Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Justiniani Institutiones. Mit der glossa ordinaria des Accursius
Entstehung
Seite
LXXXVIr
Einzelbild herunterladen
 

De actioni. LXXXVI.

reᵇ īter creditorē debitorēuenerit: vt ſit debito obligata vtraqꝫ hac appell̓oneᵉ ꝯtinet̉ ſꝫ in alijs dr̄ia ē. pignoris appell̓one ꝓprie ꝯtineri dicimꝰ. ſimul etiā traditur creditori maxime ſi mobilis ſit. At eam que ſine traditione nuda conuentione tenetur ꝓprie etiaꝫ hypothece appellatione contineri dicimus Inᵉ ꝑſonam quoqꝫ actōesex ſua iuriſdictione ꝓpoſitashabet pretor veluti de pecunia ꝯſtituta. Cuiᵍ ſimilis videbatur recepticia: ſed ex noſtraꝯſtitutionē: et ſi quid plenius habeat: hoc in actiōe pe

cunie conſtitute trāſfuſum ēea quaſi ſuꝑuacua. viſa ē cuꝫſua aucͣte a nr̄is legibꝰ recedere. Itēˣ p̄tor ꝓpoſuit actiōeꝫde peculio ẜuorū filiorūqꝫ familias ex qua q̄rit̉ an actoriurauerit alias qͣꝫ pluresDeᵐ pecunia autē ꝯſtitutaoībꝰ agit̉ qͥcūqꝫ ſe vl̓ alioſoluturos ſe cōſtituerint nullaᵖ ſcꝫ ſtipulatione interpoſita. Nam alioquin ſi ſtipulātiꝓmiſerint iureq ciuili tenētur Actiones autē de peculioideo aduerſus patrēˢ dn̄mueˡcomꝑauit pretor. qꝛ lꝫ ex ꝯtractu filioruꝫ ſeruorumue ipſoiure tenentur: equū tamen

ce. §. itē pignꝰ. t̓mo ettā qͣꝫtū ad actiōꝫ vr̄ intereſſe. namſcripto hn̄ti pignꝰ currit poſſideat. ſecꝰ ī hypothecaria cui currit p̄ſcriptio īterdū. x. interdū. xx. interdū. xxx. interdū. xl. an. vt. C. ſi aduer. cred. l. i. et. ij. C. de p̄ſcrip. xxx.vel. xl. an. notiſſimi. et de anna. excep. l. i. §. i.b De qua re. mobili vl̓ immobili tradat̉ creditori vl̓.coporalis vl̓ incorporal̓ excepta vrbitia ẜuitute non p̄tobligari ne ruiniſ ciuitas deformet̉. vtff. pig. ſi is qui. §.f.. l. ſe.c Appl̓one. ſcꝫ hipothecaria vt hacactione pcti poſſit aquolibet poſſeſſored Maxime. hocabudat. vt. C. de teſta. ma. l. f. §. i. duoenī oꝫ īteruenire vtſit pignus tͣdat̉creditori vt hecmobil̓ ſit. pignuſa pugno dicat̉. vt. ffde. ſig. plebs. §.pignꝰ. Si āt mobil̓ē tͣdat̉. itē ſi immobil̓ ē tradat̉ vl̓ hypotheca ē. pꝫ ergo qͣtuor ſunt p̄torie actiōes in .ſ. pb̓li. reciſſoria ẜuiana qͣſi ſeruiana.iteꝫ alie due reales p̄iudiciales. vt.. e. §. p̄iudiciales. Eſt etalia dat̉ ſuꝑficiario qn̄ qͥs ad non modicū tp̄s ꝯduxit. vtff. de ſuꝑfi. l. i. in fi. i. rn̄.. §. ait.. l. f.. ff. de rei ven. ſuꝑficiario.. l. p̄torie. Eſt et octaua actio in reꝫ vt dat̉ mētūpaſſo. illa p̄toria ē in. vt. ff. me.. metū. §. volent.Sūt et alie .ſ. bo. poſ hereditatis petitio. item fideicō. here.per bo. poſ. prima dat̉ ei ſuccedit p̄torē. ſcd̓o ei cui pertreb. hereditas reſſituta ē. vt. ff. de bo. poſ. he. pe. l. i.. ij.ff. de fideicō. he. pe. l. i.. ij.. iij. ſic. x. ſunt p̄torie in rem.e In ꝑſonam. q. d. dictū eſt de realibꝰ p̄torijs ſequit̉ deꝑſonalibus .ſ. p̄torijs lꝫ et de qͥbuſdam ꝑſonalibꝰ. interpoſuerit in. §. item ſi quis.f De pecunia. vt. ff. de conſti. pe. l. i. in prin.g Cui ſil̓is .ſ. quo ad q̄dā qꝛ vtraqꝫ dabat̉ vbi qͥs ꝯſtituebat̉ ſe ſolutuꝝ ſe vl̓ alio ſꝫ et diſſil̓is videbat̉. qꝛ actiode ꝯſtituta his tm̄ rebꝰ in ꝯſtōe deductis cōpetebat inbus mutuū ꝯſiſtit .ſ. pondere nūero mēſura ꝯtinent̉ Sꝫreceptiua qn̄ alie res in ꝯſtōe deducebant̉. ſꝫ hobie omnibus cōpetit̉ actio de conſtituta. cuꝫ oēs res appl̓one pecunie cōtineant̉. vt. C. de cōſti. pe. l. ij. §..h Conſtōe. vt. C. de. ꝯſti. pec. l. ij. i Ea .ſ. recepticia.k Itē pretor. hoc. c. exponit̉.. in ꝓxi. §. hic dicas.l Et alias. de quibus dixi.. §. penales.m De pecunia. in hac actione que ſic vocat̉.n oībus .ſ. aptis al̓s obligatis ſe vbi ſe īteruenitꝯſto vel alijs vbi alijs interuenit ꝯſtō. Sic ergo furioſus nec ſe nec alijs obliget̉ nec ꝯſtituere ſe debere.poteſt. Itē in ꝓdigo et ſimilibus. Itē mulieres aliasſe tm̄ obligent̉. et he cōſtituent ſe tm̄ et non alijs. vt. ff.de conſti. pe. l. i. §. i.. ij.o Conſtituerūt. vtputa hec ꝟba conſtituo me ſoluturūquod ego vel ille debet et ſimilia. vt. ff. de conſti. pe. qui autem. in fi.. l. ſe. hoc ita ſi ſit debitum qd̓ precedat ſiue ciuile naturale ſil̓. ſiue naturale tm̄. ſiue p̄toruim. ſecus ſi ciuile tm̄. vt. ff. de ꝯſti. pe. l. i. §. p. fi.. l. iij. §. i.

