquā qͣꝫtitatem vel actōem vel paſſionē. ſed qͣꝫtitas in deo nō eſtdicimus em̄ deū ſine quātitate magnū. vt Augꝰ. d̓tin lib̓. de tri. nūerus etiā in eo nō eſt. vt d̓t Boe. quērelatio ꝯſequi poſſet. etſi ponat̉ nūerus queꝫ relatiofacit. oportꝫ gͦ ſi eſt relatio realis in deo ꝙ ꝯpetat deoẜm aliquā eius actōem. nō aūt p̄t ẜm actionem quacreaturas ꝓducit. qꝛ in qͣſtione p̄cedēti eſt habitu ꝙin deo nō eſt realis relatio ad creaturā. Nec iterumẜm actōem ꝑſonalē ponit̉ in diuinis. ſicut eſt generare. nā cum generare in diuinis nō ſit niſi ſuppoſitidiſtincti. diſtinctiōem aūt ſola relatio facit in diuinis. oꝑtet p̄intelligere relatōem tali actōi. et ſic relatio tale actōem ꝯſequi nō p̄t. Reſtat gͦ ſi aliquā actionē ꝯſequat̉ relatio realiter in deo exiſtēs. ꝙ ꝯſequat̉actōem eius eternā vel eſſentialeꝫ. q̄ eſt intelligere ⁊velle. ſed etiā hoc eſſe nō p̄t. hmōi em̄ actōem ꝯſequitur relatio intelligētis ad intellectum. q̄ in deo realesnō ſunt. al̓s opteret ꝙ intelligēs ⁊ intellectū realitein diuinis diſtinguerētur. qd̓ pꝫ eſſe falſum. qꝛ vtrūqꝫ de ſingulis ꝑſonis p̄dicat̉. nō ſolū em̄ pater eſt intelligens. ſed ⁊ filius ⁊ ſpūſſctūs. ſil̓iter ⁊ qͥlibet eoꝝeſt in intellectu. nulla gͦ relatio realis in deo eſſe p̄t. vtixvidet̉. ¶ Pͣ. Rō naturalis humana p̄t ꝑuenire ad cognitōem diuini intellectus. ꝓbatū eſt em̄ demōſtratiue a ph̓is ꝙ deꝰ eſt intelligētia. ſi gͦ actōem intellectusꝯſequātur relatōes reales q̄ ī diuinis ꝑſonas diſtinguere dicūtur. videt̉ ꝙ ꝑ rōnem humanā trinitas ꝑſonaꝝ inueniri poſſet. ⁊ ſic nō eſſꝫ articulꝰ fidei. namfides eſt ſub̓a rerū ſperādarū argumētū nō apparenīꝫ tiū. Heb̓. xi. ¶ Pͣ. Relatīe oppoſita ꝯtra alia oppoſita diuidūtur. in deo aūt alia genera oppoſitiōis poni nō poſſunt. ergo nec relatioI¶ Sed ꝯtra Boetiꝰ d̓t in li. de tri. ꝙ ſola relatio
multiplicat trinitatē. hec āt multiplicatio nō eſt ẜmrōnem tm̄ ſed ẜm rem. vt pꝫ ꝑ Auguſt. qͥ d̓t ꝙ pateret filiꝰ ⁊ ſpūſſcūs ſunt tres res. gͦ optꝫ ꝙ relatio ſit indiuinis. nō ſolū rōnis ſed etiā rei ¶ Pͣ. Nulla res cōſtituit̉ niſi ꝑ rem. ſed relatōes in diuinis ſunt ꝓprietates ꝯſtituētes ꝑſonas. ꝑſona aūt eſt nomen rei. gͦoꝑtꝫ ⁊ relatōes in diuinis res eē. ¶ Pͣ. Perfectior eſtgeneratio in diuinis qͣꝫ in creaturis. ſed ad generationē in creaturis ſeqͥtur relatio realis. ſcꝫ pr̄is ⁊ filijgͦ multo fortius in diuinis ſunt relatōes reales.