Hecūdi libri de aīaindiuiduū ꝑ diſtributōnem nutrimēti ad mēbra. Et hꝫ ſub ſe qͣtuor ꝟtu-tes ſibi ſeruientes q̄ ſūt digeſtiua retentiua attractiua ⁊ expulſiua. Dige-ſtiua vt inqͥt Albextꝰ hꝫ qͣtuor ſedes. ſcꝫ os ſtomachū ep̄ar ⁊ extremitatesvenaꝝ. pͥmū ptꝫ. qꝛ cibꝰ ꝑ maſticatōem qͦ fit ſuſcipit quandam alteratōemqꝛ triticū maſticatū in ore vt inqͥt Albertꝰ recipit ꝟtutēʳ maturādi apoſte-mata quā nō hꝫ ſi fuerit ſolū cōtuſū vel in aqua decoctū. Et ad hāc dige-ſtionē coadiuuat ſaliuā. eo ꝙ in ip̄a ē calor aliqͥs faciens aliqͣlem decoctōeꝫin ſignū cuiꝰ ꝑ maſticatōem cibi multū amittit̉ de ſapore ⁊ odore q̄ priusfuerūt in eo. Scd̓a digeſtio fit in ſtomacho qͥ eſt os ventris ⁊ inteſtinoꝝ pͥncipiū in qͦ cibꝰ cōpleta digeſtiōe digerit̉ nō ſolū calore ſtomachi qͥ eſt natura-liter frigidus vt d̓t Gwilhermꝰ de conchis. ſꝫ etiā adiutorio circūſtantiūſicut epatis a dextro. ⁊ ſplenis a ſiniſtro. Etiā ſtomachus calefit ꝑ zirbumqui facile calefit ꝓpter ſepoſitatē. Et in ſtomacho ſeꝑat̉ groſſum a ſubtili. ⁊iſtā digeſtionē medici vocant primā dicentes eā q̄fit in ore p̄paratōnē addigeſtionē. Ita ꝙ pͥma incipiat in ore ⁊ cōpleat̉ in ſtomacho. Tercia dige-ſtio fit in epate ad qd̓ mittit ſtomachus ꝑ venas meſeraicas aliqͥd qd̓ in eovocat̉ chylus. ⁊ in epate vbi magis digeſtū eſt chymꝰ vel maſſa ptyſana-ria ⁊ eſt ſuccꝰ eliqͣtus de cibo qͥ trahit̉ ꝑ venas meſeraicas ad ep̄ar vbi ſan-guis accipit colorē rubeū ⁊ dirigit̉ ad venas. Quarta digeſtio fit in extre-mitatibꝰ venaꝝ ad ꝓpriam membroꝝ ſimilitudinē. eo ꝙ ibi exudat humorqui nutrit membra. ⁊ ineiſdem exit ſuꝑfluitas que ſudor vocatur.FQuid eſt retentiua. Sol̓o eſt ꝟtus oꝑans vt cibꝰ tā-QVCE diuſtet in vno loco donec accipiat debitā alteratōeꝫ Ethabet tres ſedes ſcꝫ ſtomachū ep̄ar ⁊ extremitates venaꝝ. Primū patꝫ. qͥapoſtqͣꝫ cibus in ore fuerit maſticatus ⁊ ad digeſtionem completā p̄paratꝰretinetur in ſtomacho donec alteratō ne ſufficienti impurū per egeſtionemſeꝑetur a puro. Sod̓m patet. quia in epate naſcuntur quatuor humoreshumor autem eſt corpus humidū fluens ⁊ alteratim ꝑ decoctōnem ad nutrimentum membrorū. Eſt enim de ſubſtātia mēbri cibi ſanguinei phlegmatici colerici aut melancholici. Terciū patet. quia nutrimentū exudansin extremitatibus venarū cum exudauerit imbibitur mēbris ⁊ nutrit ea.Quid eſt attractiua. Solutio eſt virtus que de cibisVQVad vnūqd̓qꝫ membrū trahit qd̓ ei cōuenit ſicut ad car-nem tꝑate cōplexionis attrahit̉ ſanguis. Ad oſſa que ſūt inteſtina qd̓ de-clinat ad frigidū ⁊ ſiccū ad cerebrū qd̓ ad frigidū ⁊ humidū. Eodē modoſuꝑfluitates trahūt vaſa q̄ illis ſunt p̄parata ſicut fel a ſanguine ſuꝑfluitatem cholericā ſplen nigram renes plegma ſiue aquoſitatē. Et habet hecvirtus tres ſedes ſtomachū ep̄ar ⁊ membra nutrieda. De duobꝰ pͥmis patet ex eſurie ⁊ ſiti. De tercio patet. qꝛ illa incarnāt nutrimētum. ⁊ ſubſerui-unt ſibi vene ⁊ arterie que ſic differūt quia vene vt inquit Albertus ſūt vieſanguinis in omnibꝰ ſanguinē habentibus. Arterie vero vocant̉ vene pul-ſabiles quaſi arte aeris vie. eo ꝙ pulſat ī eis ſpiritus aereus per cordis diaſtolem expulſus percuſſus aūt ad euentatōnem cordis attractus aut etiātentus ad formatōnem vocis.Cc iiij
Druckschrift
Epitomata seu reparationes totius philosophiae naturalis Aristotelis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten