Primus
Ad obiectū in oppoſitū. Ad primū eſt dd̓ꝫ. ꝙ illd̓qd̓ ſcd̓m rē ⁊ veritatē eſt maͣ n̄ p̄t fieri forma. nec eꝯͣ. tn̄illud qd̓ habet modū materie bn̄ poteſt poſtea hēre mo-dū forme. ⁊ ecōtra. Et ergo ſb̓cm̄ ⁊ p̄dicatū accipiunt̉dupl̓r. Uno mō formal̓r id eſt ſb̓cm vt ſubiectū ⁊ p̄dicatū vt p̄dicatū. ⁊ ſic ꝓcedit obiectū. Alio mō accipiūtur material̓r .i. ſb̓cm̄ ꝓ eo qd̓ ē ſb̓cm̄. ⁊ pͣtum ꝓ eo qd̓eſt p̄dicatū. ⁊ ſic ſb̓cm̄ bn̄ poteſt fieri p̄dicatū ⁊ ecōtra. ⁊ſic etiā verbū formal̓r acceptū nō fit nomē ſiue ſb̓iectūſed manet copula in ꝓpōne. ſꝫ materialiter grā ſui ꝑticipij in eo incluſi bene poteſt fieri nomē ⁊ ſb̓iectum vtde ſe manifeſtum.Quintum dubium eſt.Quid eſt ꝯuerſio Sol̓o accipitur dupl̓r. Uno mōrealiter ⁊ phyſice ꝓ mutatōe vniꝰ rei in aliā reꝫ. ſicut ꝓmutatōe aque in vinū. vel mutatōe alicuiꝰ de malo inbonū. ⁊ ſic eſt aliqͣ cōuerſio pctōꝝ. vt cōuerſio ſcī pauli.Alio mō capit̉ cōuerſio logicaliter. vt reſpicit ꝓpōneset ſic accipit̉ tripl̓r. Uno mō pro om̄i mutatōe vniusꝓpōnis in aliā ꝓpōnem. ſiue ſb̓iecti in p̄dicatū. ⁊ ecōtraet ſic extendit ſe ad cōuerſionē in oppoſitā qͣlitatē. in qͣſit mutatio affirmatiue ꝓpōnis in negatiua. que cōuenit ꝓpōnibus de cōtingēti ad vtrūlibet. vt poſtea dicet̉.Alio mō accipitur cōuerſio ſpēalius ꝓ mutatōe vniꝰ ꝓjpoſitionis in aliā cū mutatōe ſb̓iecti in p̄dicatū. ⁊ econtra. ſiue ſit ꝯn̄a formal̓ ſiue nō. ⁊ ſic extendit ſe ad ꝯuertibilitatē ⁊ ꝯuertentiā ⁊ hͦ mō hic eſt ꝯuerſio. Oīs hō ēriſibil̓. ⁊ om̄e riſibile eſt bō. Tertio accipit̉ ꝓprijſſime ꝓmutatōe p̄dicati in ſb̓iectū. ⁊ ecōtra cū boītate conͣe. etſic nō ſignificat ſolā mutatōeꝫ t̓mīoꝝ in ꝓpoſitionibꝰ ſꝫcū hoc ſignificat boītatē conͣe vnius ad aliā ſcꝫ ꝯuertetis ad cōuerſam. ⁊ ſic eſt ꝓpōnū vtroqꝫ termīo ꝑticipātiū ordīe ecōuerſo vniꝰ ad aliā formal̓ ꝯn̄a. In qͣ definitione ponitur ꝯn̄a loco gn̄is ⁊ reliq̄ ꝑticule loco differentie vt poſtea patebit.Sextu dubium eſt. Vtrumcōuerſio ſit paſſio ꝓpōnū vel termīoꝝ. Soº. Alb̓ti ēꝓprietas ſiue hītudo eorūdē termīoꝝ ꝑ eē ⁊ nō eē in affirmatīa ⁊ negatīa ꝯiūctoꝝ ẜm ſitū diuerſum qd̓ videtur innuere ph̓s in definitōe ſyllogiſmi imꝑfecti