Quartus
Hic poīt ſecūdā ꝯiugatōeꝫ vtilē ī prīa figura. Dicēsꝙ ſil̓r ē ꝯº vtil̓ ad formadū 2ᵐ modū pͥᵉ figure ad ꝯcludēdū ꝯcluſioēꝫ vl̓eꝫ negatīaꝫ de ꝯtingēti. qn̄ maior eſt vl̓isnegatia. ⁊ mīor affirmatīa vl̓is qͣꝫtū ad dctm̄. de quo idicat̉ moꝰ ſicꝭ ſi dicat̉ nulli ab ꝯtīgere. b āt ꝯtīgit oī ctūc ſeqͥt̉ ꝯº de ꝯtīgēti. ꝙ a nulli cꝯtīgit. ponēdo t̓mīos ſicut ī pͥori ꝯiugatōe ſtꝭ poīti Et iſtud ꝓbat̉ ꝑ definitōemeiꝰ quod ē dici de nullo. quia nihil ē reꝑire eoꝝ qͥbꝰ ꝯtīgit b ineē. a quo nō remoueat̉ a ꝯtīgere ineē. ⁊ iō ſeqͥt̉ cicſit aliquid eoꝝ cui ꝯtīgit eē b. ꝙ nullū cꝯtīgit eē a. patet igit̉ ꝙ ī duobꝰ moīs vl̓ibꝰ ex p̄miſẜ de ꝯtingēti ſeqͥt̉pº de ꝯtīgēti ꝟtute dici de oī ⁊ dici de nullo. Si eī iuxͣ p̄tacta oē b ꝯtīgit eē a. ⁊ oē cꝯtīgit eē b. gͦ ꝑ dici de oī bn̄ſeqͥt̉ oē eꝯtīgit eē a Et iteꝝ ſi nullū b ꝯtīgit eē a. ⁊ oē catīgit eē b. tūc ſeqͥt̉ ꝑ dici de uullo ꝙ nullū cꝯtingit eēa.Qn̄ āt a ꝯtīgit oī b. b āt cōtīgit nl̓lic. ꝑ ſūptas ꝓpōes nl̓lꝰ fit ſyll̓s. b nulli cīeē cōtīgit.ꝯuerſa āt bc ſecūdū ꝯtīgere fit idem quēadmodū priꝰ Qūo āt cōtīgit b nulli cineē. cōtingit ⁊ oī ineē. hoc aūt dcm̄ ē priꝰ. quare ſih quidē ōni c. a ꝟo ōni b rurſū idē fit ſyll̓sH:. c. p. det̓mīat de ꝯiugatōibꝰ īutilibꝰ ī iſta figura. dicēs ꝙ a ꝯtīgit oī b ī maiori ꝓpōne. ita ꝙ oē b ꝯtigit eē a.b aūt cōtingit nulli cī mīore ꝓpōne. ita ꝙ nullū cꝯtīgiteē b. tūc ꝑ ſūptas tl̓es ꝓpōes. nꝰ fit ſyll̓s. ſꝫ ē ꝯbīaº inutil̓ſi tn̄ mīor ꝓpō nullū ce b. que ē vl̓is negatīa ꝯuertat̉ ꝯuerſiōe tal̓ ꝯtīgētꝭ que ē ī oppoītāqͣlitatē. eadē ſernataqͣꝫtitate tūc fit ſyll̓s idē quēadmodū pͥus fcūs ē ī pͥºº pͥfigure. ⁊ ſic ē ꝯiuº tal̓ pͥma ad ſyll̓ꝫ īꝑſcm̄ eo ꝙ īdiget ꝯuerſiōe mīoris ꝓpōnis. hec aūt ꝯuerſio talis ē ſi cōtingitb nulli cineē. ꝯtingit b oīcineē. hͦ aūt ſupͣ dictū ē Quare ex tali ꝯuerſiōe ſeqͥt̉. ꝙ b ꝯtingit oī cineē. ⁊ ſic fit argumētū hoc mō Omneb cōtīgit eē a. oē c cōtīgit eē b. gͦoē c cōtingit eē a. qui ē pͥmꝰ modꝰ pͥme figure. iā illa minor ē oppoīta ī qͣlitate detē mīori q̄ fuit ī tl̓i ꝯiugationeinutili Tunc ibiSimiliter autem ſi vtraſqꝫ propoſitionesnegatio ponatur cum contingere. Dico ātvt ſi a contingit nulli b ⁊ b nulli c Nā ꝓpterſumptas propoſitiones fit nullus ſyllogiſmꝰ. conuerſis autē rurſꝰ erit idē quod ⁊ p̄usHic ponit ſcd̓am coniugationem inutilem reſpicientem omnem figurā generaliter. Dicens. ſimiliter eſtinutilis coniugatio ⁊ imꝑfecta ſi negatio vniuerſalisponatur ad vtramqꝫ extremitatem. ita ꝙ ambe p̄miſſeſint vniuerſales negatiue de contingenti. Cuius eſt exemplum vt ſi a contingit nulli b. et b nullic contingit.tunc in tali coniugatione propter ſumptas quidē propoſitiones nullus fit ſyllogiſmus. ⁊ ſic coniugatio īutilis eſt quia in nulla figura ex ambabus negatiuis ali-quid ſequitur Conuerſis aūt vtriſqꝫ propoſitionibꝰ ſb̓eadem quantitate ad oppoſitas qualitates. erunt ābep̄miſſe de contingenti vniuerſales affirmatiue. ⁊ tuncvt cuilibet manifeſtum eſt fit idem ſyllogiſmus qui dictus eſt in primo modo prime figureManifeſtum eſt igitur ꝙ negatōne poſitaad minorem extremitatem. vel ad vtraſqꝫ
