SermoII
ceſſitate. hilarem em̄ datorem diligit deus. Potens eſt deus omnem gr̄am abūdare facere ī vobis vt in omībus ſꝑ oēm ſufficientiā habentesabundetis in omne opus bonū. ſicut ſcriptū eſtDiſꝑſit dedit pauꝑibus ⁊cͣ. ij. ad Chorinth̓. ixEcce pͥmum opus miſcd̓ie. Al̓s quādo hō nonvult dare libere deus aufert quicqͥd hō habꝫ ꝑignem vl̓ aquam. ſiue ꝑ iram domī vl̓ alio moItē eccl̓aſtici dn̄t dare libere de gratijs eccleſiaſticis eis gratis collatis .ſ. ſi habent magnaꝫ ſcientiam vt p̄dicent. alit̓ deus aufert ab eis ſcientiam intantū ꝙ quādo habent p̄dicare indigētvno menſe ad ſtudendū. Ideo dare debetis libere. ⁊ non debetis p̄dicare ꝓ pecunijs. nec vana gloria ⁊cͣ. ſed ꝓ honore dei ⁊ ſaluatōe aīmarum. Idem de ſacramentis eccl̓e .ſ. confeſſioneDicat eontra illos qͥ libent̓ audiūt diuites. ſedpauꝑibus dicunt. habeo facere aliud. Ideꝫ dealijs ſacramentis. ¶ Secundū opus miſcd̓ie eſtmutuare pure. aliquotiēs homo nō vult dare.ſed mutuare quod etiam eſt opꝰ miſcd̓ie. ⁊ aliqͦtiens eſt maior miſcd̓ia mutuare qͣꝫ dare. Declaretur. qꝛ plus facit ille qͥ mutuat decē florꝭ. pauperi laboratori cum qͥbus faciet ſua negocia. vtviuet ip̄e et vxor ⁊ filij. qͣꝫ ille qui ſibi dat. xviij.denarios ⁊cͣ. quia ille ſolum dat ꝓ vno die vitāetiam miſerabilem. ⁊ qui mutuat vt dictum eſtdat ſibi vitam ꝑ annum. Red oportet ꝙ mutuet ꝓximo pure .ſ. ſine vſura. ⁊ mutuās nō debetinuoluere vermē vſure dicendo. Ego mutuabodecem florenos. ſed quādo veniet notarius dicetis ꝙ mutuani duodecī. ⁊ ita ſcribet̉ in inſtrumento. Iſtud non eſt miẜicordia ſed crudelitaDe iſto mutuo autoritaſ. Iocundus homo qumiſeret̉ ⁊ cōmodat diſponit ſermones ſuos ī iudicio. quia in eternū non cōmouebitur. psͣ. cxj.Nota diſponit ſermones ſuos in iudicio. ī quoſibi dicet̉ a chriſto. videamꝰ quid feciſti ꝓ meEcce ego feci pro te. O in quanto erit periculoqui non poterit oſtendere aliqnod opus. Sedille qui mutuauit pauperibus amore chriſti reſpondebit. Ecce domine ego mutuaui ⁊cͣ. et criſtus eſt contentus. Ideo dicit. In eternum nōcommouebit̉. Sed illud opus miſericordie corrumpit̉ verme vſure mutuādo decem pro duodecim. pro ſecuritate accipiendo pignus. ſcilicꝫcampum ⁊ fructus vel beſtias que ſeruiūt ſibi.hoc enim vſura eſt. Item emendo propter ſolutionis anticipatōnem minus vel plus vendendo ꝓpter ſolutōnis dilatōnem. vſura eſt ⁊ damnatio. Sed diceret aliquis. Nonne de pecunijsaut bonis meis potero reciꝑe lucrum aliquod?Dicendum ꝙ non. quia dominus pecunie nonvult. non eſtis vos dominꝰ ſed diſpenſator Iōcaueatis ne contra voluntatem domī mīſtretisſuas pecunias. Si dicatis. nūquid habebo aliquam commoditatē? Dico īmo. quia centuplū
