MateriaQuarta
Angelo ſunt prius nota ea q̄ ſunt priora ſimpl̓r. ꝙem̄ ea q̄ ſunt poſteriora ſunt nobis prius nota ꝓuenit ex hoc ꝙ cognitionē a ſenſu accipimus. ſed ratōnes reꝝ in verbo priores ſunt ſimpl̓r ipſis rebꝰ. ergoper prius cognoſcit angelus res in verbo qͣꝫ in ꝓprianatura. ⁊ ſic mane deberet p̄ordinari an veſꝑe. cuiꝰ cōtrarium in ſcriptura apparet. ¶ Pͣ. Ea que nō ſuntvnius rationis nō poſſunt aliqͥd vnū conſtituere.ſed cognitio reꝝ in verbo ⁊ in ꝓpria natura eſt alterius ⁊ alterius ratōnis cum mediū cognoſcendi ſitom̄ino diuerſuꝫ. ergo ex mane ⁊ veſꝑe ẜm predictaꝫro expoſitonē nō poſſet vnꝰ dies ꝑfici ¶ Pͣ. pͥma ad Corin. xiij. dicit apl̓s ꝙ in patria ſcientia deſtruetur qd̓nō poteſt intelligi niſi de ſciētijs reꝝ in ꝓprijs naturis que eſt veſꝑtina. in patria aūt erimus ſimiles angelis vt dicit̉ Math̓. xxij. ergo in angelis nō eſt cori gnitio veſꝑtina. ¶ Pͣ. Cognitio rerū in verbo plusexcedit cognitione reꝝ in ꝓprijs naturis qͣꝫ claritasſolis excedat lumē candele. ſed lux ſolis offuſcat lumen candele. ergo multo magis matutina cognitō2 veſpertinā. ¶ Pͣ. Augꝰ. vij. ſuꝑ Gene. ad litte. mouetqueſtionē vtꝝ aīma ade cū angelis facta fuerit extracorpus an fuerit facta in corpore. hec aūt queſtio fruſtra moueret̉ ſi om̄ia ſimul fuiſſent formata. quia ſicetiam corpus humanū ſimul fuiſſet formatū quando angeli ſunt facti. ergo videtur ꝙ non om̄ia fuerūtformata ſimul etiā ẜm ſententiā Augꝰ. ¶ Pͣ. Parsterre de qua factū ē corpus humanū habuit aliquāformā ſcꝫ limi. quia de eo dicitur Gene. ſecundo. corpus homīs formatū. nondū aūt habebat formā humani corꝑis. ergo non om̄es forme ſimul ſunt indite materie. ¶ Pͣ. Cognitio reꝝ in ꝓpria natura in angelis nō poteſt intelligi niſi cognitio q̄ eſt ꝑ ſpēs eisnaturaliter inditas. non em̄ poteſt dici ꝙ a rebꝰ cōgnitis ſpecies aliquas accipiat cum careat ſenſuū inſtrumētis. ſpecies aūt ille q̄ ſunt angelis indite a rebus corporalibꝰ nō dependēt. ergo anteqͣꝫ res eſſentpotuit eas angelus etiam in ꝓprijs naturis cognoſcere. ⁊ ita ꝑ hoc ꝙ angelus dicit̉ res aliquas ꝯgnoſcere in ꝓpria natura nō datur intelligi res illas in eē ꝓduci. ⁊ ſic predicta expoſitio videt̉ inconueniēs ¶ PCognitio matutina qua res angelus in verbo ꝯgnouit oꝑtet ꝙ ꝑ aliquā ſpēm fuerit cū om̄is cognitiohmōi ſit. nō aūt potuit eſſe ꝑ aliquā ſpēm a verbo eſfluxā. qꝛ illa ſpecies creatura eſſet. ⁊ ſic illa cognitiomagis eēt veſꝑtina qͣꝫ matutina. nā ad veſꝑtinā cognitionē ꝑtinet ꝯgnitō q̄ fit ꝑ creaturā. nec em̄ p̄t dici ꝙ p̄dicta ꝯgnitio fuerit ꝑ ſpēm q̄ ē ip̄m verbū. qꝛſic oportuiſſet ꝙ āgelus ip̄m verbū videret qd̓ nō fuit anqͣꝫ angelus eēt beatus. verbi em̄ viſio beatos facit. nō āt in pͥmo inſtāti ſue creatōnis āgeli beati fuerūt. ſicut nec ꝯtrario demones in pͥmo inſtanti peccauerūt. gͦ ſi ꝑ mane intelligat̉ ꝯgnitō reꝝ quā āgeli habuerūt in verbo oꝑtꝫ dicere ꝙ nō oīa ſimul fuerunt
