Quibus non eſt.LXXV.
fieri. ¶ Scienduꝫ tn̄ eſt ꝙ adexemplū caſtrēſis peculij tamanteriores legesᶻ qͣꝫ principales ꝯſtōesʳ quibuſdā quaſi caſtrēſia deder̄t peculia. ex quorū quibuſdāʸ ꝑmiſſum erat etiam in poteſtate degētibꝰ teſtari qd̓ noſtra ꝯſtōᶻ latius extendēs ꝑmiſit oībus in his tantūmodo teſtari pęculijs quideꝫſed iuri cōmuni cuius ꝯſtōistenore ꝑſpecto licētia eſt nihileoꝝ que ad prefatum ius pertinent ignorare.Quibus non eſt permiſſumfacere teſtamentum.On tn̄ omnibus lꝫ fan Vcere teſtamentū. ſtatīeniꝫ hi qui alieno iuriſubiecti ſūt teſtamēti ius faciēdi nō hn̄t. adeo quidē. vt quāuis ꝑentes eis ꝑmiſerunt nihilomagisᵍ iure teſtari poſſūtexceptis hisª quos antea enumerauimꝰ ⁊ militibꝰ p̄cipue qͥin ptāte parentū ſūt. quibꝰ deeo qd̓ in caſtriſ acquiſierunt ꝑmiſſū eſt ex ꝯſtōibꝰⁱ principūteſtamentū facere. qd̓ᵇ quideꝫius ab initio tm̄ militātibꝰ datū ē. tā ex auctoritate diui auguſtiᵗ qͣꝫ nerue necnon optimiimꝑatoris trāiani poſtea veroſubſcriptiōeᵐ diui hādriani ētdimiſſis a milicia id eſt veteranis ꝯceſſuꝫ eſt. ¶ Itaqꝫ ſiquidē fecerint de caſtrēſi peculioteſtamētū ꝑtinebit hoc ad eūquē heredē relinquer̄t. ¶ Sivero inteſtati deceſſerit nullis
liberis vl̓ fratribꝰ ſuꝑſtitibusadᵈ parentes eoꝝ iureᵖ cōi ꝑtinebit. ¶ Ex hoc ītelligere poſſumuſ qd̓ in caſtris acquiſieritmiles qui in ptāte pr̄is eſt. neqꝫ ip̄m patrē adimere poſſe neqꝫ patris creditores id vendere vel aliter īquietare neqꝫ pr̄emortuo cū fratribus cōe eſſeſꝫ ſcꝫ ꝓpriū eiꝰ eſſe id qd̓ in caſtris acquiſierit. quāqͣꝫ iure ciuili oīm qui in ptāte parentūſunt peculia ꝑinde ī bonis parentū ꝯputant̉ ac ſi ſeruorumpeculia in bonis dn̄orum numerant̉. exceptis videlicet hisque ex ſacris conſtōibꝰ et p̄cipue nr̄is ꝓpter diuerſas cauſas nobis ſcꝫ patribꝰ non accrunt̉. ¶ Preter hos igit̉ qͥ caſtrenſe peculiū vl̓ quaſi caſtrēſe habēt ſi quis alius filiuſfa.teſtamentū fecerit inutile eſt lſue ptātis factus deceſſeritʸ.¶ Preterea teſtamentū facere non poſſunt impuberesˣ qꝛnullum eorum animi iudiciūeſt. ¶ Item furioſi non poſſūtquia mente carent. nec ad rempertinet ſi impubes poſtea pubes factus autem furioſus poſtea compos mentis factus fuerit ⁊ deceſſerit. FFurioſiᶻ autem ſi ꝑ id tempus fecerint teſtamentum quo furor eoruꝫ intermiſſus eſt. iure teſtatī eſſevidentur certe eo ꝙ ante furorem fecerint teſtamento valēte. nā neqꝫ teſtamentū recte factū neqꝫ vllū aliud negociuꝫ
racita. aliud in pagano. vt. jͣ. quibus mo. teſ. infir. §. alios.y ¶ Leges .ſ. digeſtoꝝ. vt. ff. de col. bo. l. j. §. nec caſtrenſex ¶ Conſtitutiones. vt. C. de aſſeſſo. l. velut. ⁊. C. d̓ aduoca.diuer. iudi. l. fori. ⁊ alie plures.y ¶ Quibuſdā. vt ꝯſulibus et p̄fectis legionū. et preſidibusꝓuinciarū qui ſuntfilijfa. vt. C. de inoffi. te. l. fi.y ¶ Conſtitutio. ſicC. de inoffi. te. l. fi.a ¶ Tantūmodo .