SScd̓o virgīs turbatōꝫ qͣliter fuit turbata.¶ Tercio virgīs declaratōꝫ qͣlit̓ fuit declarata¶ Primo conſideremꝰ virginis ſalutationēqͣliter fuit ſalutata. Ingreſſus inqͥt euāgeliſta angelꝰ ad eā. vbi Bernar. ſuꝑ miſſus eſt.dicit. Quo ingreſſus in ſecreto cubiculo vbiclauſo ſuꝑ ſe oſtio orabat patrē in abſcōdito:ad eā dicit orantē: ſuſpirantē: lachrymantē.Nā ſi cōceptio p̄curſoris fuit denūciata. pr̄ioccupato ī ſacro officio multo ꝓbabilius eſtꝙ cōceptio ſaluatoris denūciata fuit virginiin deuotōe feruētiſſima exiſtēti. Erat aūt vtcōiter doctores tenēt tūc hora cōpletorij: ⁊ ſacra illa cōfabulatio ꝓtracta fuit vſqꝫ ad noctis mediū. Dixit ergo blanda voce angelusvirgini. Aue gr̄a plena dn̄s tecū bn̄dicta tuin mulieribꝰ. Ubi lꝫ ſalutando eam ampliſſime magnificauerit de eue ꝯmutatōe: qꝛ ſicuteua oē malū occaſionaliter induxit humanogeneri: ita virgo illo ablato ꝓtulit oē bonuꝫIia deſudū dedit nobis deū et de ſingulari mō eſſendi cū ip̄a deū atqꝫ de benedictiōe ī mulieribꝰnihilominꝰ illud magnuꝫ eſt cū dixit eā gr̄aplenā. Sed hic inſurgit dubitatio quō ꝟ̓gofuerit plena gr̄a cū hoc ſit ꝓpriū xp̄i. de quod̓r Io. i. Uidimus gloriā eius gloriā quaſivnigeniti a pr̄e plenū gr̄e ⁊ veritatis. Ad qd̓rn̄det tho. iij. ꝑte. q. vij. Ꝙ plenitudo gratiep̄t attendi dupliciter. Uno mō ex ꝑte ip̄itsgr̄e. Alio mō ex ꝑte hn̄tis gratiā. Ex ꝑte quidem ip̄iꝰ gr̄e d̓r eſſe plenitudo ex eo ꝙ aliqͥsꝑtingit ad ſummū gr̄e: et qͣꝫtuꝫ ad eſſentiā: etqͣꝫtū ad virtutē: qꝛ .ſ. hꝫ gratiā ⁊ in maxima excellētia q̄ p̄t haberi ⁊ in maxīa extenſione adoēs gr̄e effectꝰ et talis gratie plenitudo eſt ꝓpria xp̄i. Ex ꝑte vero ſubiecti d̓r eſſe gr̄e plenitudo qn̄ aliqͥs hꝫ plene gratiā ẜm ſuā ꝯditionē ſiue ẜm intenſionē ꝓut in eo eſt intēſa gr̄avſqꝫ ad terminū prefixū ei a deo ẜm illud adEphe. iiij. Unicuiqꝫ veſtrū data eſt gr̄a ẜmmenſurā donatōis xp̄i ſiue etiā ẜm virtuteminqͣꝫtū .ſ. hꝫ facultatē gr̄e ad oīa q̄ ꝑtinent adſuū ſtatū ſiue officiū ſicut apl̓s dicebat. Mihi aūt oīm ſanctoꝝ minimo data eſt gr̄a hecilluminare hoīes ⁊cͣ. Et talis gr̄e plenitudonō eſt ꝓpria xp̄o ſed cōmunicat̉ alijs ꝑ xp̄m.Igit̉ beata virgo d̓r gr̄a plena nō ex ꝑte ip̄iꝰgre: qꝛ nō habuit gratiā in ſumma excellētiaqua p̄t haberi nec ad oēs effectus gr̄e. Seddicit̉ plena gr̄a ꝑ cōparationē ad ip̄am: qꝛ .ſ.habebat gr̄aꝫ ſufficientē ad ſtatū illū ad quēerat electa a deo. vt .