¶ Rn̄deo dd̓m. ꝙ ſnīam fidei catholice ſequētesoportet dicere in diuinis relationes reales eſſe. ponit em̄ fides catholica tres ꝑſonas in deo vnius eēntie. nūerus aūt oīs aliquā diſtinctōnem ꝯſeqͥtur. vn̄oꝑtꝫ ꝙ in deo ſit aliqͣ diſtinctio nō ſolū reſpectu creaturarū q̄ a deo ꝑ eſſentiā differūt. ſed etiā reſpectu alicuiꝰ in diuina eſſentia ſubſiſtētis. hec aūt diſtinctionō p̄t eſſe ẜm aliqd̓ abſolutū. qꝛ qͥcqͥd abſolute in diuinis p̄dicat̉ dei eſſentiā ẜcat. vn̄ ſequeret̉ ꝙ ꝑſone diuine ꝑ eſſentiā diſtinguerēt̉. qd̓ eſt hereſis arrij Relinquit̉ gͦ ꝙ ꝑ ſola relatiua diſtinctio in diuinis ꝑſonisattendit̉. hec aūt diſtinctio nō p̄t eſſe rōnis tm̄. qꝛ eaq̄ ſunt ſola rōne diſtincta nihil ꝓhibet de ſeinuicē p̄dicari. ſicut dicimus pͥncipiū eſſe finē. qꝛ pūctū vnūẜm rem eſt pͥncipiū ⁊ finis. licet rōne differat. ⁊ ita ſequeret̉ ꝙ pater eſſet filius. ⁊ filius pater. qꝛ cuꝫ noīaimponatur ad ẜcādū rōnes nominū. ſequeret̉ ꝙ ꝑſone in diuinis nō diſtinguerent̉ niſi ẜm noīa. q̄ fuithereſis ſabelliana. Relinqͥtur gͦ ꝙ oꝑtꝫ dicere relationes in deo quaſdā res eſſe. qd̓ qͣliter ſit ſequēdo ſanctoꝝ dicta inueſtigari oꝑtꝫ. licꝫ ad plenū ad hoc rōꝑuenire nō poſſet. ¶ Sciendū eſt gͦ ꝙͣ cū realis relatio intelligi nō poſſit niſi ꝯſequēs qͣꝫtitatē vel actionē ſeu paſſionē. oportꝫ ꝙ aliqͦ iſtoꝝ modoꝝ ponamin deo relatōem eſſe. In deo aūt qͣꝫtitas eē nō p̄t neqꝫꝯtinua neqꝫ diſcreta. nec aliqͥd cū qͣꝫtitate ſil̓itudinehabens niſi multitudo quā relatio facit. cui oꝑtꝫ relatōem p̄intelligere ⁊ vnitas q̄ eēntie ꝯpetit. ad quārelatio ꝯſequēs nō eſt realis ſꝫ rōnis tm̄. ſicut relatioquā importat hoc nomē idē. vt ſupͣ dictū eſt. Relinquit̉ gͦ ꝙ oꝑtꝫ in eo ponere relatōem actōem ꝯſequētem. actōem dico nō q̄ in aliqd̓ patiēs trāſeat. qꝛ indeo nihil p̄t eſſe patiēs. cum nō ſit ibi materia. ad idaūt qd̓ eſt extra deū nō eſt in deo realis relatio. vt oſtēſum eſt. Relinqͥtur ergo ꝙ ꝯſequat̉ relatio realis indeo actōem manentē in agente. cuiuſmodi actionesſunt intelligere velle in deo. ſentire em̄ cū organo corporeo ꝯpleat̉. deo em̄ nō p̄t ꝯpetere qui eſt oīno incorporeus. ⁊ ꝓpter hoc d̓t Dyoni. ij. ca. de diui. no. ꝙ indeo nō eſt paternitas ꝑfecta .i. nō corꝑaliter. nō materialiter. ſed intelligibil̓r. intellctꝰ āt intelligēdo ad qͣttuor p̄t habete ordinē. ſcꝫ ad rem q̄ intelligit̉. ad ſpēmintelligibilē qua fit intellectus in actu ad ſuū intelligere. ⁊ ad ꝯceptōem̄ intellectus. que qͥdem ꝯcep
ij ij
Contra
ix
qRę