facta ¶ Sed dicebat ꝙ āgelus in ſtatu illo videbatverbū ꝓut ē rō fiendoꝝ. nō aūt ꝓut eſt finis beatoꝝ¶ Sed cōtra. ꝙ verbū d̓r finis ⁊ ratio nō differt ni 20ſi relatione quadā. cognitio āt relationis dei ad creaturā nō facit beatos cū talis relatō ẜm rē magis ſe teneat ex ꝑte creature. ſꝫ ſola viſio diuine eēntie beatosfacit. gͦ qͣꝫtū ad beatitudinē videntiū nō differt vtrūvideat vt finis beatitudinis vel vt ratio. ¶ Pͣ. Pro 27phete etiā dicūtur in ſpeculo eternitatis futura vidiſſe ẜm ꝙ ipſi viderūt diuinū ſpeculū ꝓut eſt ratio fiēdoꝝ. ẜm hoc ergo nō eſſet differētia inter ꝯgnitioneꝫangeli matutiua ⁊ ꝯgnitionē ꝓphete. ¶ Pͣ. Gene. ij. 2gdicit̉ ꝙ deus fecit omne virgultuꝫ agri anteqͣꝫ oriret̉in terra omnēqꝫ herbā regionis priuſqͣꝫ germīaret.ſed germinatio herbaꝝ fuit in tertia die. ergo aliquafuerūt facta ante tertiū dieꝫ. ⁊ ita nō om̄ia facta ſuntſimul. ¶ Pͣ. vt in pſal. d̓r. Deus om̄ia in ſapientia fe 29cit. ſed ſapiētis ē ordinare vt d̓r in pͥncipio metaphyſice. gͦ videtur ꝙ deus non om̄ia ſimul fecerit. ſed ẜmordinē tēporis ſucceſſiue ¶ Sꝫ dice. ꝙ in reꝝ productione etſi nō fuerit ſeruatus ordo tꝑis. fuit tamenſeruatus ordo nature. ¶ Sed cōtra. Scd̓m ordineꝫnature ſol ⁊ luna ⁊ ſtelle priores ſunt plātis cū manifeſte ſint cauſe plantaꝝ. ⁊ tn̄ poſterius cōmemorātur facta lumīaria celiqꝫ plante. gͦ nō eſt obſeruatꝰordo nature ¶ Pͣ. Firmamētū celi natural̓r ē pͥus ter z1ra ⁊ aqua tn̄ prius fit mētio in ſcriptura de terra ⁊ aqͣqͣꝫ de firmamēto qd̓ legit̉ ſcd̓a die factū. ¶ Pͣ. Sub 32iectum naturaliter eſt prius accidēte. lux aut quoddam accidēs eſt cuius primū ſubiectū eſt firmamentū. gͦ nō debuiſſet premitti lucis ꝓductio factōni firmamēti. ¶ Pͣ. Animalia greſſibilia ꝑfectiora ſūt na 33tatilibꝰ ⁊ volatilibꝰ ⁊ p̄cipue ꝓpter ſimilitudineꝫ adhoīem. ⁊ tn̄ prius agit̉ de ꝓductione piſciū ⁊ auiumqꝫ animaliū terreſtriū. gͦ non eſt ſeruatus debitus ordo nature. ¶ Pͣ. Piſces ⁊ aues non minus videntur 34differre ẜm naturā abinuicē qͣꝫ a terreſtribꝰ aīalibuset tamen piſces ⁊ aues eodē die facta ꝯmemorātur.ergo dies non ſunt intelligēdi ẜm diuerſa reꝝ genera. ſꝫ magis ẜm tꝑis ſucceſſionem. ⁊ ſic non omniafacta ſunt ſimul¶ Sꝫ ꝯtra ē qd̓ habet̉ Gene. ij. Iſte ſunt generatōnes celi ⁊ terre qn̄ create ſunt in die qͦ fecit dn̄s deuscelū ⁊ ter. ⁊ om̄e virgul. agri. virgultū āt agri factuꝫlegit̉ tertia die. celū at ⁊ terrā facta ſtꝭ pͥma die vel etiam an̄ oēm diē. gͦ ea q̄ ſunt facta tertiā die ſunt factaſimul cū illis q̄ ſunt facta pͥmo die vel etiā an̄ omnēdiē. ⁊ ſic pari rōne oīa facta ſūt ſimul. ¶ Pͣ. Iob. xl.d̓r. Ecce behemoth quē feci tecū. Per behemoth autẜm Grego. dyabolus intelligit̉ qͥ factus eſt pͥma dievel an̄ oēm diē. hō āt ad que dn̄s loqͥt̉ factus ē ſextadie. gͦ ea q̄ ſunt facta ſexta die ſunt ſimul facta cum illis que facta ſunt primo die. ⁊ ſic idem qd̓ pͥus ¶ Pͣ.Partes vniuerſi dependēt adinuicē ⁊ maxime infe
2.
Contra