li. de aīa docet. qualiter ſcīa de aīa qͣꝫtum adbonitatē et honorabilitatē eſt p̄ponēda alijsſciētijs naturalibꝰ q̄ ſunt de numero bonoꝝhonorabiliū ꝓpter nobilitateꝫ ſubiecti qd̓ eſtaīa intellectiua. Iterū in .i. de aīa ait. Aīa aūtaliqͥd meliꝰ eſſe et antiquiꝰ .i. nobiliꝰ impoſſibile eſt. Impoſſibilius aūt adhuc intellectuſcꝫ eſſe aliqͥd nobilius. rōnabiliſſimū enī eſſehꝫ et nobiliſſimū ẜm naturā. Ex his arguit̉ſic. Omne qd̓ nō ſubijcit̉ motui celi eſt incorruptibile. Nā motus celi eſt cā generatōnis⁊ corruptōis. ſꝫ aīa nō ſubijcit̉ motui celi. nānullū minus nobile p̄t agere in maius nobile nec illud deſtruere. Sic itaqꝫ cū aīa rōnalis q̄ eſt ſpūs nobilior ſit celo qd̓ eſt corpꝰ nōſubijciet̉ celo. Inſuꝑ hͦ demōſtrari p̄t. Quiatanto creatura eſt nobilior qͣꝫto magis appropinquat deo. vn̄ creature que ſunt tm̄ et ſolūhabēt eſſe ſunt in infimo gradu nobilitatisCreature q̄ habent eſſe ⁊ viuere ſunt illis nobiliores. Multo digniores ꝟo ſunt creatureq̄ habent eſſe viuere ⁊ ſentire. Quibꝰ oībus p̄ponunt̉ creature q̄ habēt diſcernere ⁊ intelligere. Cū ergo celi habeāt tm̄ eſſe. ſequit̉ ꝙ incōparabiliter illis ſit excellentior aīa. Poteſtadhuc aīa inclinatōes corꝑis ex influentijscorpoꝝ celeſtiū reprimere ⁊ refrenare. Quare cū nec a celo cauſet̉ nec illi ſubijciat̉ erit ꝑcōſequens incorruptibilis. ¶ Tercia rō oſtēdens aīam eſſe immortalē d̓r operatōis. Cuiuſſibet nāqꝫ ſubſtātie corruptibiliſ operatioſua duratōe debilitat̉ ⁊ deficit vſqꝫ ad vltimūgrarit ſidelt.defectū qͥ eſt corruptio vel mors. Sed operatio aīe ſua duratōe inualeſcit et ꝓficit. qꝛ vtSd̓inſcribit̉ Iob .xij. c. In antiqͥs eſt ſapiētia ⁊ indit nobilitmulto tꝑe prudētia. ideo apparet ꝙ aīa ſit immortalis et incorruptibilis. Quarta rō quaꝓbat̉ ꝙ aīa ſit immortalis dicit̉ inclinatōis.Oēs quidē hoīes naturaliter inclinant̉ addeſiderandā vitā ꝑpetuā et beatitudinē. ſedimpoſſibile eſt appetitū naturalē eē fruſtra exij. metaphy. vbi dicit Ariſto. deſideriū naturale nō eſt fruſtra. Et ī li. de celo ⁊ mūdo. Natura nō facit aliqd̓ factū vanū. Igit̉ neceſſelēponere aīam immortalē. Hec eſt rō tho. in. ij.cōtra gentiles. c. lxxviij. Et in. i. ꝑte. q. lxxv.¶ Quinta rō d̓r ꝑfectōis. Ad ꝑfectionē nāqꝫvniuerſi requirit̉ diuerſus gradus creaturarū. Un̄ Grego. in. iiij. dialogoꝝ dicit. Tresvitales ſpūs creauit oīpotens deꝰ. Unū quicarne tegit̉ et cū carne morit̉. hic eſt iumentorū et aīaliū irrationaliū. Aliū qͥ carne nō tegitur nec cū carne morit̉. hic eſt angeloꝝ. Etterciū qͥ carne tegit̉ et nō cū carne morit̉. hiceſt hoīm rōne p̄dictoꝝ. Apparet gͦ ꝙ ad ꝑfe-ctionē vniuerſi ponēda eſt aīa immortalis.