cū dicit cōuerſionē fieri ꝑ ſumptos termīos nō āt ꝑ ſūptasꝓpōes. Et in textu de ſcd̓a figura finē ꝟſus dicēs. om̄sem̄ ꝑficiuntur aſſumptis qͥbuſdā q̄ īſunt termīs. Alijdicūt ꝙ ē paſſio ꝓpōnū. Qd̓ ſic on̄dūt qꝛ iſta intētio q̄ ēquedā hītudo nō ē ſb̓iectīe in aīa nec ī aliqͦ t̓mīo abſolnte. gͦ eſt in ꝓpōne. Et hͦ ꝯfirmatur. qꝛ vt ſupͣ tactū fuiteſt trāſmutatio ſb̓iecti ī pͣtū. ſꝫ termī nō hn̄t ſitū. aut rōnē ſb̓iecti aut p̄dicati niſi ſil̓ ponātur in ꝓpōne. gͦ illudqd̓ d̓t rōeꝫ ſitꝰ dꝫ dici paſſio ꝓpōnū ⁊ n̄ abſolute t̓mīoꝝSeptimū dubiū eſt Vtꝝ cōuerſio ſit ꝯn̄a ncāria Soº Sic. qꝛ illa ꝯn̄a eſt ncāriain qͣ oppoſitū ꝯn̄tis repugͣt an̄ti. ſꝫ ſic ē in ſingul̓ ꝯuerſiſionibꝰ vt ī tex. ꝓbatū fuit. gͦ ē ncāria Et ꝯfirmatur. qͥa ꝓpoſitio q̄ īmediate in alia īcluditur ncārio ad eā ſequitur ſꝫ ꝯuertēs īcluditur ī ꝯuerſa gͣ ad eā n̄cārio ſeqͥtur.Octauū dubiū eſt. Vtꝝ ꝯuerſioſit cōſequētia forma Et videtur pͥmo ꝙ nō. qꝛ nō te
net in om̄ibus termīs. ergo nō eſt formalis. An̄s ꝓbatur de cōuerſione q̄ fit in termīs ꝯuertibilibus. ⁊ hoc ſiccōuerſio nō ē niſi mutatio p̄dicati in ſb̓iectū ⁊ econtraſed mutatio p̄dicati in ſb̓cm nō eſt ꝯn̄a igitur ⁊cͣ Solutio Sic. ⁊ hoc pꝫ ex drn̄a ꝯn̄e formal̓ ⁊ material̓. Differt em̄ ꝯn̄a formalis a materiali. qꝛ ip̄a innititur gn̄ali ordini ⁊ hītudini termīoꝝ ⁊ ꝓpōnū cōicabili cuilibetmaterie ſpēali. ⁊ iō eſt vniꝰ potētie vbiqꝫ ⁊ ſemꝑ iuxta ꝓprietatē forme. q̄ niſi impediatur ꝑ ꝯtrahentia materialia libere ⁊ vniformis ē cōicabilitatis vbiqꝫ ⁊ ſꝑ. Undeilla ꝯn̄a eſt formal̓ q̄ in om̄i materia termioꝝ ⁊ ꝓpōnūeſt vl̓is. ita ꝙ poteſt reſolui in termīos nō ſignificatiuos ⁊ trāſcendētes retenta eadē ncītate illatōis Sedcōſequētia material̓ eſt q̄dā ſeq̄la termī ad terminumvel ꝓpōnis ad ꝓpōem ꝓpter coherentiā ſpēalem quā habent ad inuicē nō cōicabilem oībus termīs ⁊ ꝓpōnibꝰ.et ergo d̓r materialis quaſi cōtracta ⁊ cōicabiliter impedita. cū igitur in om̄i mat̓ia ſequatur vna ad aliā patet eā eſſe ꝯn̄am formalem Ad obiecta in oppoſitumAd pͥmū eſt dd̓m. ꝙ nō quecūqꝫ cōuerſio eſt ꝯn̄a formalis. ſꝫ ſolū illa q̄ fit ẜm regulas hic poſitas. ſicut ptꝫde ſyllogiſmis. etiā