ꝓpōnes nō fit ſyll̓s. aut fit quidē ſed nō ꝑfectus. ꝯuerſione aūt ſit nccariū.Hic ph̓us infert correlariū ex p̄dcīs dicēs. maīfeſtūeſt igit̉ ꝙ negatōe poſita ad mīorē extreītatē. ita ꝙ minor ſit negatīā. vel negatōe poſita ad vtraſqꝫ ꝓpōes. itaꝙ ābe ſint negatīe. aut nō erit ſyll̓s: ex ꝓpōnibꝰ ſic ſumptis. Aut ſi ſit ſylſs ille erit imꝑſcūs. ⁊ oꝫ ꝙ ꝑ ꝯuerſionēque eſt in ꝯtingēti ad oppoītas qͣlitates ꝑficiat̉. ſi debeat fieri nccāriū. id qd̓ ſeqͥtur ſyllogiſtica ꝯſequētiaSi āt altera qͥdem ꝓpōnū vl̓is. illa veroꝑticularis ſumat̉ ad maiorē extremitatē poſita qͥdē vl̓i ſyll̓s erit ꝑfectꝰ Nā ſi a om̄i b. baūt alicui c. cōtingit a alicui c. hͦ āt maīfeſtūeſt ex definitōe ꝯtingētis. Rurſum ſi a ꝯtingit nulli b. b aūt alicui cꝯtingit ineſſe. nccēeſt a ꝯtingere alicui c nō īneſſe. demōſtratioautem eademHic ph̓s docet ſyllogiſare ex vniformi gn̄atōe ſyllogiſmoꝝ de cōtingēti in alia diſpōne p̄miſſaꝝ. penes qͣꝫtitatē dicēs. ſi hec qͥdē ꝓpōnū ſit vl̓is. ⁊ altera ſit ꝑticularis. ⁊ ad maiorē extreītatē qͥdē poſita vl̓i ꝓpōne ſiue affirmatīa ſiue negatīa ⁊ minori ꝑticulari affirmatiua.vtriſqꝫ exn̄tibus de ꝯtingēti. ſeqͥtur ꝯcl̓o de ꝯtīgenti indarij ⁊ ferio ꝑſcūs ꝑ dici de om̄i ⁊ dici de nullo. Cuiꝰ eſtexemplū. ſi a oī b ꝯtingit. ita ꝙ om̄e qd̓ ꝯtīgit eē b. ꝯtingit eſſe a. b aūt ꝯtingit alicui c. ita ꝙ ꝯtingit aliqd̓ c eēb. ſeqͥtur ex tali p̄miſſaꝝ diſpōne ꝙ aliqd̓ cꝯtingit eē aet eſt bonꝰ ſyll̓s in tertio mō pͥme figure. ⁊ maīfeſtū ē eūeſſe ꝑfectū ex definitōe dici de om̄i in ꝯtingētibꝰ. Rurſūſi ad iuaiorē ponat̉ vl̓is negatīa. ⁊ dicat̉ ꝙ a nullib contingit. ita ꝙ mediū b cōtingit eē a. ⁊ ad mīorē ponaturꝑticularis affirmatīa. ita ꝙ dicat̉ ꝙ aliqd̓ cꝯtingit eſſeb. tūc ſeqͥtur nccītate ſyllogiſtica concluſio. ſcꝫ ꝙ aliqd̓ ccōtingit nō eē a. Eadē aūt eſt demōſtratio q̄ priꝰ ſcꝫ qͥaregulat̉ ꝑ dici de nullo in cōtingētibus.Si aūt ſumat̉ priuatiua ꝑticularis ꝓpoſitio. vl̓is aūt affirmatīa. ⁊ ꝓpōnes ſimiliterſe habeāt vt ſi a quidē om̄i b contingitb ātalicui c. contingit non ineſſe per ſumptas.quidem propoſitiones non fit manifeſtꝰ ſyllogiſmus. Conuerſa autem particulari etpoſito b alicuic contingere ineſſe. eadē eritconcluſio que eſt prius. quēadmodū que inhis que in principioHic philoſophus ponit coniugationes inutiles.in iſta premiſſarum diſpoſitione dicens ſi priuatiua ꝓpoſitio de contingenti ſumatur particularis. ⁊ affirmatiua ponatur de contingenti vniuerſalis. ⁊ propoſitōesſimiliter ſe habeant vt prius. tunc ſunt coniugationesinutiles. ſicut ſi dicamus ꝙ a contingit omni b. cautēcontingit alicuib non ineſſe. ſicut in quarto modo prime figure. tunc per ſumptas quidem propoſitiones.non fit manifeſtus ⁊ perfectus ſyllogiſmus. quia minor in prima figura non poteſt eſſe negatiua. Conuerſa autem particulari in oppoſitam qualitatem ſb̓ eadem quantitate. ita ꝙ ponatur in particulari ꝙ bͦ inſitalicui c. hoc eſt ꝙ aliquod cſit b. eadem erit concluſio