Druckschrift 
Commentaria in quattuor libros nove logice se[cundu]m processus burse laurentiane Coloniensis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tōpicoꝝ

Ibi tn̄ ꝯſiderandū eſt ẜm dn̄m. Albertum. ꝙ drn̄ter drā⁊ ſpēs ſignificant qͣleqͥd. qꝛ ſpecies ſignificat qͣleqͥd. ita ꝙquid ⁊ quale ſimpliciter eſt aliqͥd ſui. qꝛ ſignificat quidformatum quali. Drn̄a vero ſignificat qͣleqͥd ita ꝙ nihilſui ē qͥd. ſed ipſa ē qͣlitas eꝰ qd̓ eſt qͥd in ſpecie.Intendendū aūt ⁊ ſi ẜm accidens inē definito differentia. Nulla em̄ differentia eorūeſt q̄ ẜm accidens inſunt. ſicut nec genꝰ Nōem̄ ꝯtingit differentiam ineſſe.Hic ph̓s ponit conſiderationem quartā. dicens ſi diſferentia ineſt vt accidens ſiue ẜm modū accidentis ipſidefinito. tunc interimitur differentia. ⁊ etiam definitioCuius ratio eſt. quia nulla drna ineſt definito ad modieoꝝ q̄ ẜm accidens inſunt. ſicut nec genus ineſt definito vt accidens. Cuiꝰ rō eſt qꝛ nō ꝯtingit drām alicui cꝰ ēdrn̄a ineſſe ⁊ non ineſſe. ſed ineſt ſemꝑ ⁊ eēnaliter ei cuiꝰ ēdifferentia. vt ꝓprius actꝰ ⁊ forma ſb̓nal̓ q̄ ſui eēna ꝯſtituit in eē ſb̓nali. id cuius eſt differentia conſtitutiua.Ampliꝰ ſi p̄dicat̉ de gn̄e drā l̓ ſpēs. aut inferius aliqͥd ſpē nō erit definiēs. nullū eī eorū q̄ dcā ſunt ꝯtīgit de genere p̄dicari. eo ꝙampliſſimū omnium genus diciturHic ponit quītā ꝯſideratōeꝫ q̄ ſumit̉ ꝑ īſpectōeꝫ drn̄eꝑꝑate ad geꝰ ⁊ ſpēꝫ. ⁊ ē iſta. ſi illd̓ qd̓ aſſigͣt̉ ꝓ drā p̄t̉ d̓ gn̄evl̓r ſūpto. l̓ ſi ſpes qͥ d̓finit̉ l̓ aliqͥd īferiꝰ ad ſpēꝫ. pͣtͣ de gn̄svl̓r ſūpto. tal̓ definitio ē interimēda. nullū eī eoꝝ q̄ dictaſtiꝯtigit d̓ gn̄e p̄dicari. Cꝰ rō eſt qꝛ geꝰ oīm eoꝝ qī d̓finitione ponūt̉ ⁊ ad q̄ definitio refert̉ ad definitū. āpliſſimeſiue cōiſſime p̄tͣ. ⁊ iō ſi drā p̄dicaret̉ d̓ gn̄e cōior eſſꝫ gn̄e ⁊nō reſtrigerꝫ geꝰ cui apponit̉. ⁊ ſic īterimit̉ drā ⁊ et ꝭd̓fiº.quia non valet ad ꝓpoſitum. ⁊ intelligitur iſta conſideratio de differentijs affirmatiuis.Rurſū ſi p̄dicat̉ genꝰ de drā. nō em̄ d̓ drāſꝫ de qͥbꝰ drā genꝰ videt̉ dici. vt aīal de hōie⁊ boue. ⁊ de alijs greſſibilibꝰ aīalibꝰ. ⁊ nō deea drā q̄ de ſpē p̄dicat̉. Nam ſi ẜꝫ vnāquāqꝫdrāꝝ aīal p̄dicaret̉. multa aīalia d̓ ſpē p̄dicarent̉. Nā drē d̓ ſpē pͣnt̉. Ampliꝰ drē oēs. autſpēs. aut īdīdua erūt. ſi qͥd̓ ſtꝭ aīalia. Nā vnūqd̓qꝫ aīaliū. l̓ ſpēs eſt aut indiuiduumHic poīt ſextā ꝯſideratōeꝫ q̄ ē. ſi geꝰ ẜꝫ ꝙ geꝰ p̄dicet̉ dedrā vt drā ē .i. ſi eēna q̄ eſt geꝰ p̄dicet̉ d̓ eēna q̄ eſt drā. tūcinterimit̉ drā. ⁊ et d̓fiº Cꝰ rō eſt. qꝛ gerī eo ꝙ geꝰ nō p̄t̉ dedrā ī eo ꝙ drā ſꝫ d̓ ill̓ viʳ dici l̓ p̄dicari d̓ qͥbꝰ eſt drā. vt deſuppoſitꝭ īformatꝭ ꝑ drāꝫ. exᵐ eſt vt ſi aīal geꝰ p̄t̉ d̓ homīe ⁊boue. ⁊ de alijs greſſibilibꝰ hͦ eſt greſſibili tāqꝫ drā formatis aīalibꝰ. ⁊ nō p̄dicatur de ea drā q̄ de ſpē p̄dicatur. Hāt rō ducens ad īpoſſibile eſt. qꝛ ſi geꝰ qd̓ eſt aīal p̄dicaretur ẜꝫ vnāquāqꝫ drām vt qͣlibꝫ drā ꝑticipatū. tunc vtmulta aīalia de ſpē p̄dicarentur. Et huius eſt cā qꝛ drn̄adiuidit genꝰ ⁊ multe drn̄e ī multa diuident ⁊ diuerſe diuident in diuerſa. ⁊ ſic nūeraret̉ animal diuerſitate diferentiaꝝ vt ꝑticipatū diuiditur ẜm ꝑticipātia diuerſa ⁊tūc qꝛ vna ſpecies hꝫ drās q̄ de ſpē p̄dicātur multa aīaliade eadem ſpecie p̄dicarentur. quia q̄libet drā infert genusqd̓ ipſa ꝑticipat Scd̓a ratio eſt. ſi genꝰ p̄dicaretur dedrā eēnali p̄dicatione. ſeq̄retur ꝙ om̄es drn̄e eſſent l̓ ſpēs

vel īdiuidua quia qͥcquid ꝑticipat aīal ī genere aut eſtaliqd̓ aīal in ſpē. l̓ in īdiuiduo. Quia nō p̄t genꝰ alit̓ diuidi niſi aut formalit̓ in diuerſas ſpēs aut ꝑ multiplicatōnem ſpēꝝ in materia. ſi ergo p̄dicatur genus de differentia ſicut ꝑticipatum de ꝑticipante neceſſario erit differētia ſpecies vel indiuiduumSimiliter āt ꝑſpiciendū ⁊ ſi ſpēs aut inferioꝝ aliquid ſpē de drā p̄dicatur Impoſſibile em̄ eo ꝙ de equalibꝰ aut de pluribꝰ. ⁊ ampliꝰ drā qͣꝫ ſpēs d̓r. Ampliꝰ accidet drāꝫ ſpēꝫeē. ſi quidem p̄dicabit̉ de ea aliqua ſpēꝝ Nāſi p̄dicabit̉ hō palā qm̄ aliqͣ drā homo eſtHic ponit ꝯſideratōem ſeptimā īſpiciendo ad ſpēs.dicēs ſi ſpecies l̓ aliqͥd ꝯtentū ſb̓ ſpē p̄dicatur eſſential̓r ⁊vl̓r dedrā definitio