termi figuraꝝ qͥ nō ſunt formales.niſi ſeruatis debitis regulis. Un̄ lꝫ in termīs ꝯuertibilibus ſit ꝯn̄a ncāria nō tamē formalis Ad ſcd̓m eſtdd̓m. ꝙ ꝯuerſio accipitur dupl̓r. Uno mō qͣꝫtum ad qͣlitatē a qua eſt īpoſitio noīs. ⁊ ſic nō importat niſi mutationē p̄dicati in ſubiectū vt pꝫ ex ſignificatōe nomīs.Alio mo capitur qͣꝫtū ad id cui nomē impoītur. ⁊ ſic importat illationē vniꝰ ꝓpōnis ex alia. ẜm certas regl̓as.et ſic eſt ꝯn̄a formal̓. ſolꝰ tamē ſyll̓us eſt ꝯn̄a formal̓ ordinata. eo ꝙ eſt diſcurſus rōnis a pͥmo ꝑ mediū ad vltimū. qd̓ nō cōueīt cōuerſioni. qꝛ illa ſine medio ꝑ virtutē antis verificat cōſequēs. ⁊ hoc mō intelligi pōt qd̓cōiter dici cōſueuit. ꝙ ſolꝰ ſyll̓s eſt ꝯn̄a formalis. intellige ſupple formalis ordīata. Cōuerſio em̄ nō eſt formalis ex ordīe ⁊ hītudīe termīoꝝ. eo ꝙ ꝯn̄s nō infertur exan̄te. ꝓpter rōem ſb̓iectōis ⁊ p̄dicatōis termioꝝ. vel etiam ꝓpter coordīatōem qͣlitatū ⁊ qͣꝫtitatū ad ſe inuiceꝫin ꝓponibus. ⁊ iō nō eſt ſimpl̓r formalis ſed potiꝰ materialis extra genus ⁊ ẜm quid formalisNonum dubium eſt.Utꝝ cōuerſio ſit ꝯn̄a argumentatiua Et videtur ꝙſic. qꝛ ꝯuerſio eſt ꝯn̄a enthymematica. ſꝫ enthymema ēſpēs argumētatōis. gͦ etiā ꝯuerſio Maior ꝓbaʳ qꝛ inꝯuerſiōe inferʳ ꝯcl̓o ex vna p̄miſſa Scd̓o ſic Cōuerſio eſt ꝯn̄a ꝓbatiua. ergo eſt argumētatiua. Probaturan̄s qꝛ in hac cōuerſione nullꝰ hō ridet. gͦ nullū ridēseſt ho. ꝯn̄s qd̓ videtur eē falſum. ꝓbatur ꝑ an̄s Soºdn̄i Alberti ꝙ nō. qꝛ de rōe argumētatōis eſt ꝙ habeatvnū terminū in an̄te. qͥ nō poītur in ꝯn̄te. ⁊ tn̄ eſt ꝓbatiuus ꝯn̄tis. ſꝫ ſic nō ē in ꝯuerſione. ꝙ idē termini ſunt incōuertēte ⁊ ꝯuerſa. Scd̓o on̄dit ſic qꝛ ſi eēt argumētatio maxīe eēt enthymema. ſꝫ hͦ nō. qꝛ ſic reduceretur adaliquē ſyll̓m imꝑfectū. ſicut ꝯuerſio vl̓is negatīe ad ceſarē ⁊ ille ſyll̓s qꝛ eſt īperfcūs hꝫ ꝑfici ꝑ reductionē ad pͥmā figura. ſꝫ boc nō pōt fieri niſi ꝑ ꝯuerſionē alteriꝰ ꝓponis. gͦ cōuerſio ꝑficit ſyll̓m imꝑfectū. ⁊ ſyll̓us imꝑfcūsperficit enthymema. qd̓ eſt cōuerſio. gͦ inter ſyll̓m ⁊ conuerſionē ē circl̓arꝭ ꝑfectio. qꝛ vtrūqꝫ ꝑficit alteꝝ ⁊ vtrūqꝫ ꝑficitur ab altero qd̓ eſt incōueīens qꝛ ſequūtur cō-
b iij