Quartus liber
Rurſum ſi omnino in nullo genere quodſpeciei eſt contrarium. ſed ipſum genꝰ vt bonum. Nam ſi hoc non in genere nec contrarium huius in genere erit ſed ip̄m genus. vtin bono ⁊ in malo accidit. Neutrum em̄ horū in genere ſed vtrūqꝫ eoꝝ genusHic ponit tertiam cōſideratōem. dicens Si ꝯtrariūaſſignate ſpeciei nō ſit ſb̓ genere ſꝫ ip̄m met eſt genꝰ aliorum tūc ſpecies eſt male aſſignata. Exemplum eſt vt ſiin malo aſſignaret̉ aliquod genꝰ exquo bonum nō eſt inaliquo genere ſed eſt met genus aſſignatio male ē factaDeinde ſi ꝯtrariū eſt alicui ⁊ genꝰ ⁊ ſpēset ſi hoꝝ quidē aliqͥd eſt medium. illoꝝ auteꝫnihil. na ſi geneꝝ eſt aliqd̓ mediū ⁊ ſpēꝝ. ⁊ ſiſpecierū ⁊ generū. vt in v̓tute ⁊ vicio. ⁊ iuſticia ⁊ īiuſticia. vtrorūqꝫ em̄ ē aliqd̓ mediūHic ponit aliā cōſideratōem dicēs. ꝙ ꝯſiderandumeſt in ꝯtrarijs habentibꝰ mediū ad ip̄m mediū ſi tam genus qͣꝫ ſpēs habeāt ꝯtrariū. cōſiderandū eſt ſi inter genera ꝯtraria ſit aliqd̓ mediū ⁊ inter ſpēs ꝯtrarias non ſitmedium. vel ecōtra. tūc genꝰ nō erat bn̄ aſſignatū ſpecieiExemplū de v̓tute ⁊ vicio q̄ ſunt ꝯtraria gn̄a. ⁊ iuſticiaet iniuſticia q̄ ſunt ꝯtrarie ſpēs. vtrorūqꝫ em̄ eſt mediuꝫvirtutis qͥdem ⁊ vicij indifferēs. qd̓ nec virtꝰ nec viciumeſt. vel bonū in gn̄e ſꝫ potētia eſt vtrūqꝫ. Iuſticie aūt ⁊ iniuſticie mediū eſt ꝙ nec cōicatiuū eſt nec diſtributiuuꝫ loquēdo de iuſticia ſpēali nō de gn̄ali vl̓ heroica iuſticia. qꝛtaliter dcā iuſticia ⁊ iniuſticia mediū nō habentInſtantia huius qm̄ ſanitatis ⁊ egritudinis nihil eſt medium. mali autem ⁊ boni aliquid eſt mediumHic ponit inſtātiam huiꝰ ꝯſideratōis. dicēs ſanitatꝭet egritudinis in corporalibus non eſt medium. ⁊ tamēboni ⁊ mali eſt medium. igit̉. Ad quod eſt ſolutio ꝙ bonum ⁊ malum non vno modo ſumuntur ẜm ꝙ ſunt genera in moribus. ⁊ ẜm ꝙ ſunt genera ſanitatis ⁊ egritudinis. In moribus em̄ medium habent in quibus eſt bonum ſimpliciter ⁊ malum ſimpliciter ſiue per ſe. Secundum aūt ꝙ ſunt ꝯſeq̄ntia ad ſanitatem ⁊ egritudinemnon ſunt genera. ſed tranſcendentia que ſunt in om̄i genere ⁊ non in vno genere qualitatis. ⁊ ſicut in genere logico hoc modo non ſunt contraria ſed oppoſita. vt priuatio et habitus. que medium non habent. ⁊ ideo inſtātia non impedit conſiderationem. Vnde quidam dicūtꝙ intelligitur de contrarijs moralibus ⁊ non naturalibus. ſed primum eſt meliusAnt ſi eſt aliquid vtriſqꝫ medium ⁊ ſpeciebus ⁊ generibꝰ nō. ſil̓r aūt ſi horuꝫ quidemẜm negationem illorum vero ẜm ſubiectumprobabile em̄ eſt quod ſimpliciter eſt vtriſqꝫvt in v̓tute eſt ⁊ vitio. ⁊ iuſticia ⁊ iniuſticiavtriſqꝫ em̄ ẜm negationē mediumHic ponit nouā ꝯſideratōem dicens ſi vtraqꝫ ⁊ gn̄aet ſpēs habeāt ꝯtraria. ⁊ vtraqꝫ habeāt media cōſiderandū eſt ſi ſil̓r ſiue vniformiter ponātur media vtrorumqꝫ