eſt īterimenda. Cuius rō eſt qꝛ drn̄ade eqͣlibus vel pluribꝰ p̄dicatur qͣꝫ ſpēs. ſꝫ ſi ſpēs p̄dicaret̉dedrā. drn̄a ⁊ ſpecies eſſent idem. quia om̄e qd̓ de alio p̄dicatur ē id̓ ei de quo p̄dicatur. ſed hͦ eſt incōueniens cūſpecies ſit vnita ex genere ⁊ differentiaRurſū ſi nō p̄or ē drā ſpē. Nā gn̄e qͥd̓ poſteriorē ſpē aut p̄orē drām oportet eſſeHic poīt octauā ꝯſideratōeꝫ dicēs ſi ī d̓finitione drāpoſita nō ſit pͥor ſpē drā ē īterimēda. ⁊ ex ꝯn̄ti ſpeciesCōſiderādū āt ⁊ ſi diuerſi gꝭ ē dcā drā neꝫꝯtenti neqꝫ ꝯtinenti. Non videtur em̄ eadēdrn̄a duū geneꝝ eſſe non continentium ſe inuicem. Si autem non accidet ſpeciem eand̓in duobus generibus eſſe non continentibꝰſeinuicem. Infert em̄ vnaqueqꝫ drn̄arum ꝓprium genus. velud greſſibile ⁊ bipes aīal iferūt. Quare de qua drā ⁊ gn̄ꝫ vtrūqꝫ palāgͦ qm̄ ſpēs ī duobꝰ gn̄ibꝰ erit nō ꝯtīentibꝰ ſeīuicē. Aut nō īpoſſibile drā duū gn̄ꝫ eē n̄ ꝯtinētiū ſeīuicē ſꝫ addēdū neqꝫ vt̓uſqꝫ ſub eodēexn̄tꝭ. Naꝫ greſſibile aīal ⁊ volatile aīal gn̄aſtꝭ nō ꝯtinētia ſeīuicē ⁊ vtrius eoꝝ eſt bipesdrā. qͣre addēdū qm̄ neqꝫ ſub eodeꝫ vtriuſqꝫexn̄tis. Nec hec ābo ſub eo d̓ aīali ſtꝭ. palā āt⁊ qm̄ nō nccē ē drāꝫ ōe ꝓpriū geꝰ īferre. eo ꝙꝯtigit eād̓ duū eē gn̄ꝫ n̄ ꝯtinētiū ſeīuicē. ſꝫ alteꝝ tm̄ ncc̄ē ē īferre. ⁊ ſuꝑiora hec oīa. vt bipes greſſibile vel volatile confert animalHic poīt nonā ꝯſideratōeꝫ q̄ ē iſta. ſi illd̓ qd̓ poīt̉ ī d̓finitōne ꝓ drā ſit drā alteriꝰ gꝭqͣꝫ gl d̓finiti. tal̓ d̓fiº t̓ īterimendaex ꝑte drē. Ꝙ ꝓʳ rōne ducēte ad īpoſſibile. qꝛ ſi dicat̉ ꝙ n̄eſt ſic vt dcm̄ ē. tūc ſeʳ ꝙ vna ſpēs erit ī duobꝰ gn̄ibꝰ n̄ ꝯtinētibꝰ ſeīuicē .i. n̄ ſb̓alt̓natī poſitꝭ. Cꝰ rō ē qꝛ hͦ ē gn̄ale ꝙ q̄libꝫ drā ẜꝫ ſe accepta īfert ſuū ꝓpriū geꝰ. ī qͦ ē ſic ꝭgreſſibile ⁊ bipes q̄ ſtꝭdrē aīal̓ īferūt aīal ſi ẜꝫ ſe accipiāt̉. Sil̓r q̄libꝫ drā cū ſuo gn̄e accepta ꝯſtituit vnā ſpēꝫ ⁊ ead̓ cū alio gn̄e accepta ꝯſtituit eād̓ ſpēꝫ. qꝛ vnica ē duoꝝ gn̄m vtd̓t hypoſteẜ ⁊ ꝟm ē ꝙ d̓ qͦ pͣtur dr̄a d̓ eod̓ p̄dicatur ⁊ genꝰillius drn̄e. ſint ergo genera a b. ⁊ vnica differentia ſit o