p Nulla. ergo ex nudo pacto oritur actio qd̓ eſt ꝯͣ iusmune poſitū. ff. de pac. iure gen. §. ſed cuꝫ nulla.. §. quin.imo. et. §. marcellus.. §. idē rn̄.. C. de pac. l. legem. et eſthoc ideo forte ſpāle qꝛ ſicut vnū eo qui conſtituit inducitur vt non teneat̉ niſi elapſis. x. diebꝰ. vt. ff. de ꝯſti. pec.miſſor. cum al̓s ſta tenet̉. vt. ff..ob. qui calendis.§. quotiēs. et debo. ſig. cedere diemet ſic aliud contraeum vt ex nudo pacto teneatur. vt. ff.de iureiū. eum quiin prin. Sunt et alijadhuc ſex caſus inquibus ex nudo pacto oritur actio vtecce in donatiōe hodie. licꝫ olim fueratnecͣaria ſtipulatio.vt. C. de dona. ſi qͥsargentū. §. ſin auteꝫItē ſi mulier doteꝫſine ſtipulatione dare marito conuenit.vt. C. dot.. l. adexac̄. et rei vx. ac.l. i. §. i. Iteꝫ ſi qͥs obhonorē decretū veldecernendum palam pollicitus fuerit .i. ſine interrogatōnevt. ff. de poll. l. i. §. i.. l. pactum. Item in nautico fenore vtff. de nau. fe. l. ꝑiculi in fi. Iteꝫ in acceſſiōe frumenti vel vinivel hordei. vt. C. vſu. fru. Itē in vſuris ciuitati ꝓmiſſisvt. ff. de vſu. l. etiam. alias autē ꝓpter ſui frigiditatem nudum pactū actiōꝫ ꝑere non p̄t.q Iure ciuili. vel actione ex ſtipulatū vbi incertum eſt exſtipulatione vel conditione certi que ex ſtipulatione oriturvbi eſt certum. vt.. de verbo. obli. in prin. que ſtipulatioeſt a iure ciuili inducta vt cum de iure gen. ipſa non fuit li.cet alij contractus fuerunt de iuregen. vt.. de iu. na. gen.et ci. §. ius autem. non autem dicitur ideo de iure ciuilinon habeat in ſe naturale vinculum immo habet. quia ſineconſenſu non valet qui conſenſus eſt iure naturali. vt. ff.de pac. l. i. §. p.r Actiones de peculio. volūt qͥdam dicere hec eſſe ꝓprianomina actionū .ſ. de peculio et de in rem verſo et iuſſu.Itē exercitoria tributoria inſtitoria ex eo leges plerūqꝫ appellant eas actiones vt hic. Sed verius eſt vt adiectiue ponantur. ſic .n. dicit̉ mandati actio de peculio. vt. ff. depecu. l. iij. §. cui congruit.g Patrem .ſ. reſpectu filij.t Dn̄mue .ſ. reſpectu ſerui. ſunt .n. correlatiua.v Ipſo iure. ſcꝫ ciuili quod non vult vt alter ex alteriusꝑſona obligetur. et iic pater debet teneri pro filio inſpecto iure ciuili. ſic inſpecto ſeruo non hꝫ teneri dominus qꝛſeruus pro nullo eſt inſpecto iure ciuili. vt. ff. de regu. iu.quod attinet. ſed tamen pretor equitatem conſiderat vt qͥapeculium quaſi patrimonium eſt filij vel ſerui vt ſubijcit.quia qd̓ ꝑcimonia querit̉. vt. ff. pecu. peculiū. vere tamē eſt pr̄imoniū filij peculiū. vt. C. de inof. te. l. fi. in fi. itemnec ẜui. vt. ff. de. ob. liber homo. aūt qꝛ qͣſi mr̄imoniūeſt pr̄eꝫ filio dn̄m ẜuo teneri dic̄ diligent̓ tn̄ diſtinguāſvtrū ꝯͣhāt filiꝰ vl̓ ẜnus vl̓ qͣſi ꝯͣhāt. Itē vtꝝ delīquat vl̓ qͣſiꝯͣhat qͥlibet illoꝝ dn̄s vel pat̓ actionē ex eo ꝯͣctu tenetur inpeculium in cuius condemnatione deducit̉ ex ipſo peculioquicqͥd ẜuus natural̓r dn̄o debuit vt quia dn̄s ẜuo mutua