vel nō vniformiter ſꝫ borum quidem media ponanʳ ꝑ abnegatioaem extremoꝝ illorum aūt ponant̉ ẜm ſb̓cm hoceſt ꝑ extremoꝝ ꝑticipatōem. Quia id qd̓ extrema ꝑticipat ſb̓ijcitur ip̄is vt pͥncipijs cōſtituētibus ip̄m qͣꝫuis cīhoc nō ſit nccariū eſt tamen ꝓbabile ⁊ in pluribus ē veꝝqꝛ medium vtriſqꝫ hoc cōtrariū generibus ⁊ ſpeciebꝰ ſimpliciter ſiue vniformiter eſt ſicut in ꝟtute ⁊ vicio int̓ q̄ ēmedium per abnegatōem ⁊ iuſticia ⁊ iniuſticia inter queeſt medium ſimpl̓r per abnegationem. in vtriſqꝫ em̄ hoꝝeſt medium ẜm abnegationem. Quando ergo non eſt.medium inter ea vniformiter tunc aſſignatio non eſt debite factaTunc ibiAmplius qn̄ non eſt contrarium genericonſiderandū nō tm̄ ſi cōtrarium in eodemgenere. ſed ⁊ mediū In quo em̄ ſumma ⁊ medium. vt in albo ⁊ nigro. Nā color genꝰ ethorum mediorum coloꝝ oīm.Hic ponit aliā ꝯſideratōem dicēs. qn̄ generi aſſignato non eſt aliquid contrarium. ſꝫ ſpecies aſſignata habꝫcontrarium tunc non tm̄ conſiderandū eſt ad contrarium. ſed ad medium quod eſt inter cōtraria. ita ꝙ nō tm̄contrarium cum contrario debet eſſe in eodem genere. ſꝫetiam medium quod eſt inter ea debet eſſe eiuſdem generis cum ſpecie. ⁊ ſi nō male eſt aſſignatū genus. In quoem̄ ſunt ſumma id eſt extrema in eodem ſunt ⁊ media.precipue ſi eſt medium ꝑ ꝑticipationem extremorū. exēplum in albo ⁊ nigro que ſunt extrema in colore. quia cōlor vnū genus horum medioꝝ colorum eſtInſtātia qm̄ egeſtas qͥdem ⁊ ſuꝑabūdantia in eodē genere. In malo em̄ ābo. mediocre autē cum ſit medium horum non in malo ſed in bono eſtHic format etiā inſtātiā cōtra hāc conſideratōnemQuia egeſtas ⁊ abundantia in vicijs diſtāt a medio. etaudacia ⁊ timiditas ſunt extrema ⁊ fortitudo q̄ media ēnō eſt in eodē gn̄e cū extremis cū extrema ſint in generemali virtus aūt que eſt medium in genere boni. nec videtur eſſe inſtantia cōtra hanc cōſiderationeꝫ immediatā. qꝛ iſta ē de eo qd̓ nō hꝫ ꝯtrariū in gn̄e. inſtātia āt ē deeo qd̓ hꝫ ꝯtrariū in gn̄e. qꝛ egeſtas ⁊ abūdātia ſtꝭ ꝯͣria genera. ⁊ iō dicūt qͥdā ꝙ inſtātia eſt q̄ videt̉ ⁊ nō ē. ⁊ ſic admaximū eſt inſtātia ꝯtra hͦ ꝙ dcm̄ ē in eodē gn̄e ſūt extrema ⁊ mediū. Sed ꝯſiderandū eſt ẜm Alb̓tū ꝙ ſuꝑabundātia ⁊ defectꝰ ſtꝭ extrema in malo ⁊ iō ſtꝭ in gn̄e vno. vtrūqꝫ em̄ abūdat ⁊ deficit a gn̄e boni qd̓ ē in medio. ⁊ hocmō ꝟtus eſt in medio q̄ nihil abūdat nec deficit a medio⁊ iō in bono ꝟtus eſt extremū n̄ mediū ſicut diffuſiꝰ dcm̄ ēin ꝯmētarijs ſuꝑ pͥma cōitatē adaliqͥd Conſideratiovero eſt de his q̄ oīmō mediūſtꝭ ꝑ ꝑticipatōem extremorū ſicut eſt in coloribꝰ in qͥbus medius ꝑticipat genꝰ ſicꝭextremū coloris quod nō poteſt eē in egeſtate ⁊ in abundātia. qꝛ mediū cā eſt qd̓ cū extremis in eodē gn̄e eſſe nōpōt. eo ꝙ in bono extremū eſſe cauſat̉ ab ip̄a media rōneque cauſat abnegationem generis extremorum. ⁊ hec.ſententia inſtantie ⁊ vera cauſa. ſed ſi medium non eēt niſi medium ⁊ non extremum ſequeretur ꝙ ſi ꝯtrariū haberet ſpēs meᵐ ⁊ genꝰ n̄ ꝙ in eodē gn̄e eēt meᵐ cū extreīsſꝫ qꝛ ab eo efficit̉ meᵐ ꝑ c̄cūſtātias ⁊ extreᵐ ī bono. iō oꝑtꝫ