ſ.caſtrenſi. ⁊ quaſi. nāin aduenticio nō poteſt. lꝫ habeat ꝓprietatem. vt. C. de bo.que li. l. fi. §. filiuſfa.b ¶ Cōmuni. niſi ſitmiles in caſtris. vtsͣ. e. in prin. Item tale teſtamentū nō expugnat̉ per querelam inoffi. vt. C. deinoffi. te. l. fi.c ¶ Quibus. non eſtꝑmiſſum facere teſtamentū.On tamen.videbaturquēlibet ſeruantem ſupradictapoſſe teſtari ſꝫ ꝯtrarium eſt in xiij. caſibus qui in ti. iſto ꝓparte dicunt̉. ⁊ hoceſt qd̓ dicit non tam̄⁊cͣ. et no. jͣ. e. §. fi.e ¶ Statim .i. primis. vel ſtatim .i. eoipſo.f ¶ Permiſerunt. ſꝫ cā mortis filius donare p̄t patre cōſentiente. vt. ff. de do. cā mor. l. tā his in fi. ⁊ ratio diuerſitatis.qꝛ teſtamentū ex libero non alieno arbitrio dꝫ ꝓcedere. vtff. de here. inſti. illi inſtitutio.g ¶ Ilihilomagis .i. nō ideo magis. ⁊ hꝫ in ſe negatiuam ſicut nihilominus affirmatiuam.h ¶ Pis .ſ. caſtren. vel qͣſi caſtren. pec. hn̄tibꝰ. vt. sͣ. ti. ꝓxi.l Conſtitutionibꝰ. extrauagantibus..j.k ¶ Quod quidē ius .ſ. poſſe teſtari in caſtrenſibus.l ¶ Auguſti. quoꝝ dicta non habemus.m ¶ Subſcriptione. cuius ꝟba non habemus.
n ¶ Ueteranis .ſ. fiuſfa. de quibꝰ hic loquituro ¶ Ad parentes. nā libere defuncti militis ⁊ fratres patrēexcludebant. vt. C. communia de ſuc. l. fi. hodie ſoli liberimilitꝭ. vt in aucten. de here. q̄ ab inteſt. de. §. ſi igit̉ defunctꝰp ¶ Iure cōi. non hereditario. ſꝫ tanqͣꝫ occupan coll̓. ix.ti peculium ꝓfecticium. vel aduenticiuꝫvt. ff. d̓ caſtrenſi pe.l. ij. hodie videt̉ etiāiure hereditario. vtin aucten. de here. q̄ab inte. §. ſi igitur d̓functus. col. ix.q ¶ Cōmune. ſic. sͣ.per quas. ꝑ. no. ac.ac. §. j.r ¶ Iure .ſ. antiquoſic. s. ꝑ. quas. ꝑ. no.ac. §. j.g ¶ Peculia. ſcꝫ aduenticia. ⁊ ꝓfecticianam cāſtrēſia vel qͣtetiam iure veteri nōacquirebant̉ patri.vt. ff. de col. bo. l. j..§. nec caſtrenſe.g ¶ Noſtris. et aliene et noſtre ſunt. vtC. de bo. ma. ⁊. C. d̓bo. q̄ li. per totum.¶ ¶ Inutile. quia qd̓ab initio nō valet extractu tꝑis non conualeſcit. ar. jͣ. t. j. circa prin. ar. ꝯtra. C. d̓nup. et ſi ꝯtra. So.ibi non valuit matrimonium ex primo.ſed ex nouo poſt matrimonium.v ¶ Deceſſerit. id̓ode ſeruo teſtante ſifideicō. ſit relictumvalet ſi durat volūtas. vt. ff. de le. iij. l.j. §. j.x ¶ Impu bereſ. ſedex quo tetigerūt devltimo die. xiiij. velxij. anni. ſatis eſt fauore teſtamenti. vtff. e. l. qua etate. idēin vſucap. vt. ff. devſuca. l. in vſucapionibꝰ. ſecus in p̄ſcriptionibꝰ odioſis. vtff. de act. ⁊ ob. l. in oībus. Item ſecus vbi eſt fauor eius quivult prorogare vt in contractibus a minore factis. vt. ff. deminore. l. iij. §. minorem.y ¶ Iudicium .i. diſcretio. vt. ff. de iudi. cum pretor. §. nonautem. qn̄qꝫ ponitur ꝓ ſnīa. vbi rei iudicate ſtandum eſt. vtC. de re iudi. l. j. qn̄qꝫ ꝓ inſtantia cauſe triennij. vt. C. de iudi. ꝓperandū ꝑ totum qn̄qꝫ ꝓ actione vt iud̓. famē. her. velcō. di. vt. jͣ. de offi. iud̓. §. ſi fami. her. et. §. fi.z ¶ Furioſi. hac rōne idē in mente capto dico. vt ar. ff. dever. ob. a ticio. in fi.a Teſtati. C. e. fuorioſum in prin.
ee iiij