Octauus liber.
ablationē hn̄t loca ⁊ linee. eſt āt definitio eiꝰrōnis hec. Simpl̓r āt pͥma elemētoꝝ poſiris qͥdē definitionibꝰ. vt qͥd linea ⁊ qͥd locusfacillime on̄dere. veꝝ nō multa ad vnūqd̓qꝫeoꝝ ē argumētari. eo ꝙ nō ſint ml̓ta mediaSi āt nō ponāt̉ pͥncipioꝝ definitōes/ difficile. fortaſſe āt impoſſibile oīno. ſil̓r āt his etin his q̄ ſūt circa or̄ones ſe hꝫ. Nō gͦ oꝫ latere qm̄ difficile argumentabil̓ eſt poſitio. qm̄paſſa eſt aliqͥd eoꝝ q̄ dicta ſunt.Hic ꝯn̄r p. on̄t quo q̄dā ꝓpōnes ſt̓ difficiles ad diſpucādū ignorata ſiue nō aſſigͣta definitōe. ſꝫ ſcita ⁊ aſſigͣtadefinitōe ſt̓ faciles ad argumētādū ⁊ definiendū. Exᵐ ēvt difficile eſt ſcire vtꝝ tm̄ vnū vni ſit ꝯͣriū vel pl̓a. ſꝫ definitis pͣrijs ẜm modū q̄ dn̄t definiri .ſ. ꝙ Conria ſt̓ q̄ ſubeodē gn̄e maxīe diſtāt/ facile ē videre vtꝝ ꝯtingat pluracidē eſſe ꝯͣria vel nō. qꝛ cū maxīe diſtēt. ⁊ qd̓ ꝑ ſuꝑabundātiā dr̄ nō ꝯueniat niſi vni/ nō ꝯtīgit eidē pl̓a eē ꝯͣria. ⁊ ſitm̄ vnū maxīe diſtat ab vno. gͦ tm̄ vnū vni ē ꝯͣriū. Eodēāt mō eſt in alijs q̄ definitione indigēt. vident̉ āt in diſciplinis obſcuritatē generare. ficꝭ pꝫ ī exº mathematicovt ſi dicat̉ ea linea q̄ iuxͣ latꝰ. hͦ ē. ẜm diuiſionē lateris inferioris ⁊ ſuꝑioris eqͣlem diuidit in duo media eqͣlia. etplanū .i. ſuꝑficiē. ⁊ locū eſt ẜm ſpaciū int̓ lineas. Defini.tione data qͥd ſit diuidi iuxta latꝰ in duo eqͣlia ſtatī manifeſtū ē qd̓ dr̄ eo ꝙ eādē ablationē ſiue diuiſionē hn̄t loca. et linee .i. ſicꝭ ſe hn̄t tota ita ꝑtes ꝑ diuiſionē ſūpte. qͥaloca ſiue ſpacia lineis ꝯtinent̉. ⁊ ẜm diuiſionē lineaꝝ diuidūt̉. Eſt āt definitio eiꝰ rōnis hec q̄ dcā eſt .ſ. ꝓportiodiuiſionis ſpacij ſiue loci qd̓ int̓iacet lineis. Deinde dicit y. hoc eē generale ad oīa pͥncipia ſiue elemēta / ꝙ pꝰqͣꝫdefinitiones poſitę ſt̓/ facillimū ē on̄dere. Exᵐ eſt vt poſitis qͥbuſdā t̓minoꝝ definitōibꝰ. vt qͥd eſt linea. qͥd circūlus. qͥd pūctꝰ. ⁊ hmoi / q̄ elementa appellāt̓ ī geometrisfacile on̄dūt̉ pͥma theoremata vtꝫ in pͥº Euclid̓. eo ꝙ nōml̓ta ſiue ꝑ ml̓ta media ad vnūqd̓qꝫ pͥmoꝝ ꝯtigit argimentari. ſ ꝑ ip̄as ſuoꝝ t̓mīoꝝ ꝓbant̉ definitōes. ſicꝭ pꝫꝑ ꝓbatōeꝫ pͥmi Euclid̓ q̄ eſt ſuꝑ datā lineā triāgulū eoiatriū ꝯtīgᵗ collocare. Hoc enī vt manifeſtuꝫ eſt ibi ꝓbaꝑ ſolā circl̓i definitōeꝫ. Si āt iſta pͥma nō ꝓbant̉ ꝑ tīespoſitas pͥncipioꝝ definitōes difficillīe ꝓbabūt̉ fortaſſe.aut impoſſibile eſt oīo ip̄a ꝓbare aut notificare. Sil̓r ātbis q̄ ſt̓ ⁊ circa or̄ones. hͦ ē. dialecticas rōcinatōes ſe hꝫqꝛ iſte ex diuerẜ ⁊ pͥmis ⁊ medijs ⁊ vltīs ꝓponūt̉. Et oꝫ nōlatere opponenteꝫ qm̄ difficile ē argumētabil̓ ꝓpō q̄ paſſa eſt aliqͥd eoꝝ triū q̄ dcā ſt̄ de pͥmis medijs ⁊ extremisQn̄ āt erit ad anxioma ⁊ ꝓpōneꝫ maior labor diſputare qͣꝫ ad pōnemHic p. on̄t quō aliqͣ ꝓpō dr̄ di fficilis ꝯꝑando ꝓpōnesad ꝯcl̓ones. d. ꝙ qn̄qꝫ eſt maior labor ad ꝓbādū ꝓpōnēq̄ aſſumpta eſt ad ꝓbanduꝫ ꝯcl̓onē/ qͣꝫ ſit ip̄a ꝯcl̓o pͥncipalit̓ intēta. ⁊ talis ꝓpō appellat̉ anxioma grece .i. ꝓpc̄aſſumpta ad ꝓbāduꝫ alterā q̄ difficilior eſt ad ꝓbandūqͣꝫ illa ad cuiꝰ ꝓbationem aſſumit̉. Cum igit̉ talis ꝓpc̄ſit difficilior ad ꝓbanduꝫ qͣꝫ pͥncipalis ꝓpō ſiue ꝯcluſiomaior labor erit diſputare ad illā qͣꝫ ad pͥncipalē pōnēſiue ꝯcluſionem. qꝛ ip̄a eſt īmediata. ⁊ ad ip̄aꝫ nō eſt viaargumentationis
