De ſumma trini. ⁊ fi. catho.

III

Nos igitur ad tam p̄clarū teſtimoniū ac ſanctoꝝ patrū etdoctoꝝᵇ cōmunē ſnīaꝫ apoſtolice ꝯſideratiōis. ad quaꝫ dūtax at hec declarare ꝑtinet. aciem̄ ꝯuertētes ſacro approbāte concil̓. declaramꝰ p̄dictumapl̓m ⁊ euangeliſtā ioannē rectum in p̄miſſis facte rei ordi-

nem tenuiſſe. narrādo ꝙ chriſto iam mortuo vnꝰ militū lācea latus eius aꝑuitᵇ ¶ Porroᵉ doctrinā oēꝫ ſeu poſitionētemere aſſerentem aut vertentem in dubiumᵍ. ꝙ ſubſtantiaanime rationalis ſeu intellectiueᵏ vere ac ꝑ ſe hūani corꝑiſ n̄ſit forma. velut erroneam ac

t ¶ Dixit. xix. c. ad fi. ⁊ ad lr̄am h̓ ponit̉ textus euāgelij. queꝫa ¶ Sctōꝝ .ſ. aug. ſuꝑ io. ſermōe. cxx. ⁊ gloſare nō eſt meū.xv. de ci. dei. c. xxvi. ipſe. ⁊ amb̓. ſuꝑ epl̓a ad Ro. ⁊ theophilib ¶ Doctoꝝ vt thome. iij. ꝑte. q. lxi. arti. v. ſcoti ſu­ ſuꝑ io.per. iiij. ſen. Fert̉ etiā ꝙ tꝑe ꝯcilij ꝯgregati fuer̄t ad hͦ theologidoctores ꝑ clemētēqͥ hoc tenuerūt.¶ Pūtaxat. de ba.maiores in pͥn. cū ſuis ꝯcor. nō ob. lxxx.di. c. ij. vt ibi. no.d ¶ Aperuit. ſeq̄bat̉in ꝯſtitutiōe ꝯcilij etiam correcta ⁊ in audiētia publicata. vtdixi in ꝓhemio ꝙ textus matthei qͥ dicebat̉ in qͥbuſdā librisantiqͥs ſub alio orditicipationē intelligi ⁊ exponi debebat. hͦ remouit Ioā. fortene hoc narrare ꝑ anex eo ꝙ ille textꝰ in mattheo cōit̓ nō habet̉. ⁊ anticipatio dicitur ab an̄ ⁊ capio cū .ſ. an̄ capit̉ vel ponit̉ poſtponēdū. sͣ. d̓ reſcrip. cām. Sꝫ q̄rit̉ qͥd valet ad fidē hͦ diſputaſſe. qd̓ hͦ d̓r d̓ hͦordine. ſine dubio ꝯiūx chriſti eccleſia q̄ regͣt a deo gētos itaformari poterat ꝑ plagā ⁊ vndas fluētes chriſto viuēte ſicutchriſto mortuo. nec in hͦ diſputatio hec reſpicit fidē. ſꝫ opīo h̓dānata detrahit miraculo. euidētiꝰ enī fuit miraculū hoc decorꝑe mortuo qͣꝫ de viuo manaſſe. Itē detrahit figur̄ hic poſite vt. sͣ. dixi. Itē detrahit fidei io. euā. qͥ vltimꝰ euāgeliū ſuum ſcribēs notabilit̓ exp̄ſſit hūc ordinē ⁊ his reſpectibꝰ ꝯcilie ¶ Porro ſcd̓a ꝑs q̄ duo facit um hūc ordinē approbat.pͥmo qͣndā opinionē reprobat. ſcd̓o illā ꝑtinacit̓ tenētes heref ¶ Poſitionē. vtūt̉ theologi ⁊ artiſte hͦ ꝟbo ticos iudicatqͥ etiā nos vtimur. d̓ cōfeſ. c. i. vbi d̓ hoc ſatis li. vi. fatet̉ autēqͥs ⁊ credit id qd̓ ponit d̓ iureiu. c. vl. e. li.g ¶ In dubiū de her̄. dubius.h ¶ Intellectiue. d̓ ſenſitiua enī ⁊ d̓ vegitatiua non fuit opīoſenſitiua enī qͣ ſentimꝰ ꝑ ſenſus corporeos certū eſt ꝙ corrūpitur corꝑe corrupto ⁊ ſic nō pōt dubitari quin ſit de corꝑisforma. Idē de vegitatiua qͣ vegetam̄ nutrimur ⁊ augmentūſumimꝰ. in pͥma cōicamꝰ brutis. in ſcd̓a etiā plātis. Sꝫ de intellectiua vel rōnali fuit ꝯͣria opinio. q̄ precipue fundabat̉ ſuper rōne p̄dicta. Cū enī nō vniri dico accidentalit̓. ſed ꝑ ſe eteſſentialit̓ ſit inſeꝑabilit̓ vniti. gͦ forma nō pōt eſſe ſine materia ꝓpria. ſed oīa intellectiua cū ſit incorruptibilis remanetcorrupto corꝑe corꝑi nō vnita. gͦ nō vnit̉ corꝑi vt forma ꝑ ſeet eſſentialit̓. Sꝫ anteqͣꝫ huic inductiōi rn̄deā eſt ſciēdū. ꝙ opinio h̓ approbata ꝓ qͣ facit d̓ cele. miſ. in qͣdā. ſic ꝓbat̉ ẜꝫ ph̓ꝫviij. meth̓. Dr̄ia ſumit̉ a forma rei. ſꝫ dr̄ia ꝯſtitutiua hoīs ē rationale qd̓ de hoīe d̓r rōne aīe iniellectiue. gͦ ipſa ē hoīs forma. Itē demōſtrat̉ ex rōe ſpēi hūane. natura enī rei on̄dit̉ exipſiꝰ oꝑatiōe. ꝓpria ꝟo oꝑatio hoīs inqͣntū hō eſt intelligereoportet gͦ ꝙ ſortiat̉ ſpēm ẜm illud qd̓ ipſiꝰ oꝑis eſt pͥncipiumſortit̉ aūt ſpēm vnūqd̓qꝫ ꝑ ꝓpriā formā. exqͥ relinquit̉ ꝙ pͥncipiū intellectiuū vel aīa intellectiua ſit ꝓpria homīs forma.Sed aduertendū ꝙ qͣnto forma eſt nobilior. tanto plus dn̄abitur materie corꝑali ⁊ minꝰ ei īmergit̉. ⁊ plus eā excedit ſuivirtute. vn̄ aīa vegetabilis plus qͣꝫ forma metalli. ſenſibil̓ plqͣꝫ vegitabilis. Intellectual̓ ergo ī nobilitate vltima intm̄ excedit in hoīe materiā corꝑalē. ꝙ hꝫ aliquā oꝑationē ⁊ virtutem in qͣ corporal̓ materia nō cōicat. q̄ virtꝰ d̓r intellectiua.Demōſtrat etiā id Ariſt. ij. d̓ aīa qꝛ id qͦ pͥmū aliqͥd operat̉ eſtforma illiꝰ cui operatio attribuit̉. ſicut qͦ pͥmo ſanat̉ corpꝰ eſtſanitas. qͦ pͥmo ſcit aīa ē ſcīa. ſanitas ergo ē forma corporis ⁊ſcia forma ē aīe ad corporiſ vnionē. Secūdo inducebāt id qd̓dicit ph̓s. iij. d̓ aīa. aīa ergo ē forma corporis. ⁊ ſcīa ē formaait. Certū eſt aūt ꝙ pͥmū qͦ viuit corpꝰ ē aīa. ⁊ cū vita manife

