Druckschrift 
Rationale divinorum officiorum
Entstehung
Basel 17. VII. 1488
Seite
CCXLIIr
Einzelbild herunterladen
 

CXFFoliumF

reipublice. vel a maia matre mercurij. Iunius a iunioribus natu dicit̉. Erant enimolim maiores. ſcꝫ ſeniores qui appellabantur patres. hi in ciuitate ſemper remanebant vrbis regimini cōſulentes. Erant etiuniores qui ibant adpugnandū republica. ideo maius a maioribus. iunius aiunioribus nomen acceperunt. in illorūhonorem inſtituti ſunt. Uel dicit̉ a iunone. Iulius dictus eſt a iulio ceſare. tuncnatus fuit. vel quia tunc de hoſtibus triūphauit. Uicit em̄ Cleopatrā reginaꝫ egypti cum Anthonio viro ſuo bello nauali.Iulius tn̄ prius quintilis dicebatur. eoeſt quintꝰ a martio. qui ẜm romulum pͥncipium erat anni. Auguſtus eſt dictus aboctauiano auguſto qui tūc natus fuit. velquia tunc hoſtes ſuꝑauit. Prius tn̄ dicebatur ſextilis. eo ſextus ē a martio. Seꝑtember nomen habet a numero imbre.quia ſeptimus eſt a martio imbres habet. ſic october nouēber atqꝫ decemberex numero imbribus vocabula acceperunt. quem numerū decurrentem december finit eo denarius numerus precedentes numeros clauſit. Quot aūt dieslibet menſis habeat his verſibus continetur. Iunius aplis ſeptemqꝫ nouemqꝫ tricentos. Plus vnum reliqui. ſed habet februs octo vicenos. Cui ſi biſſextus fueritſuꝑadditur vnus. Hoc eſt dicere. iuniꝰaprilis ſeptember nouember hn̄t. xxx.dies. Reliqui autem menſes habēt. xxxj.Sed februarius tantū habet. xxviij. qn̄eſt biſſextus habet. xxix. Sciendum autēeſt cuilibet menſi primo dati fuer̄t. xxx.dies qui multiplicati duodecies conſtituunt trecentos ſexaginta dies. De quinqꝫꝟo reſiduis datus ē vnus ianuario. eoeſt principiū anni. etiam rōne ipſius numeri. quia impar numerus mundus eſtnumero deus impare gaudet. Secundusdatus eſt martio ꝓpter eandem imparitatem. Tertius maio. Quartus iulio. Quītus octobri. Ceſar autem auguſtus volēsſuum menſem eſſe equalem menſi iulij. abſtulit februario vnū diē quia erat menſistriſticie atqꝫ luctus attribuit eam auguſto ita remanſerunt februario tm̄. xxix. auguſto. xxxj. Demū aſtrologi romaniabſtulerunt aliam diem februario addi-

derūt decembri. ad hoc vt finis principioreſponderet. ſic februario remanſerunttantum. xxviij. decembri. xxxj. Uerumtamen ad quandam compenſationē vnadies videlicet biſſextilis eſt de quarto inquartum annum februario reſtituta Quavero die vel qua feria quilibet menſis intrat iam ſub ti. de ſeptimana dicetur. Sane in quolibet menſe ſunt tres dies celebres qui ſolis proprijs nominibus nominantur. ab eis ceteri denominantur. ſcꝫkalende none ydus. quos rhomani propter dies feſtos. vl̓ ꝓpter officia magiſtratuum inſtituerunt. His enim diebus in vrbibus conueniebant. kalende ſunt prīmidies menſis. Et dicuntur quaſi colende.quia tunc ſemper erat feſtum iunonis Un̄Ouidius Uendicat anſonias ſaturma iuno kalendas. Vel quia tunc a romano populo principia menſium celebrabantur. ſicut fit ab hebreis. Unde Ouidius. Salue feſta dies. meliorqꝫ reuertere ſemꝑ. Apopulo rerum digna potente coli. vel dicuntur a calo quod eſt voco. Primo nanqꝫ die menſis preco de more populum adnundinas vocabat clamans totiens caloquot dies erant vſqꝫ ad nonas. Et id̓o dicitur pluraliter kalende a pluribus vocationibus. vel dicuntur a calo quod eſt bonum omen per totum menſem habenduꝫTunc enim ſibi mutuo exenia tranſmittebant. Nonne vero ſunt quattuor vel ſexdies in quolibet menſe qui ſequunt̉ poſtkalendas. Et dicuntur a nundinis quaſinundine. quia tunc romani nundinas colebant. Ideo aūt in aliquo menſe erāt none ſiue inchoatio nundinarū in die quinta. in aliquo in die ſeptima. ne predonescertum tempus ad inſinuanduꝫ mercatoribus haberent. Uel dicuntur nōne a nonis. quia dies ille nonus erat ante ydus.Uel a non. quia tunc nullum fiebat feſtūUn̄ Ouidiꝰ Nonarū tutela deꝰ erat. Ydꝰvero ſunt octo dies qui ſequunt̉ poſt nonas. Eſt aūt ydus ſemꝑ in tredecima veldecimaquinta die ẜm qd̓ nōne p̄cedūt Siem̄ mēſis habet qͣtuor nonas ydꝰ ē ī tredecima die. Si hꝫ .vj. nonas ydꝰ ē ī. xv. die.Qd̓ āt ꝯciliū āthiocenū dic̄ ydꝰ ē die decima. alia ꝯſideratiōe dic̄. Et dicūt̉ ydꝰqͣſi diuiſio. qꝛ tūc fiebat diuiſio nundina-