Dubitabit āt aliqͥs vtꝝ ponēda ſint taliavel nō. Nā ſi nō ponat ſed ꝓ bet/ ⁊ ad hoc diſputare maius ꝑcipiet qͣꝫ qd̓ in pͥncipio poſitū eſt. Si ꝟo ponat credet ex minꝰ credibilibus. gͦ ſi oꝫ nō difficiliꝰ ꝓblema facere ponēdū. Si āt ꝑ notiora ſyllogiſare nō ponēdūaut diſcēti qͥdem nō ponēduꝫ niſi notius ſitexercēti v̓o ponēdū ſi veꝝ ſolū videat̉ Quare manifeſtū qm̄ nō ſil̓iter interroganti ⁊ dicenti eſt dignū ponere. quō interrogare ⁊ ordinare oꝫ pene ſufficiūt q̄ dicta ſuntHic p. mouet dubitationem An talia anxiomata q̄ſunt difficilioris ꝓbationis ꝓpoſito / debent ꝓbari velſupponi. Et argumentat̉ p. ad vtranqꝫ ꝑtem. Primoꝙ nō debent ꝓbari qꝛ maiori indigent ꝓbatione qͣꝫ pͥncipale ꝓpoſituꝫ. ⁊ ſic videtur incōueniens. qꝛ tūc ꝑcipietmaius. hͦ eſt. maioris laboris negociuꝫ qͣꝫ ſit id qd̓ a pͥncipio poſituꝫ. ⁊ hoc vocat̉ apud ph̓os / difficilioris aſſūptio. Scd̓o etiā nō p̄t dici ꝙ rn̄dens ip̄m ponat ⁊ ſupponat tanqͣꝫ ꝑ ſe notuꝫ. qͥa tunc ſequit̉ ꝙ rudens credetex minus credibilibꝰ. qd̓ eſt con naturā argumēti. Qd̓ẜm Boecꝭ eſt ratio rei dubie faciens fidem. Ptꝫ igit̉ ſinō oꝫ facere ꝓblema diſputabile difficilius/ tunc anxioma ponenduꝫ eſt a rūdente. Si āt oꝫ ꝑ notiora ⁊ ꝓbabiliora ſyllogizare/ tūc non eſt ponenduꝫ anxioma. ⁊ ſicvtroqꝫ mō videt̉ incōueniens. Soluenduꝫ eſt igitur hͦqd̓ ad vtranqꝫ ꝑtem diſputatuꝫ eſt iſto mo/ ꝙ diuerſisdiſputationibꝰ / et ponenduꝫ eſt et nō ponenduꝫ anxioma. qꝛ diſcenti. hͦ eſt. diſciplinaliter diſputanti ⁊ apud ſeꝯſideranti/ nō eſt ponenduꝫ niſi notius ⁊ verius ſit ꝑ ſe⁊ ẜm naͣm. Sꝫ dialectico exercenti. hͦ eſt. exercitatiue diſputāti ponēduꝫ eſt. qͣꝫuis nō ſit ꝑ ſe notius dummō tn̄verum videat̉ ⁊ non habeat in ſuꝑficie inſtantiā. ꝓpterqd̓ manifeſtuꝫ eſt ꝙ nō eqͣliter ⁊ diſcenti ſiue diſciplinaliter diſputanti dignuꝫ eſt hmōi ꝓpōnes ponere. Epilogaliter ergo dicendo quō ozopponentem int̓rogare etordinare ꝓpōnes ncārias ⁊ p̄terncārias in diſputatiōedialectica iā ſufficient̉ pene eſt on̄ſum. et ex dictꝭ a pͥncipio huiꝰ octaui ſufficient̓ eſt inſtructꝰ opponens dialecticus in dialectica obuiatiuaE rn̄ſione āt primū determinādumqd̓ ē opus bene rn̄dentis ſicut beneinterrogātis. Eſt āt interrogātis qͥdem ſic inducere or̄onem vt faciat rn̄denteꝫimꝓbabiliſſima dicere qͣꝫ q̄ ꝓpter pōnem ſūtneceſſaria. Rn̄dētis āt nō ꝓpter eū videri accidere impoſſibile. aut ꝙ preter opinionem.ſed ꝓpter poſitionemIſtud eſt 2ᵐ cap. huius tractatus In quo ph̓s poſtqͣꝫin pͥmo capl̓o inſtruxit opponentem dialecticuꝫ quo adobuiationem / in eo ꝙ on̄ſum eſt qualiter vtenduꝫ eſt ꝓpoſitionibꝰ ncārijs ⁊ p̄terneceſſarijs qͥbus opponentesobuiantes poſitioni reſpondentis cogunt reſpondentem ad aſſenſuꝫ ſue poſitionis. Con̄r inſtruit rn̄dentemdialecticuꝫ defendere ſuā pōnem obuiando opponēti itaꝙ nō cogat̉ ꝯcedere aliqd̓ incōueniēs Et circa hͦ p. pͥº inſtruit rn̄dentē quō rn̄dendū eſt rn̄ſione ſimpl̓r ⁊ recta. 2º