ſ. eſſꝫ mater dei. Et ſimiliter Stephanus d̓r plena gratia qꝛ habebatgratiā ſufficientē ad hoc vt eſſet idoneus miniſter et teſtis dei ad qd̓ erat electus. Et eadērōne dicendū eſt de alijs. Harū tn̄ plenitudinū: vna eſt plenior alia ẜm ꝙ aliquis diuinitus eſt p̄ordinatus ad altiorē vel inferioremſtatū. Queſtione aūt. xxvij. tercie ꝑtis ita habetur. ꝙ quanto aliqͥd magis appropinquatprincipio in quolibet genere tāto magis participat effectū illius principij. Un̄ dicit Dioniſius. iiij. c. celeſtis ierarchie. Ꝙ angeli quiſunt deo ꝓpinquior es magis ꝑticipāt de bonitatibꝰ diuinis qͣꝫ homīes Chriſtus aūt eſtprincipiū gratie ẜm diuinitatē quidē auctoritatiue ſcd̓m humanitatē inſtrumentaliter.Beata autē virgo maria ꝓpinquiſſima fuitchriſto ẜm humanitatē: qꝛ ex ea accepit humanā naturā. Ideo p̄ ceteris maiorē debuita xp̄o plenitudinē gratie obtinere. Sciendūtn̄ ꝙ in ip̄a virgine fuit triplex ꝑfectio gratie.Prima quidē quaſi diſpoſitiua per quā reddebat̉ idoneā ad hoc ꝙ eſſet mater xp̄i: et hecfuit ꝑfectio ſanctificatōnis. Secūda ꝑfectiogratie fuit ex p̄ſentia filij dei in eius vtero incarnati: et hec fuit ꝑfectio cōceptionis. Tercia aūt eſt perfectio finis quā habet in gloriaꝘ autē ſecūda ꝑfectio ſit potior qͣꝫ prima ettercia qͣꝫ ſecunda patet quidē vno modo perliberationē a malo. Nam primo in ſua ſatiſfactione fuit liberata a culpa originali. Secūdo in cōceptione filij dei fuit totaliter mūdata a fomite. Tercio in ſui glorificatōne fuit liberata ab omni miſeria. Alio mō per ordinē ad bonū. nā primo in ſua ſanctificatōeadepta eſt gratiā inclinantē eam ad bonum.In ꝯceptione aūt filij dei ꝯfirmata eſt ei gratia cōfirmans eā in bono. In ſui vero glorificatione cōſummata eſt eius gratia ꝑficienseam in fruitione omnis boni. Sed orit̉ hicdifficultas an beata virgo habuit aliqͣs gratias gratis datas: puta ſapiētie et virtutū etmiraculoꝝ ex eo ꝙ non legitur docuiſſe qd̓ſpectat ad ſapientiā: aut miracula feciſſe. Adquod ita dicit ſanctus Tho. Nō eſt dubitādum quin beata virgo acceperit excellenterdonū ſapiētie et gratiā virtutū et etiā gratiāꝓphetie. nō tn̄ accepit vt haberet oēs vſus harū et ſimiliū gratiarū ſicut habuit chriſtꝰ ſedẜm ꝙ cōueniebat cōditioni ip̄ius. habuit nāqꝫ vſum ſapientie in cōtemplando ẜm illudLuce. ij. ca. Maria aūt cōſeruabat oīa verbahec cōferens in corde ſuo. Non autē habuitvſum ſapientie qͣꝫtum ad docendū eo ꝙ noncōueniebat ſexui muliebri. Nam vt dicit apoſtolꝰ. Mulieri docere in eccleſia nō ꝑmitto. Miraculoꝝ vero vſus ſibi nō cōpetebat