Druckschrift 
2 (1483)
Seite
CCCLXXVIv
Einzelbild herunterladen
 

cognitioneDe

gatū. Qui tacet ꝯſentire videl̓. Sicnauta negligens dicit̉ cauſa ſūmerſionis nauis. Notant̉ ꝟo d̓r qn̄ ratio dꝫ eſſe ꝑuigil circa aliqd̓ repͥmē. qꝛ ſi actꝰ eſſet indifferens vellis circa quē ratio deberet laborare ad repellendū ſeu repͥmendumqꝛ ſcꝫ imminet ꝑiculū pcc̄i ſilētiū ſuū tūc d̓r volūtas in tali ſilētio cōſentire. vn̄ potiꝰ aliqn̄ deberetdici diſſentiēs ſicut fit in temptationibꝰ blaſphemie et multis alijs quemeliꝰ vincunt̉ ſilendo ſiue aduertendo qͣꝫ pugnādo et directe conado. Sic in ciuilibꝰ qn̄ qͥs qd̓ veꝝ eſtaūt qd̓ tacet aut audit et ſtātimvidet̉ ꝯſētire imo veriꝰ diſſentire iudicat̉. Alia regula dicit. tacet noncōcedit nec negat. Ampliꝰ vero fitcōſenſus iſte ſcd̓us nōnunqͣꝫ indirectus. qn̄ ſcꝫ voluntas aliqͥd vult velagit ad qd̓ ſolet ſequi aliqͥd qd̓ eſtpcc̄m vt aliqͥs inebriat ſe volūtarie ad qd̓ ſequit̉ dormitio et ex dormitione omiſſio ſurgendi ad officiūdiuinū ad qd̓ obligat̉. Dicitur hecomiſſio ſurgēdi volūtaria indirecteſcꝫ ex pͥmario cōſenſu modo dicto.Actꝰ vero cōſequētes inde tātū habent de vitio quantū de conſenſu inpͥncipali actu p̄uio. nec ampliꝰ ſi inde adderet̉ aliꝰ ꝯſenſus. Poſſumusalijs verbis diſtingue̓ de ꝯſenſu volūtatis et ſimilit̓ de diſſenſu. vn̄ ꝓpoſito aliquo obiecto culpabili. volūtas p̄t ſe habe̓ circa illd̓ ſeptēplicit̓.Ano qꝛ vult obiectū illud eſſeAlio qꝛ vult interp̄tatiue ſeu imputatiue. Itē vult illud directe vl̓ in

cognitionedirecte. Itē vult illud plene et pfc̄eaut vult illud ſemiplene et imꝑfecteItē poſtremo hꝫ ſe ſuſpēſiue et qͣdāmodo neutralit̓ qͣi ſcꝫ nullū hꝫ actūvolendi vel nolēdi circa illud ſed tenet iudiciū rationis in ſuſpenſo velad aliud ſe diuertit Et hec diſtinctōſi bn̄ ꝯcipiat̉ clauis eſt in om̄i negocio morali ad aꝑiēdū exitū difficultatibꝰ innumerisConſideratio. viIcamꝰ vltra ſeptimo circaactū carnalē aut aliquē hmōiactū ꝓpoſitū volūtati ip̄a ſe p̄t hr̄emultipliciter. Ino qꝛ ꝯſentit inopus ſi facultas adeſſet. aut niſi pudor vl̓ timor hūanꝰ impediret. Alio qꝛ lꝫ refugiat et horreat ꝯſentire in opꝰ tale nefariū Ip̄a nihilominꝰ verſat et reuerſat in aīo ſuo cogitationē de illo. Et iteꝝ p̄t fieri multiplicit̓. Uno vt deliberate plene et directe ī hac cogitatōe delectetur. et hoc pcc̄m ē in illo cui ꝓhibitᶠeſt carnalis ꝯcubitꝰ. ſecꝰ in vxoratꝭ.Si em̄ aliqͥs actꝰ ꝓhibitꝰ ē. ꝯſequēt̓delectatio. Similit̓ ſi actꝰ ꝑmittit̉.mittit̉ ſil̓ delectatō cōſequēs dirc̄ede ſe ad illū actū. Notant̉ addit̉.et de ſe et directe qm̄ inſpice̓ mulierē ē de ſe pcc̄m. ſic nec delectatio de ſe ꝯſequēs ſꝫ de accidēsꝯſurgit crebro delectatio illa libidinoſa in incōtinēte qͣm ꝯtinēs haberet. Hec āt regula multū notanda eſt ꝯtra ſcrupulos ex vna parteet ex altera parte ꝯtra periculūli citis etiā caute dimittendis. Cogi