¶ Sexta rō dicit̉ ordinatōnis et hoc refert̉ad diuinā ſapientiā. Sapiētis nāqꝫ eſt ordinare bona ad bonū et optima ad optimū finem. Si gͦ deus oīa ordinauit ad hoīem videtur ꝙ hō poſt deū ſit oīm creaturaꝝ finisFinis aūt nobilior eſt principio. Cū gͦ mūdus ſit ꝑpetuus qͣꝫtū ad ſubſtantiā vt ptꝫ deelemētis et corꝑibus celeſtibꝰ. ergo et aīa eritꝑpetua. Hanc rationē Lactantius tangit li.vij. diui. inſti. vbi ait. Si hoīm cauſa factꝰeſt mundus et ita factus eſt vt eſſet eternus .ſ.qͣꝫtum ad ſubſtantiā: cur ip̄i quoꝝ cauſa factus eſt nō ſunt ſempiterni. At nōnulli deonoſtro ingratiſſimi negare nō cōfundunturad hoīm vtilitatē cūcta q̄ in celo et q̄ in terraſunt eſſe ordinata. Qui audire debent illudqd̓ ſcribitur Deutro. iiij. ca. Solem et lunāet oīa aſtra celi creauit dn̄s deus in miniſterium cunctis gentibꝰ. Et dauid loquens addeū cum admiratione dicebat. Quid eſt homo ꝙ memor es eius: aut filius hoīs qm̄ viſitas eum. Minuiſti eū paulominus ab angelis gloria et honore coronaſti eum et cōſtituiſti eum ſuꝑ oꝑa manuū tuarū. Oīa ſubieciſti ſub pedibꝰ eiꝰ: oues et boues vniuerſasinſuper et pecora campi. Uolucres celi et piſces maris. Et de hoc Augꝰ. adhuc ita loquitur. Omnia dn̄e ſub pedibꝰ hoīs ſubieciſti vt ſolus homo ſuꝑ oīa tua tuus eſſet totꝰ.Exteriora nāqꝫ ꝓ corꝑe cuncta creaſti. Ip̄mvero ꝓ aīa animā ꝓ te vt tibi ſoli vacaret teſolū amaret et poſſideret ad ſolatiū. Lactantius autē li. vij. diuina. inſti. prius eleganterſuadet mundū ſine cauſa factum nō eſſe. demum et ꝓpter hominem a deo cōditum confitetur. Inquit ergo ſic. Cum mundus omneſqꝫ partes eius vt videmus mirabilis ratio gubernet. cum celi temperatio et equalis.in ipſa varietate curſus aſtrorum luminūqꝫceleſtiū: temporū cōſtans ac mira deſcriptioterrarū varia fecunditas: plana camporummunimenta. et aggeries montium: viriditasvbertaſqꝫ ſiluarū fontium ſaluberrima eruptio. Fluminū oportuna inundatio. Mariſopulenta et copioſa interfuſio: ventoruꝫ diuerſa et vtilis aſpiratio. terra ceteraqꝫ omniaratione ſumma cōſtent. Quis tam cecus eſtvt exiſtimet ſine cauſa eſſe facta in quibus mira diſpoſitio ꝓuidentiſſime rationis elucet.Deinde ſequitur Lactantius inſinuans ꝙnō niſi propter hominē cuncta ſint facta etait. Quis eſt enī tam ineptus vel tā ocioſusvt aggrediat̉ aliqͥd facere fruſtra ex quo nullam vtilitatē nullū cōmodū ſperet. qͥ domū