accipietis in hoc mundo. et vitam eternam poſſidebitis in alio. ſi amore dei mutuatis. ⁊ nunqͣꝫ eritis pauper. Dauid. Iunior etenim fui ſenui. ⁊ non vidi iuſtum derelictum. nec ſemē eiꝰquerens panem. Tota die miſeretur ⁊ commodat. ⁊ ſemen eius in benedictōne erit. ¶ Tertium opus miſericordie eſt reſtituere plene .ſreſtituere illud quod retinetꝭ ⁊ timetis ꝙ nō ſitveſtruꝫ. ⁊ licꝫ ſit opus iuſticie. tamen fundaturin miſericordia. Primo ſi tenetis aliqͥd de mortuis reſtituatis. Dicatur cōtra teſtamentariosſeu heredes occupantes bona defunctorum illud quod habetur. iij. q. ij. Qui oblatōnes defunctorum aut negant oculis aut difficult̓ reddunt tanqͣꝫ egentium necatores excommunicētur. Iteꝫ. xij. q. ij. Qui abſtulerit eſt magna crudelitas. ac ſi patrem videres in igne ⁊ poſſes eūiuuare ⁊ non iuuares. quanta crudelitas eſt. etmaior eſt crudelitas erga animas in purgatorio exiſtentes. cum ille ignis ſit maioris actiuitatis. ⁊ ibi comburunt̉ anime patris ſeu matrꝭ.⁊ tu non vis iuuare retinendo bona. Ideo auiſetis vos. ¶ Secundo reſtituatis ſi debetis aliquid ecclede. vt ſi retinuiſtis decimas ſeu pͥmitias ſeu alia bōa eccleſie reſtituatis. xvj. q. j. decime ex debito requirunt̉. ⁊ qui eas dare noluerint res alienas inuadunt. inquit Auguſtinus.Tertio reſtituatis ſi tenuiſtis ſalariū ſeruorum. ancillarū. vel laborantium in campis. vineis ſeu alijs locis vr̄is. al̓s ira dei ē cōtinue ſuper domū veſtram. ꝓpter hoc dicebat Thobi.filio ſuo. Quicūqꝫ tibi aliqͥd oꝑatus fuerit. ſtatim ei mercedem reſtituaſ. ⁊ merces mercēnarijtui apud te omnino non remaneat. Thobie. iiij.Leuiti. xix. Opus mercennarij tui non maneatapud te vſqꝫ mane. Eccī. xxxiiij. Qui effunditſanguinem. ⁊ qui fraudem facit mercennario.fratres ſunt. Per oppoſitum ſi ẜuiſtis alicui indomo. campoſeu vinea. ⁊ feciſtis debiliter dietam. in ſolutiōe debetis dicere. non debetis michi dare tantū. quia dormiui. Item ſi recepiſtꝭaliquid mutuo reſtituatis. etiam ſi nō ſit inſtrumentum confectū de illa obligatōne. vel creditor fuerit oblitus. Item ſi habetis aliqͥd de vſura vel furto. reddere debetis. hoc dicit ſcriptura. Reddite omībus debita veſtra. cui tributūtributum. cui vectigal vettigal. cui timorem .ſ.p̄lato timorem .ſ. reuerentialem. cauete a ſentētia excommunicatōis. Cui honorem vt filij parentibus honorem. quos ſi offendiſtis. petatisveniam. Nemini quicqͣꝫ debeatis niſi vt inuicēdiligatis. Ad Roma. xiij. Nota nemini quicqͣꝫdebeatis ⁊cͣ. patet hic ſtulticia illorū qui in vitaſua non volunt viuere ſine debito. Sunt multi qui debent vel de vſuris vel al̓s. et quando aconfeſſore dicitur ꝙ ſatiſfaciant. dicunt. ego inin teſtamēto meo omīa ordinabo. Uultis cogYy 5