ſtetur ẜm diuerſas operatiōes in diuerſis gradibꝰ viuentiū.id quo primo operamur vnūquodqꝫ illoꝝ operum vite ē anima. Anima enim eſt quo primo nutrimur ſentimus ⁊ mouēmur ſcd̓m locum. ergo ſimilit̓ id quo primo intelligimꝰ. ſiuedicatur intellectus. ſiue anima intellectiua. eſt forma corporis. ⁊ negans oportꝫꝙ īueniat quō iſta actio ei ꝯueniat. experitur eniꝫ quiſqͥs ſeipſum eſſe qui intelligit. Attribuit̉ autemactio alicui triplicit̓.vt patꝫ. v. phyẜ. autẜm ſe totuꝫ. ſicut medicus ſanat. aut ẜmpartem ſicut hō videt per oculum. autper accidēs. ſicut dicimus ꝙ album edificat quia accidit edificatori eſſe album. Cum ergo dicimus andream intelligere.certum non eſt hoc ſibi attribui per accidēs. cum hoc inqͣntūeſt homo de ipſo eſſentialit̓ predicet̉. ergo aut oportet dicereꝙ intelligat ẜm ſe totum. qd̓ etiam poſuit plato dicens hominem eſſe animā intellectiuā. aut dicere oportet ꝙ intellectusſit aliqua pars ipſius anime primū ſtare non poteſt. quia idēipſe homo eſt qui percipit ſe intelligere ⁊ ſentire. ſentire ꝟonon poteſt ſine corpore. vnde oportet animā ſenſitiuā eſſe aliquam hominis partem. Relinquit̉ ergo ꝙ intellectus qͦ andreas intelligit ſit pars ipſius andree. ita ꝙ intellectus aliqͦmodo ipſi corpori vniatur. Et licet aliqui dicerint hanc vnionem per ſpēm eſſe intelligibilem que duplex habet ſubiectū.intellectum poſſibilē ⁊ fantaſmata. alij autē ꝙ intellectus vtmotor vnitur corpori. quod vnum eſſe patet multis rationibus ⁊ iſte due ſufficiant. Intellectꝰ non mouet corpus niſi ꝑappetitum. cuius motio non p̄ſupponit oꝑationē intellectusNon ergo ideo intelligit. a. quia mouet̉ ab intellectu. ſed potius econtrario quia intelligit. ideo ab intellectu non mouet̉concludit̉ ergo ꝙ vnit̉ vt eſſentialis forma. Item ſi anima intellectiua ſe haberet vt motor. certum eſt ꝙ nauis poteſt eſſeſine nauta. qͥ ſe habet ad eam vt motor. ergo etiaꝫ poſſet eſſeꝙ chriſti corpus humanū ſine anima ſumpſiſſꝫ. qd̓ eſt contrafidem. sͣ. c. c. ⁊ sͣ. e. firmiter. Cum ergo principalit̓ incarnatioordinetur ad ſalutem anime. inutilis fuiſſet incarnatio ſi anima non eſſet eſſentialis corꝑis forma. ⁊ per hͦ vides rationeꝫquare opinio hic dānata iudicat̉ heretica. qꝛ eſt ꝯͣ fideꝫ incarnationis. eſt etiam ꝯͣ fidem reſurrectiōis. habet enī fides ꝙ reſurgemus cū corꝑibꝰ que nūc geſtamꝰ. vt patet. e. ti. c. firmit̓in fi. prime partis. ſed ſi aīa non eſſet eſſentialis forma corporis. ad qͥd reſurgerēt corꝑa non videmꝰ. Tenentes opi. h̓ reꝓbatam primo inducebāt qd̓ in pͥn. dixi. Ad qd̓ rn̄det̉. ꝙ ẜmſe ꝯuenit aīe corpori vniri. ſicut ẜm ſe ꝯuenit corpori leui ſurſum eſſe. ⁊ ſicut leue manet cum a loco ꝓprio fuerit ſeꝑatumcū aptitudine ⁊ inclinatiōe ad ꝓprium locum. ita aīa humana manet in ſuo ꝓprio eſſe cum fuerit a corꝑe ſeꝑata habensaptitudinē ⁊ inclinationē naturalē ad corꝑis vnionē. Secundo inducebāt qd̓ dicit ph̓s. iij. de aīa. ꝙ intellectus eſt ſeꝑatꝰet ꝙ nullius corꝑis eſt actus. ergo nō vnit̉ corpori vt formaSed dic ꝙ ph̓s intelligit ſeꝑatū. quia intellectus non eſt virtus alicuius organi corꝑalis. ſicut virtus viſiua oculi. ꝯſtatetenim ꝙ intelligere non eſt actus qui poſſet exerceri ꝑ aliqd̓organū corꝑale ſicut viſio ſed eſt in materia inq̄ntuꝫ ipſa aīacuius ē hec virtus. eſt hoīs forma ⁊ terminꝰ generatiōis humane. Et ꝙ ſit in materia ꝓbat̉. ij. phy. qꝛ hō generat hoīem.dicit̉ ergo anima intellectiua ſeparata ẜm virtutē intellectiuam que nō eſt alicuiꝰ organi corꝑalis. Et ſic etiam rn̄det̉ adid quod tertio dicebant. ꝙ ſi intellectus vniret̉ corpori vt forma. cum omne corpus habcat determinatā materiā. ſequere